De nieuwe boekenclub

Andrea Bosman schrijft elke week over ons vermaak, in de breedste zin van het woord. Reacties naar abosman@trouw.nl

We waren met zijn vieren, drie vrouwen en een man. Op een vrijdagavond kwamen we na wekenlang gedoe en mailwisselingen met datumprikkers eindelijk voor het eerst bij elkaar: onze boekenclub in oprichting. Het was er de tijd van het jaar voor, als die herfst nu ook maar eens wilde beginnen. De twee vrouwen kende ik, zij kenden elkaar niet, alleen mij. De vierde die zou komen was een man die geen van ons kende. We vonden hem - hij kwam iets later dan de rest - bij voorbaat al heel dapper.

Het zat namelijk zo, en ik hoop dat u het nog kunt volgen: een vierde vrouw die mee zou doen had hem voorgedragen, zij had de moeilijkste agenda want ze was net aan een nieuwe opleiding begonnen. Om haar was de afspraak zo'n beetje heen gebouwd. Twee dagen voor de oprichtingsavond haakte ze alsnog af. Dat wist onze onbekende man nog niet toen hij ietsje verlaat bij ons groepje aanschoof. Maar het mooie was: dat deed er helemaal niet toe. We hadden allemaal vreemden voor elkaar kunnen zijn, want het ging om die boeken die tussen ons in lagen en waar we over zouden praten. Daarvoor hoef je elkaar in principe niet te kennen.

Nu kwam het erop aan of dat praten wilde lukken. De avond begon gevaarlijk. Een van de vrouwen en ik hadden namelijk al eens eerder samen in een boekenclub gezeten, begonnen we te vertellen. Dat was niet zo'n succes geworden. Waarom niet, wilden de anderen weten. Meteen voelde ik de druk toenemen want wie garandeerde dat ons nieuwe clubje wél een succes zou zijn? Nu, zeiden we, ten eerste was de groep te groot geweest: we waren per ongeluk met elf vrouwen. Dus moest er van alles bedacht om iedereen aan het woord te laten. Subgroepjes, snelle rondes aan de hand van één vraag. Gelukkig, daar zouden wij alvast geen last van krijgen. En verder was er vanaf het begin een ingewikkelde waterscheiding geweest, over wat je nu eigenlijk verwacht van een boek en waardoor je teleurgesteld raakt. Er was een vrouw bij die zichzelf altijd in de personages wilde herkennen. Voor een ander moest het liefst ook spannend zijn. Bij 'Contrapunt' van Anna Enquist - over de dood van haar dochter - vond ze het op een gegeven moment wel heel lang duren, zei ze, voor die dochter nou eens doodging.

Nu lag bij ons vieren ieder een andere verhalenbundel van Alice Munro op schoot. We hadden niet speciaal iets voorbereid omdat het de eerste keer was, en begonnen elkaar aftastend te vertellen wat ons was opgevallen, wat ons had bevreemd, bevallen of juist niet en probeerden, omdat we allemaal iets anders hadden gelezen, de plot van dat ene intrigerende verhaal uit te leggen, om er gezamenlijk achter te komen dat dat bij Munro nu juist ook zo lastig is, vanwege die verschuivende zwaartepunten en dan ook nog het latent griezelige. De thee met koek werd wijn met olijven en voor we het wisten was het heel laat.

Misschien is het ook een goed clubje omdat er een man bij is, zei een van mijn clubgenotes toen ik haar een week later weer zag. Zo'n groep vrouwen, daar spelen meteen andere dingen dan alleen een boek.

Lezen over leesclubs

Renate Dorrestein: 'De Leesclub' (2010): zwarte komedie over de zeven vrouwelijke leden van een hechte leesclub. Ze gaan met hun lievelingsauteur Gideon de Wit op een literaire cruise. Alles ontspoort, De Wit overleeft het tochtje over de Schotse wateren niet. Met discussiepunten voor uw eigen leesclub.

Karen Joy Fowler 'The Jane Austen Book Club' (2005, verfilmd in 2008): zes leden van een leesclub ontdekken dat hun levens parallellen vertonen met de personages in de boeken van hun heldin, Jane Austen. Scheidingen en ontluikende relaties. Destijds jubelend besproken in The New York Times Book Review als bijzonder knap en geestig.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden