klein verslag

De outback van Australië intrekken of alleen de rand beroeren

Frieda en Carl Strehlow, de ouders van Ted. Beeld Wikimedia

Hier treft u een wat groter verslag aan van een reis die ik met broers en zus naar Australië maakte. Daar hebben we verwanten ontmoet die ik niet eerder heb gezien, hooguit als vier-, vijf-, of zesjarig kind in de drie jaar dat we zelf in Australië woonden. En dat is lang geleden.

Er zijn ongetwijfeld anderen met slechte of matig onderhouden banden met verre familie; ik heb het bijzonder gevonden mijn Australische neven en nichten te herontdekken.

Mijn moeder dacht er anders over, maar als het aan mijn vader had gelegen was ik nu Australiër geweest en met die gedachte keek ik naar mijn verwanten in de voorsteden van Sydney. Wellicht zou ik daar ook hebben gewoond, in een bungalow met veranda, uitziend over een grote tuin, met hard gras en eucalyptusbomen en borders vol plumeria’s.

Maar zou ik in Sydney antropologie zijn gaan studeren zoals in Amsterdam en zou ik er bij een krant (The Sydney Morning Herald) zijn beland?

Ik betwijfel het.

Het antropologiegedeelte – misschien. In Nederland verrichte ik veldwerk naar de verhouding tussen heren en boeren op een oud landgoed (dat van Twickel bij Delden), maar zoiets feodaals heeft in Australië nooit bestaan.

Daarentegen kent het continent het drama van een oude cultuur die is ondergegaan met de komst van de Europeanen en mogelijk zou ik me daarin hebben verdiept.

In Bruce Chatwin’s fameuze Australiëboek ‘The Songlines’ (1987) kwam ik een passage tegen waarin de reizende Chatwin zich op een hete dag terugtrekt in zijn hotelkamer en begint te lezen in Ted Strehlow’s ‘Songs of Central Australia’.

Overdonderende overvloed

Deze Ted Strehlow was de zoon van Frieda en Carl Strehlow (zie foto), een Duitse dominee die zich in het begin van de twintigste eeuw bij de stam van de Aranda, in de binnenlanden van Australië, inzette voor het behoud van de Aborigines. Ted groeide als baby op met een Aranda min en leerde aldus de taal. Later toen hij was afgestudeerd keerde hij er terug en legde meer dan dertig jaar lang in talloze notitieboeken en met geluidsopnamen de verhalen, gezangen en rituelen vast van een verdwijnend volk.

Dat resulteerde in twee grote boeken: ‘Aranda Traditions’ en het boek dat Chatwin las. Dat laatste, de Songs, kwam uit in 1971, toen Strehlow al op leeftijd was en werd in The Times Literary Supplement neergesabeld om de ‘fantastische theorie’ die Strehlow had ontwikkeld; dat elk aspect van de Aranda-gezangen zijn equivalent had in het Hebreeuws, Oud-Grieks, Oud-Noors of Oud-Engels, in de oude literatuur zoals wij die kennen. Strehlow stierf in 1978, een gebroken man. Maar zijn boeken, schreef Chatwin, zijn ‘grote en eenzame boeken’.

Ik heb dat grote en eenzame boek in handen gehad, er is maar één exemplaar van in Nederland (in Leiden). Het is dik (en daarom denk ik niet dat Chatwin het werkelijk bij zich had) en door zijn overdonderende overvloed aan details over riten, taal en uitspraak nauwelijks leesbaar, maar wat een monument van liefde en toewijding.

Misschien zou Strehlow me in Australië aan de universiteit op romantische wijze hebben geïnspireerd om de outback in te trekken, waarvan ik nu alleen – en niet zonder diep gevoelde emotie – de rand beroerde.

Klein Verslag 

Met het oog van een antropoloog en de pen van een dichter doet Wim Boevink dagelijks verslag over de grote en kleine wereld om hem heen. Lees meer afleveringen van zijn Klein Verslag op trouw.nl/kleinverslag.

Lees ook:

Wim Boevink reisde vier weken met zijn broers en zus door Australië, het land van hun jeugd

Wim Boevink reisde met zijn broers en zus terug naar Australië, het land waar hun ouders ooit naartoe emigreerden. Een maand vol weemoed, herinneringen en weerzien met overgebleven familieleden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden