De gevonden botten moesten wel van de oude Aine zijn

Traag, de hoofden gebogen, lopen veertig mannen uit het dorp Korenica in Kosovo naar de moslimbegraafplaats langs de hoofdweg. Vier van hen dragen de kist. Katholieke en islamitische Albanezen bewijzen eendrachtig de laatste eer aan Aine Binakaj, een 84-jarige vrouw die door Servische paramilitairen werd vermoord.

Alleen mannen nemen deel aan de ceremonie. Naar oud Albanees gebruik rouwen de vrouwen in een huis van een vrouwelijk familielid. Bij de teraardebestelling staan de katholieken wat op de achtergrond. Aine was een moslim. Alleen zij en acht andere slachtoffers konden worden geidentificeerd uit de vijf massagraven die het dorp telt.

Volgens de dorpelingen worden 120 Albanezen uit Korenica vermist. Zuster Angela van de Heilige Antoniuskerk in het nabije Djakovica zegt dat de Serviërs alleen mannen van vijftien jaar en ouder gevangen hebben genomen. ,,Het was op 27 april. Ze zijn allemaal verdwenen. Sommigen moesten voor tanks gaan liggen die over hen heen zijn gereden. Hun familieleden hebben me dit gezegd.'' Volgens zuster Angela wonen in het dorp geen UCK-strijders. ,,Het was blinde terreur, anders niets.''

Husein Binakaj (66) was in Korenica op de dag van de aanval. Servische paramilitairen kwamen 's ochtends vroeg met zes bussen aangereden, zegt hij. 's Nachts hadden ze het dorp al omsingeld. ,,De meesten waren gemaskerd. Ze schoten en schreeuwden dat we binnen vijf minuten moesten vertrekken.'' Hij vluchtte te voet over de bergen naar Albanië. Twee zonen en een neef heeft hij na die dag niet meer gezien.

Op drie plekken in het midden van de begraafplaats is de grond omgewoeld. De Serviërs hebben hun slachtoffers hier gedumpt, zegt Binakaj. Later zijn de graven leeggehaald in een haastige poging de sporen van de misdaad uit te wissen. Toch kon van negen slachtoffers de identiteit worden achterhaald omdat er lichaamsdelen en kleren in de grond achterbleven. Pas een paar dagen geleden bleek dat sommige botten van de oude Aine moesten zijn. Specialisten van het Joegoslavië-Tribunaal hebben de graven onderzocht.

Korenica is een in overgrote meerderheid katholiek Albanees dorp. Voor de oorlog had het 1 500 inwoners. Het ligt aan de belangrijke weg naar een van de grotere grensovergangen met Albanië. Tachtig procent van de huizen is vernield. In het begin van de oorlog beloofde een uit het dorp afkomstige majoor van het Joegoslavische leger de bevolking veiligheid. Hij zou de Albanezen hebben gemaand toch vooral thuis te blijven. ,,Drie weken later bleek wat zijn belofte waard was'', zegt de 64-jarige Deda Merturi. ,,Helemaal niets.''

Drie huizen van zijn familie zijn uitgebrand. 'Servië' hebben de daders op de muur gekalkt. Op zijn erf lopen al weken vier koeien rond, waarvan niemand weet van wie ze zijn. De rechtmatige eigenaren kunnen zich melden bij de pater van de katholieke kerk in Djakovica. Even verderop staat de grote, totaal verwoeste villa van de broers Berisha. Ndue Berisha (52) is nog in leven. Zijn broer Kole, zijn oom Mark en twee toevallig aanwezige gasten zijn doodgeschoten en verbrand in een kamer op de bovenste verdieping. In een hoek, tussen allerlei zwartgeblakerd puin, ligt een stuk bot. ,,Van mijn oom'', zegt Ndue.

Een andere broer wist te ontsnappen, maar is nog diezelfde dag doodgeschoten in het bos. Ndue zelf was in Duitsland tijdens de oorlog. Hij werkt daar. Zwervend door de ruïne legt hij half hardop, half binnensmonds mompelend uit hoe mooi het huis was, en hoe voor de bouw de beste en duurste materialen zijn gebruikt. ,,Het heeft ons minstens zeshonderdduizend mark gekost. Dertig jaar hard werken en sparen in een dag weggevaagd.''

Het contrast tussen de drukkende stilte in Korenica en het uitgelaten rumoer van de nabijgelegen stad Djakovica is groot. De doden lijken hier al te zijn vergeten. Overal wapperen rode Albanese vlaggen. Binnen vijf minuten komen luid toeterend twee bruidsstoeten voorbij.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden