De olympische droom van een knettergekke Indiër

Vishwaraj Jadeja werkt in Nederland aan zijn missie: als schaatser naar de Spelen van 2018

UTRECHT - Toen skeeleren in 2008 afviel voor de Olympische Spelen wist Vishwaraj Jadeja het zeker. De Indiase kampioen zou de overstap moeten maken naar het schaatsen om ooit het hoogste doel in het leven van een sporter te bereiken. Geïnspireerd door de successen van zijn tante als kunstschaatster en zijn vader als hockeyer verliet hij zijn familie en vertrok naar Europa om zijn droom na te jagen. Inmiddels traint hij dagelijks onder Wim Nieuwenhuizen op de Vechtsebanen in Utrecht, met als ultiem doel de Spelen van 2018.

"Wie een goede cricketer wil worden gaat naar India, wie een goede schaatser wil worden moet in Nederland zijn", wist Jadeja (28) al snel. Op zoek naar manieren om het beloofde land te bereiken bemachtigde hij een studievisum voor Denemarken, al aardig in de buurt.

Daar was het eerst zaak om aan het weer te wennen. Jadeja groeide op in miljoenenstad Ahmedabad in de westelijke provincie Gujarat, waar de temperatuur nooit onder de 15 graden komt. "Ik had nog nooit sneeuw gezien en kon me niets voorstellen bij temperaturen onder nul. Om aan het weer te wennen ben ik kranten gaan bezorgen."

Al snel kwam hij in contact met het Deense team en eind 2008 reed hij zijn eerste wedstrijd in het Zweedse Göteborg. Een succes werd het niet. "Eerst verdwaalde ik in dat dorpje", zegt hij over de tweede stad van Zweden, met zo'n half miljoen inwoners. "En omdat ik geen schaatsen had, moest ik die van iemand lenen. Vervolgens werd ik gediskwalificeerd omdat ik niet wist dat je van baan moest wisselen. Het was mijn eerste keer op het ijs."

Na een wedstrijd in Heerenveen kwam Jadeja via een Nederlandse journalist in contact met trainer Wim Nieuwenhuizen. "Als jij zo gek bent om hier naartoe te komen, ben ik zo gek om je te gaan trainen", reageerde die direct. Nieuwenhuizen (66) werkt naar eigen zeggen met "hardwerkende schaatsen die net iets minder getalenteerd zijn dan de toppers. Maar juist die harde werkers overvleugelen de natuurtalenten vaak. De beste schaatsers uit de regio komen bij mij vandaan", zegt de trainer die onder meer met Jochem Uytdehaage en Pauline van Deutekom werkte.

Over Jadeja zegt Nieuwenhuizen: "Ik werk vaak met schaatsers die een beetje gek zijn, maar Vish is gek in het kwadraat. Je moet ook wel knettergek zijn, want wij trainen veel intensiever dan de profteams. Ik ben er elke dag bij, terwijl andere teams drie keer trainen en voor de rest van de week een schema meegeven."

Jadeja voegde zich eind 2009 bij de trainingsploeg van Nieuwenhuizen, maar moest al snel afhaken vanwege een hernia en later omdat zijn visum was verlopen. Pas in de zomer van 2012 konden ze weer voluit gaan trainen. En ook toen bleven randzaken als een visum, huisvesting, geldproblemen en bezoeken aan India de trainingen doorkruisen. Momenteel woont Jadeja met wat vrienden in Kanaleneiland. Hij mag met zijn huidige visum niet in Nederland werken en is daarom hard op zoek naar sponsoren.

"De stress hierover beïnvloedt zijn prestaties", zegt Nieuwenhuizen. "Ook is zijn verleden in het skeeleren eigenlijk een groot nadeel omdat die techniek heel anders is. Hij heeft nog een flinke stap te maken, maar hij boekt progressie. Vooral op de korte afstanden gaat het steeds beter. Vier jaar is kort, maar de Spelen zijn een realistisch doel. Binnenlandse concurrentie heeft hij niet, hij moet alleen de limiet halen."

Onder Nieuwenhuizen reed Jadeja al 29 persoonlijke records, die in veel gevallen ook direct nationale records waren. Momenteel is hij de enige langebaanschaatser onder de 1,2 miljard Indiërs. Met zijn tijden speelt hij in Nederland geen enkele rol van betekenis en ook de limieten voor de World Cup en Olympische Spelen zijn nog ver weg. Jadeja's pr op de 500 is 40,14; ruim drie seconden langzamer dan de snelste Nederlandse vrouw.

"In trainingen gaat het vaak goed, maar wedstrijden zijn een ander verhaal", zegt Jadeja. "Dat komt vooral door de zenuwen. Dan weet ik opeens niet meer hoe ik moet schaatsen. Tachtig à negentig procent van het schaatsen is mentaal. Je rijdt vooral tegen jezelf."

Zijn familie in India heeft ondertussen slechts een vaag idee van waar Jadeja mee bezig is. "Ze waren al gewend dat ik skeelerde en veel weg was, maar bij schaatsen in Nederland kunnen ze zich nauwelijks iets voorstellen. Ze willen dat ik terugkom, ook omdat ik de oudste zoon ben. Ik schop alle traditionele Indiase familiepatronen in de war. Gelukkig is mijn familie redelijk progressief, dus mijn broer mag nu toch eerder trouwen dan ik."

Als in 2018 de Winterspelen in Pyeongchang (Zuid-Korea) worden gehouden, is Jadeja 32. De prestaties van dertigers als Bob de Jong en Mark Tuitert bevestigen zijn gedachte dat je op die leeftijd nog best de Spelen kunt halen. Om zijn kansen te spreiden, richt Jadeja zich op alle afstanden. "Je moet ergens voor vechten om het te kunnen waarderen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden