De kust is beschermd, nu bedreigen de bouwplannen de Zeeuwse binnenwateren

Jan Kollaart van de vereniging Bescherm de Delta verzet zich tegen recreatieve nieuwbouw langs de Zeeuwse binnenwateren. Beeld Arie Kievit

Het klonk zo mooi: een plan om de Noordzeekust niet helemaal vol te bouwen. Maar nu richten de ontwikkelaars hun pijlen op de provinciale binnenwateren, ziet de Vereniging Bescherm de Delta.

Zittend aan een picknicktafel op badstrand Schelphoek, tuurt Jan Kollaart over het door hem zo geliefde Veerse Meer. Ganzen vliegen over, in de verte vaart een zeilbootje. Maar ook de oever kan hem bekoren. Waar bij warm weer dagjesmensen van zomerse omstandigheden genieten, heeft Kollaart genoeg aan het gras, het zand en het uitzicht over zijn provincie. Zijn vrees is alleen dat dit geen mooie plek blijft.

Als de plannen voor een camperstandplaats even verderop doorgaan, is het zomaar mogelijk dat een deel van dit strand parkeerplaats wordt.

De oevers van de Zeeuwse binnenwateren lopen gevaar, zegt Kollaart. Sinds de Zeeuwse Kustvisie een rem heeft gezet op verdere toeristische bouwplannen langs de Noordzeekust, verleggen ontwikkelaars hun aandacht naar de binnenwateren. 

Milieuorganisaties, de toeristische sector, de provincie Zeeland, ZLTO, Rijkswaterstaat en het waterschap maakten eind 2017 gezamenlijke afspraken over de landschappelijke waarden, het versterken van dijken en stranden en de grenzen waarbinnen recreatie een rol kan blijven spelen in de provincie. 

Kollaart, een van de bestuursleden van de onlangs gevormde Vereniging Bescherm De Delta, noemt een hele rits projecten die op stapel staan voor de binnenwateren sinds de Kustvisie van kracht is. De Raad van State zette onlangs weliswaar een voorlopige streep door het ambitieuze plan voor Brouwerseiland (kunstmatig aangelegde eilandjes met vakantiehuisjes in het Grevelingenmeer), maar er zijn – naar de zin van Kollaarts vereniging – nog te veel andere plannen.

Belgische toestanden

Kollaart wijst schuin naar de overkant. Waar nu een camping ligt, zou over enkele jaren zo maar ‘een soort Malediven’ kunnen ontstaan. “De eigenaar van die camping wil uitbreiden met paalwoningen in het water. Bij de jachthaven van Wolphaartsdijk zijn plannen voor vier appartementenblokken, buitendijks komen vermoedelijk ecolodges. De nieuwe eigenaar van een vakantiepark in Arnemuiden wil 800 recreatiewoningen bijbouwen. En de ondernemer van een strandtent in Baarland is van plan lodges te bouwen op de dijk. De gemeente Borssele heeft het gebied aangewezen als recreatieplek.”

Het voordeel van de Zeeuwse Kustvisie is wel dat ‘Belgische toestanden’ voorkomen worden, zegt Kollaart. “Kijk naar Knokke of ­Oostende, daar is geen redden meer aan. Alles is volgebouwd. De vrije open ruimte moet voor iedereen toegankelijk blijven. Maar nu de Kustvisie er is, vrezen wij een waterbedeffect richting de binnenwateren. Dat gaat ten koste van de landschappelijke waarden én de publieke ruimte wordt beperkt.”

Bescherm de Delta wil zich inzetten voor ‘de vrije open ruimte, het weidse uitzicht, het landschap en de natuur’, van zowel Zeeland als Goeree-Overflakkee. Concreet betekent dit dat de vereniging druk wil uitoefenen op overheden om nieuwe bebouwing tegen te gaan. 

Geen natuurorganisatie

Kollaart: “We zijn een belangengroep, geen natuurorganisatie. Het gaat ons om het behoud van het Zeeuwse landschap. We werken soms wel samen. Enkele jaren geleden was er een plan voor een schiereiland in het Veerse Meer. Ik haalde 18.000 handtekeningen op. Dat voerde de druk op de gemeenteraad van Noord-Beveland dusdanig op, dat ze ervan afzag. Als burger kun je je heus verzetten tegen politieke plannen.”

Overigens is het de bedoeling dat er, in het verlengde van de Kustvisie, ook een provinciale visie komt op de Zeeuwse binnenwateren. Alleen zit daar vooralsnog weinig schot in. Kollaart stelde een nieuwe petitie op waarin de Zeeuwse politiek wordt opgeroepen haast te maken. Die werd al ruim 7000 keer ondertekend. 

Kollaart: “Wij hopen dat we aan tafel mogen zitten om mee te praten. Niet om de toeristische sector tegen te werken, want wij zijn helemaal niet tegen recreatie. Ik recreëer hier zelf ook. Maar de meeste bouwplannen zijn zo prestigieus dat ze enkel bepaalde doelgroepen dienen. De gemiddelde bewoner of toerist heeft daar niets aan. Het grootste deel van de mensen komt hier het liefst ouderwets kamperen, met tent of caravan. Daarvoor hoef je de oevers niet vol te bouwen.”

Lees ook: 

Burgh-Haamstede, de parel van Zeeland, groeit en vergrijst

Het Zeeuwse Burgh-Haamstede telt op een mooie zomerse dag zeven tot acht keer zoveel inwoners. Maar terwijl de toeristen toestromen, vertrekken de jongeren.

Voor wat Zeeland ons oplevert, vervuilt het relatief veel

Een klimaatscore per provincie brengt opvallende verschillen aan het licht. Al blijven klimaatdoelstellingen vooral een nationale kwestie, geen provinciale.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden