De keizers van Brazilie (1)

Brazilie heeft een keizerlijke familie. Maar zoals het in deze eeuw vaak met mooie titels gaat: er zit geen troon aan vast. Al meer dan een eeuw is Brazilie een republiek.

Op woensdag 21 april kunnen de Brazilianen het sprookje nieuw leven inblazen. Ze mogen dan in een referendum kiezen tussen een monarchie, een parlementaire democratie (met een minister-president als regeringshoofd) of het presidentiele systeem, de huidige staatsvorm.

Volgens de opiniepeilingen voelen de Brazilianen het meest voor het presidentiele systeem, ondanks hun slechte ervaringen met de onlangs afgezette president Collor de Mello. Maar er gaan ook stemmen op voor herinvoering van de monarchie, als we de monarchistenlobby in Brazile tenminste moeten geloven. Ze wijzen op welvarende monarchieen als Belgie, Nederland, Spanje, Denemarken en Japan.

Mocht het de monarchisten lukken, dan moet het parlement kiezen wie van de zeventien in aanmerking komende kandidaten keizer mag worden, of keizerin. Op het lijstje prijken de namen van onder meer een ex-surfkampioen en een overtuigde maagd.

Allen zijn afstammeling van de laatste keizer, Pedro II, die van 1840 tot 1889 de titel droeg Constitutioneel Keizer en Eeuwige Verdediger van Brazilie. Pedro II schafte de slavernij af, wat hem door de blanke Europese immigranten niet in dank werd afgenomen. Zij begonnen een succesvolle republikeinse beweging en dwongen Pedro in 1889 in ballingschap. Daar trouwde hij met zijn grote liefde, de Tsjechische gravin van Bohemie, Elisabeth Dobrzensky von Dobersenicz.

De Braziliaanse pers maakt zich inmiddels op om de familie in haar hart te sluiten. 'Dit zootje lijkt nog meer amusement op te leveren dan die van Engeland', schreef opinieweekblad Veja.

De keizers van Brazilie (2)

De favoriet is tot nu toe de 38-jarige, knappe prins Joao Henrique de Orleans e Braganca, fotograaf, cafehouder en surfenthousiast. Hij is energiek en heeft een 'moderne' kijk op sociale, economische en ecologische onderwerpen. Prins Joao, achterkleinzoon van de laatste keizer, is getrouwd en heeft twee kinderen, die hem te zijner tijd zouden kunnen opvolgen.

Dat kan niet worden gezegd van zijn oom, Dom Luiz. Dom Luiz is 54 en nog maagd. Een strikte toepassing van het erfrecht zou maken dat Dom Luiz de kroon krijgt. Maar populair is hij niet, alleen al door zijn zeer onbraziliaanse verklaring dat hij 'niet geinteresseerd is in seks'. "Goddank ben ik maagd. Het celibaat is een zegen" , zei hij laatst in een interview. Geen seks, geen opvolgers en bovendien maakt Dom Luiz zich niet geliefd door zijn extreem-rechtse opvattingen over familie en traditie.

Dom Luiz leeft in onmin met zijn volle neef, de 80-jarige Dom Pedro Gastao, familie van de koning van Spanje Juan Carlos. Dom Pedro laat zich graag fotograferen in het complete keizerlijke kostuum, naast de keizerlijke troon en kroon in het Keizerlijke Museum in Petropolis, een voormalig zomerpaleis van de familie. "Ik ben de nieuwe keizer van Brazilie," verklaart hij. Pedro geeft toe dat het niet voor lange duur zal zijn, gezien zijn leeftijd, maar Dom Pedro geeft de scepter graag door aan zijn zoon, Dom Pedro Carlos.

Dom Luiz vindt dat Dom Pedro geen aanspraak meer heeft op de troon, omdat zijn vader destijds beneden zijn stand trouwde met de Boheemse gravin, die geen enkel spatje koninklijk bloed in de aderen gehad zou hebben. Volgens Dom Pedro heeft het parlement noch het hooggerechtshof ooit bevestigd dat zijn vader zijn rechten had laten vallen.

Marie Amelie Louise Victoire Therese Jeanne d'Orleans-Bragance

En dan is er nog een kandidaatkoningin: Dona Isabel. Die heeft een mooi huwelijk gesloten, met Henri de France, de Franse troonpretendent. Het is de vraag of deze Isabelle Marie Amelie Louise Victoire Therese Jeanne d'Orleans-Bragance, gravin van Parijs, zin heeft in de Braziliaanse troon. Als ze toch koningin moet worden, dan liever van Frankrijk.

Tot zover de Braganza-tak van de familie, afstammelingen van de Portugese koning Joao VI, die in 1808 Napoleons adem in de nek voelde en naar de toenmalige kolonie Brazilie vluchtte. In 1822 werd Brazilie onafhankelijk en werd Joao's zoon de eerste keizer van Brazilie Pedro I.

Dan is er nog de Saxen-Coburg tak van de familie, geparenteerd aan het huis van Windsor en het Belgisch koningshuis. Deze tak heeft twee kandidaten: de in Oostenrijk geboren Don Felipe en zijn broer Don Carlo Tasso de Saxo-Coburgo e Bragante. Veel kans maken ze niet, maar ze zijn aardig om te vermelden, al is het alleen al om te weten dat de enige kwaliteit die Dom Carlo aanbrengt is, dat hij is getrouwd met Walburga von Habsburg, aartshertoging van Oostenrijk en achterkleindochter in de zoveelste graad van keizer Franz Josef.

Als het parlement hoofdpijn krijgt van al die namen, kunnen ze altijd nog de suggestie volgen van een groep Braziliaanse indianen. Die hebben als kandidaat-monarch een authentiek indiaans opperhoofd naar voren geschoven.

Op die manier kan in een klap alle leed door kolonialen aan indianen toegebracht, worden goedgemaakt.

Koninklijke agenda

Dinsdag 20 april: prins Claus neemt in het observatorium van Robert Morris, gelegen tussen Lelystad en Swifterband, het eerste exemplaar van de cultuurkaart van Flevoland in ontvangst.

Woensdag 21 april: prins Claus bezoekt in de gemeente Bergh het Huis Bergh en de gerestaureerde grafelijke korenmolen. Deze zogenaamde Torenmolen van de Stichting Huis Bergh is omstreeks 1450 gebouwd en is daarmee een van de oudste molens van Europa. Aansluitend bezoekt prins Claus in Doesburg een tentoonstelling over de renovatie van de binnenstad. Tijdens een wandeling door de binnenstad bezoekt de prins de Grote of Martinikerk waarvan hij 'stoelbroeder' is. De dag wordt besloten met de officiele opening van de gerenoveerde Kloosterkazerne die is omgebouwd voor het huisvesten van bejaarden.

Zaterdag 24 april: prins Bernhard is in Rotterdam aanwezig bij het officiele gedeelte van de jaarlijkse reunie van oud-gevangenen en nabestaanden van oud-gevangenen van het concentratiekamp Dachau.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden