De Hugo Walker

,,Lacatus, goed aannemen, kappen en draaien. Technisch goede voetballer is dat toch. Had in feite af moeten geven, maar dit is natuurlijk ook niet slecht. Gaan we kijken of ie ook een linker heeft ... heeft ie. Schieten, zou ik zeggen. Uithalen. Dat wordt een goal denk ik. Nee! Goed uitkomen van die keeper. Gaat zo'n bal erin is het een goal.''

Er is in de Nederlandse poëzie een nieuwe stijlfiguur. Je ziet haar steeds vaker. Deze stijlfiguur gaat als volgt. In plaats van 'ik zoek een reisgenoot' zeg je 'reisgenoot zoeken'. Je zegt niet 'ik ging naar Bommel om de brug te zien en ik zag de nieuwe brug', maar je zegt 'naar Bommel gaan om de brug te zien en zien die nieuwe brug'. In plaats van 'ik vin je zo mooi en zo lief' schrijf je 'jou zo mooi en zo lief vinden'. De nieuwe stijlfiguur berust op het gebruik van de infinitief (ook wel onbepaalde wijs genoemd) in plaats van een onderwerp en een persoonsvorm. Zo zegt Peter van Lier in zijn gedicht 'Echt': 'Liggen dus maar / en // toch maar denken aan jou.' Nog mooiere voorbeelden vinden we in de gedichten van Piet Gerbrandy: 'Goedgehumeurd lulkoek vertrappend / honderd willen worden.' Mijn voorstel is deze stijlfiguur te vernoemen naar de man die haar in zijn voetbalcommentaren heeft geïntroduceerd bij een groot publiek: Hugo Walker.

Waarom is de Hugo Walker tegenwoordig opeens zo populair onder de dichters? Hoe werkt de Hugo Walker? Laten we te raden gaan bij Hugo Walker zelf. Als een speler, bijvoorbeeld Lacatus, is opgerukt tot zo'n meter of twintig van het vijandelijke doel en de bal vrij maakt voor een afstandschot, zegt Hugo Walker niet 'hij gaat schieten' of 'hij moet schieten', nee, hij zegt 'schieten.' De infinitief houdt precies het midden tussen een observatie en een aansporing. Als een doelman goed uit zijn doel is gekomen, becommentariëert Hugo Walker deze handeling met 'goed uit zijn doel komen van die doelman'. De onbepaalde wijs veralgemeent het voorval. Wat we hier zien is een voorbeeld van goed uit je doel komen. 'Kappen, draaien, trekken die bal en inschieten.' De aanval waarvan wij getuige zijn is een toevallige (en daardoor ook onvolmaakte) manifestatie van De Aanval. Hugo Walker citeert het Handboek. In een situatie als deze dient men te kappen en te draaien, vervolgens de bal voor te trekken, waarna een medespeler de bal dient in te schieten. Zo is het altijd geweest, zo zal het altijd zijn.

De Hugo Walker zingt de handeling los van de persoon die haar uitvoert. Het wordt in het midden gelaten of er een aansporing wordt gedaan, een mogelijkheid wordt genoemd of een voorval wordt beschreven. Of zoals Piet Gerbrandy, de grootmeester van de Hugo Walker, het zegt: 'Hazepak huren. ... Met kerstmis om hazepak zeuren, / ook wijfje in hazepak lullen / en willen bekruipen. // Dit kan. Dit zou kunnen gebeuren.'

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden