De opening van de Noord-Zuidlijn zet het ov in Amsterdam op z'n kop

David Aulman: 'De Noord-Zuidlijn gaat z'n waarde bewijzen' Beeld Patrick Post

Het openbaar vervoer in de hoofdstad verandert. David Aulman van de Vervoerregio vraagt geduld van de reizigers.

"Wijzigingen hebben tijd nodig, mensen moeten een nieuw reispatroon zoeken. En iedereen heeft een mening over openbaar vervoer, net als over voetbal", zegt David Aulman van de Vervoerregio Amsterdam, waarin de hoofdstad en veertien omliggende gemeentes samenwerken. Hij reageert op het geklaag dat bij voorbaat al is losgebarsten. De Vervoerregio mag onbekend zijn, maar ze is belangrijk als opdrachtgever voor het openbaar vervoer voor de 1,5 miljoen inwoners en de vele bezoekers van het gebied.

De ingrijpende plannen die Aulman en zijn team hebben bedacht zullen de meeste forenzen en Amsterdammers vanaf morgen op hun hoofd doen krabben. Het is de langverwachte start van de Noord-Zuidlijn en daarnaast gaat het openbaar vervoer in de hoofdstad én de regio op de schop. "Het is de grootste verandering sinds de komst van de paardentram", zei GVB-directeur Alexandra van Huffelen daar eerder over.

Aulman: "Ons doel is de bereikbaarheid van de regio te vergroten en de groeiende groep reizigers beter te stroomlijnen." En het moest goedkoper omdat het Rijk sinds 2012 meer bezuinigt op ov. "Wij hebben de start van de Noord-Zuidlijn aangegrepen om het hele regionetwerk slimmer in te richten."

Niet alle lijnen werden optimaal gebruikt. Een voorbeeldje: bijna alle trams en bussen gaan naar het Centraal Station, terwijl de werkgelegenheid juist groeit aan de stadsranden rond de stations Sloterdijk, Zuid, Bijlmer-ArenA en Science Park.

Beeld Patrick Post

En denk aan alle bussen die al dieselend files veroorzaken op de Prins Hendrikkade voor het CS. Per dag rijden er drieduizend door de IJ-tunnel. De luchtvervuiling is op de kade ver boven de normen en Amsterdam wil het schoner krijgen. "Er blijven straks achthonderd regiobussen over. Buslijnen uit de noord-regio eindigen dan bij het nieuwe metrostation Noord. De mensen stappen daar over en passeren door de tunnel van de Noord-Zuidlijn het IJ, wat schoner en vaak sneller is."

Elektrisch

De dieselbussen lopen trouwens op hun eind: in 2020 wordt de helft elektrisch. In de zuidelijke gemeenten van de Vervoerregio (waaronder Schiphol) rijden al honderd elektrische bussen, en in 2021 volgt de aanbesteding voor het noordelijke Waterland en de Zaanstreek.

Een andere afspraak is dat er niet te veel trams parallel aan de Noord-Zuidlijn mogen rijden. En de verbinding tussen oost en west van de stad moest verbeteren, in aanvulling op de ringlijn (metro 50), die de woon- en werkgebieden in Amsterdam-West, de Zuidas en de Bijlmer met elkaar verbindt.

Wie profiteren van de veranderingen? Aulman: "Niet alleen de Amsterdammers, maar ook de inwoners uit de regio. Neem Purmerend. Vijftig procent van de inwoners daar gebruikt het ov. Dat is heel veel. Zij gaan er wel tot een kwartier op vooruit voor een reis naar het hart van Amsterdam." In Waterland verzorgt EBS het vervoer, in de Zaanstreek is dat Connexxion, in Amsterdam GVB. Voor al die partijen heeft de Vervoerregio regels bedacht.

"De eerste maand wordt wennen. Daarom hebben we bewust de zomervakantie uitgekozen, om kinderziektes te kunnen tackelen. Pas in september krijg je een piek. We verwachten dat het aantal reizigers volgend jaar echt aantrekt op de Noord-Zuidlijn." Die gaat echt zijn waarde bewijzen, aldus Aulman."Wij hebben er vertrouwen in."

Minder tramlijnen naar Amsterdam CS

In de vijftien gemeenten van de Vervoerregio wonen 1,5 miljoen mensen. De helft in Amsterdam, de helft daarbuiten. Per dag tellen alle lijnen samen 1,5 miljoen reizigers: 300.000 Amsterdammers, de rest van buiten. Amsterdam is de magneet in de regio. Tachtig tot negentig procent van de mensen reist er in de ochtendspits heen.

Een voorbeeld van de historische veranderingen: de drukste tram van de stad - lijn 1, van Osdorp naar het CS - rijdt vanaf morgen van Osdorp via het Leidseplein naar station Muiderpoort in Oost. Lijn 5 gaat ook niet meer naar CS, maar eindigt naast Westerpark, waar lijn 10 verdwijnt.

Lees ook:

Hoe de GVB jaren werk had aan een puzzel van duizend stukjes

De Amsterdamse Noord-Zuidlijn is vandaag officieel geopend. De bedenkers hebben drie jaar gepuzzeld en weten zeker: het wordt een succes.

Waar wachten we nog op? Trek de Noord-Zuidlijn door naar Schiphol

Trek de Noord-Zuidlijn door naar Schiphol en haal de Sprinters daar weg. Daarmee kunnen vandaar meer snelle internationale treinen vertrekken. Dat is ook nog eens beter voor het milieu, stellen adviseurs Erik van der Kooij en Pepijn van Wijmen.

De Noord-Zuidlijn gaat eindelijk rijden, maar niet ver genoeg

Zeven jaar later dan beloofd is het zover: de Noord-Zuidlijn in Amsterdam gaat rijden. Hoe nu verder met het openbaar vervoer in de Randstad?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden