De nieuwe Componist des Vaderlands neemt haar tijd

Interview | Mayke Nas is de nieuwe Componist des Vaderlands. 'We kennen geen stilte meer, de concentratie in de concertzaal is goud waard.'

Kom mee de diepte in, blijf niet aan de oppervlakte, de schatten bevinden zich op de bodem van de rivier!" Mayke Nas (1972), vanaf vandaag de nieuwe Componist des Vaderlands, pleit voor diepgang en concentratie. Op initiatief van muziekorganisatie Buma is voor de tweede keer een Nederlandse toondichter gevraagd om de rol van Componist des Vaderlands op zich te nemen. De afgelopen jaren vervulde Willem Jeths deze taak met verve. Nu gaat Nas, unaniem gekozen door een jury onder voorzitterschap van Winnie Sorgdrager, de uitdaging aan.

Nas: "Ik moest goed nadenken of ik wel Componist des Vaderlands wilde zijn. Ik voel me sterk verantwoordelijk voor alles wat ik doe. De verantwoording voor de partituren die ik aflever, is al heel wat, ik vraag veel van de musici. Ook nog medeverantwoordelijk zijn voor het welbevinden van de sector, vind ik een hele opgave. Het vertrouwen van anderen heeft mij overtuigd."

"De plannen en ideeën die ik wil verwezenlijken moeten grotendeels nog vorm krijgen, maar we moeten het absoluut hebben over het onnodig zware weer waarin de klassieke muziek zich bevindt. De hedendaagse klassieke muziek in Nederland is ongelooflijk waardevol en zou veel vanzelfsprekender kunnen zijn. Ik ben ervan overtuigd dat een grotere groep dan alleen de trouwe kleine kring luisteraars geboeid kan zijn door wat de componisten van nu produceren."

"Zichtbaar maken wat er wordt geschreven, mensen enthousiasmeren, daar zie ik naar uit. Ik heb het plan om stukken van collega-componisten uit te lichten, werken waarvan ik vind dat ze aandacht verdienen en die nog niet voldoende gehoord zijn - via een column, radio, tv, hoe dan ook."

Aan wat voor muziek heeft de luisteraar van nu behoefte? "Misschien muziek die niet per se mooi is, lekker klinkt en swingt. Muziek die moeilijk is, vragen opwerpt, raadselachtig is, irriteert: een componist heeft altijd een bedoeling gehad, laten we onze hersens maar breken over wat er klinkt, ook als het niet meteen aanspreekt. Ik weet zeker dat ik niet de enige ben die behoefte heeft aan dat soort diepgang: nadenken over wat je nu eigenlijk hoort. De concertzaal speelt daarin een cruciale rol. We kennen geen stilte meer om ons heen, de concentratie in een zaal is goud waard."

"Mijn nachtmerrie is een niemendalletje te hebben geschreven, waarvan niets beklijft bij wie het zojuist gehoord heeft. De onderwerpen die ik kies voor mijn stukken gaan over het hier en nu. Voor de Cello Biënnale Amsterdam heb ik me beziggehouden met de onophoudelijke informatiestroom via de media, Facebook, WhatsApp enzovoorts waarin we gevangenzitten. Wie neemt nog de tijd om in de trein uit het raam te kijken of een boek te lezen?"

"Ik heb veel tijd nodig voor weinig muziek. Soms moet ik een opdrachtgever opbellen: 'Sorry, ik heb nog geen stuk, ik kom er niet uit'. Het proces is oncontroleerbaar voor me. Of dat gunstig is voor een Componist des Vaderlands die moet kunnen reageren op de actualiteit, weet ik niet. Zomaar iets uit mijn mouw schudden past niet bij mij, maar wie weet wat de komende jaren me zullen leren."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden