De oorlogsdreiging neemt toe door nieuwe aanslagen op olietankers in de Golf van Oman

De olietanker Front Altair staat in brand. Beeld AFP

Iran, de Verenigde Staten, Japan, de Verenigde Arabische Emiraten, Saoedi-Arabië en de wereldwijde oliehandel zien spanningen toenemen na aanslagen op twee olietankers.

Slechts twee gerichte aanslagen op twee olietankers in de Golf van Oman – tussen Iran, de Verenigde Arabische Emiraten (VAE) en Oman – sorteren op het wereldtoneel gevaarlijke effecten: de oorlogsdreiging neemt toe en de oliehandel loopt gevaar. 

In de vroege donderdagochtend waren de Front Altair en de Kokuka Courageous het doelwit. De tankers, met aan boord nafta en methanol, vlogen in brand. De bemanningen konden worden gered. De Altair is waarschijnlijk getroffen door een torpedo. Beide brandende schepen zijn niet gezonken.

Een maand geleden werden ook al vier schepen getroffen door explosieven, die hoogstwaarschijnlijk door kikvorsmannen op de scheepsrompen waren aangebracht. De aanslagen van deze week zijn zwaarder van aard.

Tot nu toe heeft niemand de explosies van toen en nu opgeëist. En tast iedereen in het duister naar de daders. Wel zorgt het voor grote spanningen in het Midden-Oosten tussen enerzijds Iran en anderzijds Saoedi-Arabië en de VAE, waar de ladingen van de getroffen schepen vandaan komen.

Tegelijkertijd voert het de spanning op tussen de Verenigde Staten en Iran, waar oorlogsretoriek al niet werd geschuwd. Al vóór de explosies in mei waarschuwde Washington voor aanslagen en zond de Vijfde Vloot onder aanvoering van het vliegdekschip Abraham Lincoln naar het nabijgelegen Bahrein in de Perzisch Golf.

Japanse premier

President Trump had eerder het multinationale nucleaire verdrag met Iran opgezegd. Iran zou de verrijking van uranium beperken, zodat er geen kernwapens van gemaakt kunnen worden, met als tegenprestatie de opheffing van de economische sancties tegen het land. Trump vertrouwt Iran niet en trok zich terug uit het verdrag dat zijn voorganger Obama sloot, samen met landen van de Europese Unie en Rusland.

Trump heeft Iran een nieuw olie-embargo opgelegd tot grote woede van dat land. Het embargo strekt zich uit naar alle afnemers, ook uit Japan, India en China. Deze week was de Japanse premier Shinzo Abe in Teheran als bemiddelaar om de spanningen tussen Iran en de VS te verminderen. Maar de hoogste geestelijke leider van het sjiitische land, ayatollah Ali Khamenei was niet erg onder de indruk. Volgens zijn website zou hij tegen Abe hebben gezegd dat hij ‘geen boodschap heeft voor Trump’ en een diplomatieke uitwisseling van standpunten om nader tot elkaar te komen zinloos is.

Iran heeft al aangekondigd binnenkort met de verrijking van uranium te beginnen, zodat het maken van een nucleaire bom binnen handbereik komt.

Bestemming Japan

Opmerkelijk is dat de twee olietankers die donderdagochtend getroffen werden beide een lading vervoerden met als bestemming Japan. De Iraanse minister van buitenlandse zaken Mohammad Javad Zarif noemde op Twitter de aanslagen ‘verdacht’. Zeker omdat die gebeurden tijdens de ontmoeting met de Japanse premier. Hij lijkt te suggereren dat hun tegenstanders er de hand in hebben gehad.

Zo verdenken de Verenigde Staten, de VAE en Saoedi-Arabië hun gezamenlijke vijand Iran van de aanslagen in mei. Donderdag hield Trump zich nog op de vlakte over de explosies op de twee mammoettankers.

Duidelijk is dat de aanslagen ook de wereldwijde oliehandel raken. Ruim 20 procent van de dagelijkse olie wereldwijd komt door de Straat van Hormuz, een zee-engte van 33 kilometer tussen Iran en de VAE, met een doorvaartroute voor olietankers die hooguit drie kilometer breed is. Met in een maand tijd zes aanslagen op olietankers wordt het olietransport een risicovolle aangelegenheid.

Olieprijs

De prijs van olie steeg donderdag met circa 4 procent om vervolgens weer met 2 procent te dalen. Maritieme organisaties noemen de ontwikkelingen in en om de Straat van Hormuz “extreem verontrustend”. De aanslagen hebben de spanningen in het Midden-Oosten opgevoerd, het conflict tussen de Verenigde Staten en Iran verergerd en de wereldwijde oliehandel onder druk gezet. Ondertussen blijft het gissen naar de dader en heeft elke partij daar een schuldige voor.

Lees ook:

Spanning in de Golf loopt op door ‘sabotage’ van schepen.

Er zijn schepen aangevallen in de Perzische Golf en Iran wordt ervan verdacht. Of het bewezen is of niet, een oorlog tussen de Verenigde Staten en Iran is niet ondenkbaar meer.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden