Dé goede rampenburgemeester bestaat niet

Dilemma: terugkomen van vakantie om betrokkenheid te tonen of vervanger vertrouwen schenken

Vier dagen nadat zijn locoburgemeester Gilbert Isabella de asbestvondst op Kanaleneiland bekendmaakte, is de Utrechtse burgemeester Aleid Wolfsen teruggekomen van zijn vakantie in Engeland. Is dat te laat, of juist te vroeg?

Het Nederlands Genootschap van Burgemeesters is tamelijk duidelijk over wat een burgemeester te doen staat bij een calamiteit. Hij of zij moet er gewoon zijn. Of, in de bewoordingen van de Handreiking Bestuurlijk handelen bij crises: "Op de momenten die er toe doen moet de burgemeester zichtbaar zijn ... De rol van eerste burger is de rol waarbij de burgemeester de collectieve stress van zijn geschokte bevolking in goede banen leidt."

Maar of een locoburgemeester dat ook kan doen, dat vermeldt de Handreiking niet, en er staan ook geen regels in voor het terugkomen van vakantie.

Er zijn echter wel praktische voorbeelden. Begin vorige week zat burgemeester Henri de Wijkerslooth van Waalre nog met zijn vrouw in het Italiaanse Lucca. Maar daags nadat twee auto's op het gemeentehuis waren ingereden en het historische pand door een vuurzee was verwoest, snelde de burgemeester terug naar Waalre, en verdween zijn loco uit beeld.

De burgemeester van Haarlemmermeer, Theo Weterings, was ook met vakantie toen in het voorjaar van 2009 een toestel van Turkish Airlines neerstortte, met negen doden tot gevolg. Hij kwam dezelfde dag nog terug. Dat deed ook burgemeester Jan Rijpstra van Tynaarlo toen er drie brandweerlieden waren omgekomen bij het blussen van een brand in De Punt.

Maar het kan ook anders. Als locoburgemeester leidde Siebe Kramer van Moerdijk een operatie om de uitbraak van een gevaarlijk virus onder controle te krijgen. In het boekje 'Loco voor de leeuwen' laat hij doorschemeren dat hij niet zo blij was toen de burgemeester na zijn vakantie weer op het stadhuis verscheen en zijn rol weer oppakte. Kramer in een terugblik: "Je kunt als burgemeester op bezoek komen en je gezicht laten zien, maar laat de wethouder in charge als hij zo intensief bij de afhandeling betrokken is."

Ziehier het dilemma. Een burgemeester die een crisis overlaat aan zijn vervanger, laat zien dat hij vertrouwen heeft in zijn mensen. De Utrechtse loco Isabella had dagelijks contact met Wolfsen, en die bezwoer hem dat hij niet terug hoefde te komen. Maar Wolfsen kreeg het verwijt van gebrek aan betrokkenheid, en zichtbaar was hij zeker niet. Hoe langer het duurt, hoe moeilijker het is om terug te komen. Dan moet een burgervader bij alle perikelen óók nog eens uitleggen waarom zijn aanwezigheid eerst niet nodig was, maar nu wel.

undefined

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden