De onzichtbare drama's in een kinderleven

(ANP)

Met haar nieuwe verhalenbundel bevestigt de Amerikaanse schrijfster Aryn Kyle haar talent. Vooral de onzichtbare drama’s in een kinderleven beschrijft ze ontroerend.

Een van de verhalen in deze bundel speelt zich af in een triest Amerikaans stadje. De woningen, benzinestations en fastfoodtenten zijn laag en grijs, net als de vele parkeerplaatsen. Een nabijgelegen vliegveld en snelweg zorgen voor een aanhoudend motorisch geronk op de achtergrond. Een personage merkt op: „Je bent hier terecht gekomen omdat je niet zag wat iedere idioot wel zag: dit is geen omgeving waar mensen heen gaan om een leven op te bouwen, dit is een omgeving waar mensen ten onder gaan.”

Niet alle verhalen in deze bundel van de jonge Amerikaanse schrijfster Aryn Kyle spelen zich tegen zo’n desolaat decor af, maar het innerlijk landschap van haar personages is wel voortdurend een plaats ’waar mensen ten onder gaan’.

Net als in haar empathische debuutroman ’God van de dieren’, over een twaalfjarig meisje, weet Aryn Kyle zich vooral erg goed in te leven in kinderen en jongvolwassenen, die meestal niet kunnen ontsnappen aan de omstandigheden waarin ze zich bevinden. De volwassenen hebben een keus, ze kunnen weg als ze durven of als ze voldoende initiatief tonen, de kinderen staan machteloos.

Een ontroerend voorbeeld is het verhaal ’Negen’, over de negenjarige Tess, die er niet in slaagt onderscheid te maken tussen fantasie en werkelijkheid. Prezen de volwassenen eerst haar verbeeldingskracht, nu komt ze op een leeftijd waarop dat talent als ’liegen’ wordt gezien, wat de verwarring voor haar nog groter maakt. Daarnaast snappen volwassenen haar niet. Ze begrijpen niet dat het kleurrijke broodtrommeltje dat ze voor haar verjaardag krijgt veel te kinderachtig is voor iemand van haar leeftijd: „Tess kan niet onder woorden brengen wat ze met haar zullen doen als ze met dit trommeltje op school komt. Niemand zal een meisje een schop geven. Niemand zal haar slaan of een duw geven of een kluit modder naar haar hoofd gooien. Maar ze zullen haar uitlachen. Ze zullen naar haar kijken. Ze zullen een eindje van haar af gaan staan en kijken hoe alleen ze is.” De enige die haar wel begrijpt, is Meredith, de nieuwe vriendin van haar vader, die haar ophaalt van school als het allemaal te erg dreigt te worden. Ze sommeert Tess naar huis te bellen, en probeert het meisje dan alsnog een mooie verjaardag te bezorgen.

Maar Tess belt niet naar huis, bang dat haar vader zal zeggen dat ze zich niet moet aanstellen en direct terug naar school moet gaan, en als ze ’s avonds thuiskomt, is iedereen in rep en roer en staat de politie op de stoep. Uiteraard krijgt Meredith de schuld. En op dat moment ziet de lezer in dat Meredith eigenlijk helemaal geen zin heeft in het gedoe dat haar nieuwe relatie met zich meebrengt. Ze wil niet op de tweede plaats komen, ná Tess, ze wil zich niet verantwoorden voor een goede daad, ze wil niet in de leugens van een negenjarige worden meegesleept. Ze wil haar leven als single terug. Schrijnend en ingetogen schetst Kyle zo de tragiek van Tess, die door het achterwege laten van een enkel telefoontje haar kans op een leuke stiefmoeder heeft verknald.

Veel van Kyle’s vrouwelijke personages in deze bundel missen verantwoordelijkheidsgevoel, hetzij omdat ze daar niets aan gelegen is, hetzij omdat ze recalcitrant zijn tot op het bot. Een vrouw die een avondje met de kinderen van haar broer wordt opgescheept, gaat rustig met een vreemde man mee, zet de kinderen voor zijn televisie en trekt zich met hem in de slaapkamer terug. Een jonge lerares verzuimt haar leerlingen ook maar iets te leren, behalve dat ze moeten genieten van het leven. En weer een andere vrouw laat na te melden dat haar zus al meer dan een week spoorloos verdwenen is.

Mij ging het ondoordachte gedrag van deze personages op een gegeven moment irriteren. Neemt niet weg dat Kyle hun onbezonnenheid erg mooi beschrijft, met oog voor de kleine toevalligheden die ons hele bestaan kunnen veranderen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden