De ongekende rijkdom bezuiden de Sahara

Jungle By Night- Hidden (Kindred Spirits)

Zonder Afrika geen jazz, blues, soul en rock'n roll. Vandaag is het zwarte continent opnieuw inspiratiebron, nu voor een gretige digi-wijze generatie van westerse muzikanten, indie-labels, deejays en websites. Zij associëren sub-Sahara-Afrika niet met armoede, maar vinden er een reservoir vol ongekende muzikale rijkdom. Ze plaatsen een contrapunt met avontuurlijke sites als www.africanhiphop.com. Of exploreren als Stanley en Livingstone in retro-gedaante de muzikale bronnen van de Nijl, de Congo- en de Niger-rivier. Een onophoudelijke stroom aan heruitgaven en nieuwe, op afro georiënteerde bands levert het bewijs.

Zo zweert het piepjonge Amsterdamse collectief Jungle By Night op 'Hidden' bij de afrobeat en Ethio-jazz. Binnen twee jaar hebben ze zich ontpopt tot een sensatie die hiermee de meest uiteenlopende smaakgroepen - van North Sea Jazz tot Lowlands - platspeelt. Zowel in de furieuze fusion van allerlei stijlen als met hun attitude, 'Iedereen is de baas', ontregelen ze de bestaande conventies. Bovenal sluiten ze aan op de behoefte aan dancegrooves die niet meer van een dode laptop maar van een levende topband afkomstig moet zijn.

AIFF (Afro Influenced Funk Federation) uit Dordrecht bewandelt dezelfde weg met even pakkende instrumentale grooves, pendelend tussen West-Afrika en Jamaica.

De speurtocht naar authenticiteit in een geglobaliseerde wereld klinkt krachtig door in het alternatieve circuit. Independent labels als Soundway, Analog Africa en Excelsior geven Afrikaanse pop uit de jaren zestig en zeventig een herkansing.

De website van Analog Africa legt uit: "We brengen schatten op ons label uit, opgegraven tijdens intensieve trips door Afrika, en maken onbekende bands weer hip. Zeker, het is een wijdlopende canon, maar telkens gaat het om groepen die in de jaren '60 en '70 werden blootgesteld aan geïmporteerde soul- en funkmuziek." De ongepolijste opnames van Le Super Borgou de Parakou (Benin), The Funkees (Nigeria) en Bambara Mystic Soul (Burkina Faso) blijken juweeltjes. Tegelijkertijd zijn het even zovele correcties op ons gemankeerde beeld van die periode. Gloeiende funk, soul en disco bestond parallel ook in Afrika.

Voor de Nederlandse dj Blue Flamingo een gegeven: "De 78-toerenplaat is voor mij gestold geluid; inktzwart. Het zijn kleine kunstwerkjes. In een wereld die steeds meer gericht is op gemak, gaat het bij het verzamelen van 78-toeren platen juist om de mateloze bereidheid moeite te doen voor een bijzondere ervaring". Na projecten rond ondermeer Congolese rumba richt hij zich op de vlegeljaren van de elektrische gitaarpop uit Kenia. De tijd ook waarin Samba Mapalanga furore maakte. Op zijn tintelende comeback 'Life is sweet' wordt hij gesecondeerd door de elite van de Congolese soukous, onder wie gitarist Syran.

De Guinese koraspeler Mory Kante is ook een oudgediende, zij het dat zijn machinale afropop de zoveelste variant is op zijn hit 'Yeke yeke'.

De nieuwkomers van Sierra Leone's Refugee All Stars maken een grotere kans om het gesloten bastion van 3FM met pakkende Afrikaanse pop te veroveren. Puntig en uiterst dansbaar. Maar Afrika staat ook voor de bronnen van de blues. Op de fraaie compilatie 'African Blues' hoor je de West-Afrikaanse antwoorden terug. Terwijl outsider Roland Tchakounte als verre neef van John Lee Hooker schittert op 'Blues menessen', rauw en intens.

Ook al staat de ontwikkelingshulp aan Afrika ter discussie, langs muzikale weg zijn de rollen omgekeerd. Afrika leert ons een les: polyritmiek zonder politiek.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden