De natuurlijke frisheid van methylisothiazolinone

In de 21ste eeuw is iedereen uniek. Om onze uniciteit ook op de wc te onderstrepen, bedacht Procter&Gamble Ambi Pur Fresh&Shine, een toiletblok in acht varianten, 'kortom, altijd een geur en kleur die bij jouw wc past'. Aldus lekkerleven.nl, de lifestyle- annex promosite van de fabrikant. Blijft het milieu er ook fris bij?

Waar de voorzijde van de verpakking de natuurlijke frisheid van Eucalyptus & Mint uitstraalt, vermeldt de achterkant dat het 'schadelijk is voor in het water levende organismen' en 'in het aquatisch milieu op lange termijn schadelijke effecten kan veroorzaken'. Opmerkelijk, zeker voor een bedrijf dat zich profileert als voorloper op duurzaamheidsgebied. Futurefriendly.nl, de website van het gelijknamige project, heeft tips als: 'chemische bestrijdingsmiddelen tegen onkruid zijn meestal niet nodig. Regelmatig onderhoud helpt prima en spaart het milieu'. Eind vorig jaar lanceerde P&G een persbericht over het Childrens Safe Drinking Water Program waarmee de multinational tegen 2020 twee biljoen liter schoon drinkwater kan leveren.

"Begrijpelijk", noemt een woordvoerder onze verwarring. Maar: "Individuele ingrediënten in veiligheidstesten kunnen mogelijk een negatief effect op het milieu aantonen, terwijl het gebruik ervan beneden een specifieke concentratie veilig is voor het milieu. Wij hebben voldoende gegevens die bevestigen dat het veilig is tijdens gebruik en voor het milieu." Een parfumbestanddeel is verantwoordelijk voor de waarschuwing. Welke, dat blijft het bedrijfsgeheim van de parfumleverancier.

"Heel vreemd", reageert biochemicus en emeritus hoogleraar milieukunde prof. dr. Lucas Reijnders. "Er is een kans dat het synthetische muskusverbindingen zijn die gebruikt mogen worden in detergenten." Want onder die categorie worden toiletblokken geschaard: detergenten. Wasmiddelen. Een toiletblok doodt bacteriën en schimmels en werkt tegen kalkaanslag. Daarnaast, en dat is de belangrijkste reden dat miljoenen Nederlanders zo'n blokje in de pot hangen, gaat de wc er lekker van ruiken.

"De pseudo-oestrogenen in synthetische muskusverbindingen lijken op de oestrogenen in het lichaam van vissen of padden en gooien zo de hormoonhuishouding in de war", licht Reijnders toe. Niet zeker is of Ambi Pur dit ingrediënt bevat, wel staat methylisothiazolinone, een bacteriën- en schimmeldodend conserveermiddel, in de ingrediëntendeclaratie. "Vorig jaar publiceerde de Amerikaanse Brown University een onderzoek waaruit bleek dat kleine doses op lange termijn blindheid en een soort epilepsie kunnen veroorzaken bij kikkervisjes. Bij drie tot acht procent van de mensen wekt het allergische reacties op."

Methylisothiazolinone mag beperkt worden gebruikt in personal-care-producten, zegt het ministerie van Infrastructuur en Milieu. "De uitkomst van dit onderzoek hoeft niet rechtstreeks gevolgen voor de detergentenbeoordeling te hebben. Dat gebeurt pas als voor het gebruik in zeep geen toelatingen meer worden gegeven. In het kader van de Biocidenrichtlijn wordt de stof momenteel in Europees verband beoordeeld." Een belronde langs Brusselse burelen brengt ons bij het Europees Chemicaliënagentschap (Echa) in Helsinki dat chemicaliën registreert, evalueert en autoriseert. De methylisothiazolinone-beoordelaar is lidstaat Slovenië, meldt de Finse voorlichter, 'ongeacht het feit of dit een biocide of detergent is'. De Brown-studie zou 'zeer relevant' kunnen zijn en er 'mede toe kunnen leiden dat het gebruik van dit ingrediënt beperkt wordt'.

Hans Razenberg van de Nederlandse Vereniging van Zeepfabrikanten relativeert: "Methylisothiazolinone is een conserveermiddel, dat heeft pas effect als het micro-organismen doodt. Of een stof schadelijk is of dodelijk, hangt af van de gebruikte hoeveelheid. Uiteindelijk komt alles in het aquatisch milieu terecht. Voor elk toegelaten middel is berekend hoeveel er na gebruik in het oppervlaktewater terechtkomt. Wat telt, is het intrinsieke gevaar: gooit een consument het toiletblokje in het water, dan is het schadelijk. Bij normaal gebruik niet. Met alles wat je doet, belast je het milieu, al giet je een glas leidingwater in de sloot. Kraanwater is anders van samenstelling dan slootwater. Om weer evenwicht te krijgen, moet het geneutraliseerd worden. De industrie doet veel moeite om tot de beste productsamenstelling te komen. Hoe marketingafdelingen hun producten profileren, daarop hebben we als brancheorganisatie geen zicht."

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden