Column

De Heer als lijsttrekker

Stevo Akkerman.Beeld Trouw

Het was pure omkoperij, maar aangezien het ging om het hogere belang van de christelijke politiek waren alle middelen geoorloofd. De onderwijzer van klas vier van de Prof. dr. S. Greijdanusschool stelde ons een patatje-met in het vooruitzicht als we huis-aan-huis folders van het GPV zouden bezorgen en dat deden we natuurlijk. 

Vanwege de beloning, maar ook omdat we als vrijgemaakt-gereformeerde jongens vonden dat het Gereformeerde Politiek Verbond de beste partij van de hele wereld was.

Twee verkiezingen later sloeg ik uit adolescente dwarsigheid een andere weg in en hing ik een poster van de PSP aan het zolderraam, terwijl mijn vader beneden het GPV bleef aanprijzen. En de eerste keer dat ik mocht stemmen, koos ik voor de EVP, een links-gelovige eendagsvlieg, terwijl ik zondags in de kerk hoorde bidden voor de Navo – je kon met de Bijbel alle kanten op, dat was duidelijk. En handig.

Ik heb er een zeker wantrouwen aan overgehouden tegen iedere partij die zichzelf een goddelijk aureool wil aanmeten. Het lijkt mij dat veel gelovige kiezers eerst een politieke voorkeur hebben, al dan niet van huis uit meegekregen, en vervolgens wat Bijbelpassages bij elkaar sprokkelen om hun ideeën kracht bij te zetten. God is bij de SGP voor de doodstraf en tegen de ‘opmars’ van de islam, maar bij De Linker Wang, de religiewerkgroep van GroenLinks, gaat het Hem om ‘non-conformisme en bevrijding’, en blijkt dat zowel uit de Bijbel als uit de Koran. Het Opperwezen als duizenddingendoekje; het is onvermijdelijk – we kunnen onszelf nu eenmaal niet uitschakelen als we over God denken – maar ik word een beetje kriegel van partijen die suggereren dat de Heer hun lijsttrekker is.

Nederlandse nationale identiteit

Intussen doet zich iets wonderbaarlijks voor: terwijl het geloof op de terugtocht is en kerken worstelen om overeind te blijven, omhelst de ene na de andere politicus het christendom. Niet als persoonlijke geloofsovertuiging, maar als hoofdbestanddeel van de Nederlandse nationale identiteit. Samen met stroopwafels, Zwarte Piet en houten klompen. En met de nauwelijks verborgen boodschap dat ‘wij’ geen moslims zijn. We vieren het kerstfeest, niet het offerfeest, zegt een VVD-minister als het gaat over integratie, en de premier mag graag uitweiden over het ‘gejengel’ van de islamitische gebedsoproep – heel wat anders dan onze Matthäus-Passion.

Het religieuze van de religie, dat betrekking heeft op de verhouding tussen mens en God, wordt genegeerd en wat overblijft wordt als christelijke cultuur ingezet om onderscheid te maken tussen echte en onechte Nederlanders. Wat het ‘christelijke’ van die cultuur is, interesseert de nieuwe apologeten niet. Gevraagd naar wat hij verstaat onder zijn geliefde ‘joods-christelijke traditie’ kwam Wilders in een debat niet verder dan ‘opkomen voor je eigen volk’. En dan hamert Rutte op het belang van het paasei, dat onder geen beding een voorjaarsei mag heten. Alsof er tweeduizend jaar geleden een paashaas aan het kruis is gestorven. Wat een droevige vertoning – je zou er ongelovig van worden.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden