Plein 2

De historische dag van SP-Kamerlid Ronald van Raak

Ronald van Raak Beeld ANP

Het gebeurt niet vaak dat een Kamerlid op één dag twee succesjes bijschrijft. Het overkwam Ronald van Raak, de overijverige parlementariër van de Socialistische Partij, eerder deze maand.

Eerst even wat verder terug in de tijd, om precies te zijn naar 10 december 2015. De Kamer debatteerde die dag met minister Blok (toen verantwoordelijk voor de rijksdienst) over de grote verbouwing van het Binnenhof. U weet, het politieke machtscentrum staat op instorten en verdient een grondige renovatie. In 2020 begint een opknapbeurt die zeker vijf jaar zal duren.

De SP’er greep zijn kans. Hij herinnerde Blok eraan dat in 1619 Johan van Oldenbarnevelt op het Binnenhof werd onthoofd, ‘waarna het lichaam op een wonderbaarlijke wijze verdween’. Het verhaal gaat dat de resten van deze ‘Vader des Vaderlands’ (zoals Vondel hem noemde ) in de grafkelders onder de Eerste Kamer liggen. De restauratie kan aangegrepen worden om het lichaam waardig te herbegraven.

Maar Blok zag niks in een zoektocht. Je moet ‘archeologisch erfgoed niet verstoren’, vond hij. Drie jaar later deed Van Raak een nieuwe poging en dit keer trof hij een opvallend enthousiast lid van het kabinet: de minister-president zelf. Rutte noemde Van Oldenbarnevelt twee weken geleden in een debat en passant ‘de grootste staatsman uit onze geschiedenis’.

Van Raak wist even niet wat hij hoorde: een premier die Van Oldenbarnevelt, nota bene onthoofd in opdracht van de Oranjes, nog boven Johan de Witt positioneert. Het kan verkeren. Rutte deed de SP’er een toezegging: er komt toch een onderzoek of een speurtocht naar de resten van Van Oldenbarnevelt zinvol is. Winstpunt nummer één voor Ronald van Raak.

First Salute

Later die dag sprak de Kamer met staatssecretaris Knops over de situatie in het Caribische deel van het koninkrijk. Het werd geen vrolijk debat. Er zijn zorgen over het bestuur op Bonaire. Curaçao worstelt met vluchtelingen uit Venezuela. Sint-Maarten krabbelt maar moeizaam op na de verwoestende orkaan Irma, ruim een jaar geleden. En op Sint-Eustatius is de lokale democratie door ‘Den Haag’ uitgeschakeld vanwege ‘grove taakverwaarlozing’. De verhoudingen binnen het koninkrijk zijn wel eens beter geweest.

Met name Sint-Eustatius baart de Kamer zorgen. Het eiland (drieduizend bewoners) ging ten onder aan corruptie en wanbeleid. Zo erg zelfs dat de gang van zaken volgens een onderzoekscommissie ‘bijna trekken had van een staatsgreep’. Het is te makkelijk gezegd dat de Statianen er zelf een rommeltje van gemaakt hebben, ook Den Haag treft blaam. Volgens diezelfde commissie had het kabinet te weinig aandacht voor Sint-Eustatius. “Nederland heeft met zijn lankmoedige, niet-geïnteresseerde en afstandelijke houding een beeld opgeroepen van een vergeten eiland.”

Opnieuw was het Ronald van Raak die de aandacht trok met een opmerkelijk voorstel. De SP’er, zelf historicus, was wederom de geschiedenisboeken ingedoken. In 1776 vond op Statia de zogeheten First Salute plaats. De Nederlanders vuurden vanaf het eiland een kanonschot af ter begroeting van een Amerikaans schip, de Andrew Doria. Een belangrijke gebeurtenis, want met dat schot werd Nederland het eerste land dat de Verenigde Staten erkende als officiële natie. Van Raak: “In Amerika is het echt een groot ding: de First Salute op Statia op Fort Oranje.”

Zijn suggestie: zet de komende acht jaar alles op alles om het eiland er weer bovenop te helpen. In 2026 kan dan op Statia een officiële herdenking van 250 jaar banden tussen Nederland en de VS plaatsvinden, in aanwezigheid van koning en president. Daar moet ook aandacht zijn voor ‘de duistere kanten’ van het gemeenschappelijke verleden, zoals Van Raak het noemt: slaven- en wapenhandel. Knops aarzelde niet: “Een interessante gedachte.” Van Raak: “Ik heb wel mijn historische dag vandaag.”

Historici in de Kamer

1. Ronald van Raak (SP)
2. Zihni Özdil (GL)
3. Roelof Bisschop (SGP)

De belangrijke en minder belangrijke bijzaken in politiek Den Haag, beschreven door de parlementaire redactie van Trouw. Lees meer afleveringen op trouw.nl/plein2. Redactie: Marno de Boer, Wilma Kieskamp en Bart Zuidervaart. parlement@trouw.nl

Lees ook:

Rob Jetten mag slechts dromen van het echte leiderschap

Wie nog steeds niet in de gaten heeft dat er iemand ­bestaat met de naam Rob Jetten en dat hij de grote man van de toekomst is – althans, dat vindt zijn eigen partij D66 – heeft de afgelopen week onder een steen gelegen. Jetten staat voor de loodzware opgave Alexander Pechtold te vervangen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden