De groene missie van Google

data | Zoeken op internet gebeurt massaal. Maar al die zoekopdrachten vreten energie. Zoekmachines zoeken daarvoor een oplossing.

Iedere dag krijgt Google 3,5 miljard zoekopdrachten voor de kiezen, elke seconde wereldwijd 40.000 stuks. De nummer één onder de zoekmachines - marktaandeel: ruim 90 procent - is daarmee ook verreweg de kampioen in energieverbruik. Ga maar na: 3,5 miljard zoekopdrachten vergen dagelijks net zoveel energie als ruim driehonderd huishoudens op jaarbasis. Energie is dus een belangrijke zaak voor de zoekgigant, die zijn groene imago zorgvuldig bewaakt. Duurzaam opgewekte energie is daarbij de sleutel. Het bedrijf wil dit jaar volledig op hernieuwbare energie draaien. Een enorme inspanning, want in 2015 stond de teller van Google voor hernieuwbare energie op 46 procent. Google denkt evenwel de doelstelling te halen, ook omdat duurzame energie vaak goedkoper blijkt te zijn dan aanvankelijk gedacht.


Het investeerde al 3,3 miljard euro in projecten voor groene energie. De servers van het Google datacenter in de Groningse Eemshaven draaien bijvoorbeeld op energie afkomstig van het Eneco-windmolenpark bij Delfzijl. Het datacenter, tienduizenden servers groot, gebruikt voor zo'n 400.000 huishoudens aan stroom: gelijk aan alle huizen in de provincies Groningen en Drenthe.


Fossiele energie


Het bedrijf wordt in het onderzoek 'Click Clean' van Greenpeace, over duurzaam internetgebruik, geprezen om zijn transparantie en streven. Toch zet Greenpeace vraagtekens bij Google's werkwijze. De milieuorganisatie laakt de samenwerking van Google met energiebedrijven die teren op olie en kolen. Zo heeft Google datacenters in Taiwan, die vooral voordelig draaien op energie van nutsbedrijf Taipower. Slechts 4 procent van de energie die Taipower levert is hernieuwbaar. In de Amerikaanse staten North Carolina en South Carolina staan de grootste datacenters van Google. Duke Energy is daar energie-monopolist; slechts 2 procent van de stroom in deze staten is hernieuwbaar.


Google weerspreekt dat die samenwerking de groene missie bedreigt. "Het kan een aantal jaar duren voordat we de hernieuwbare energiebronnen kunnen gebruiken waarvoor al contracten zijn getekend", zegt een woordvoerder van Google Nederland. Op papier is het bedrijf dus later dit jaar volledig verzekerd van groene stroom. Maar in de praktijk gaat dat nog enkele jaren duren. Windmolens, zonneparken; je bouwt ze nu eenmaal niet op een achternamiddag. In totaal sloot Google wereldwijd al voor 2,6 gigawatt aan contracten voor wind- en zonne-energie. Volgens berekeningen van de Universiteit Utrecht is dat genoeg om 689.000 huishoudens een jaar van stroom te voorzien, bijna twee keer de stad Utrecht. Google is daarmee naar eigen zeggen 's werelds grootste zakelijke afnemer van duurzame energie.


Of 2,6 gigagwatt toereikend is, wordt binnenkort aan de hand van het verbruik van 2016 berekend, aldus de Google-woordvoerder.


Google is in ieder geval de groene pionier onder de internetbedrijven. Ter vergelijking: in een interview met Bloomberg zei Microsoft volgend jaar voor de helft op hernieuwbare energie te willen draaien.


Alternatieven


Naast de grote zoekmachines zijn kleine alternatieven met een duurzame insteek onstaan. Omdat een zwarte lay-out minder energie zou kosten, geeft applicatie Blackle de website van Google een donker uiterlijk. De claim geldt echter vooral voor oude, bollere CRT-beeldschermen van computers. Wie werkt op een laptop, kan ervan uitgaan dat zwarte en witte websites evenveel energie verbruiken.


Een ander initiatief is Ecosia, dat 80 procent van de winst gebruikt voor het planten van bomen in ontwikkelingslanden. De overige 20 procent gaat naar kantoorhuur en salarissen. "Door bomen te planten zorgen we niet alleen voor CO2-reductie, maar ook voor werkgelegenheid", zegt Nikola Maksimovic, bij Ecosia verantwoordelijk voor de Engelse markt. Gebruikers installeren een Ecosia-extensie in hun browser, waarna de advertentie-inkomsten uit hun zoekopdrachten Ecosia geld opleveren. Maksimovic: "Stel, je wilt op vakantie naar Berlijn. Je zoekt naar hotels en klikt op de advertenties bovenaan de webpagina. Met het geld dat wij daarvoor ontvangen, planten we bomen."


Scepsis


De 'groene zoekmachine' kent sinds de oprichting in 2009 meer dan drie miljoen actieve gebruikers. Samen genereerden zij bijna 2,9 miljoen euro aan inkomsten, waar Ecosia meer dan zes miljoen bomen van plantte. Enkel klikken op advertenties om geld te verdienen, wordt doorzien door een algoritme. Iedere 11 seconden wordt er een boom geplant door lokale arbeiders uit Burkina Faso, Madagaskar en Peru, claimt het bedrijf. De kosten hiervoor bedragen 28 cent.


De cijfers zijn bijna te mooi om waar te zijn, zo blijkt ook uit de vele reacties op Ecosia's facebookpagina. Vragen variëren van 'waar worden mijn bomen geplant?' tot 'dit kan toch eigenlijk niet waar zijn?'. "Sommige mensen gaan ervan uit dat wij onze claims overdrijven. Hoe transparant we ook zijn, ze proberen ons te ontmaskeren", zegt Maksimovic. Dat past, denkt hij, in een bredere maatschappelijke trend. "Mensen zijn sceptisch over claims, omdat initiatieven vaak duurzamer lijken dan ze zijn."


Toch moet Ecosia concessies doen om te kunnen bestaan. Het bedrijf AWS, dat de servers verzorgt voor de zoekmachine, is onderdeel van Amazon. Deze servers gebruiken voor 23 procent hernieuwbare energie. Ook bij Bing, de zoekmachine van Microsoft waarvan Ecosia de zoekresultaten gebruikt, schort het aan duurzaamheid. Maar, werpt Maksimovic tegen: "Wij hebben hun data nodig om te kunnen bestaan."


Een poging om samen te werken met Google mislukte een aantal jaar geleden. "Mocht er een duurzamer alternatief zijn, dan zouden we overstappen."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden