Column

De gedachte aan Turkije deed mij koken van woede

Rob Schouten Beeld Maartje Geels

Afgelopen weekend luisterde ik op mijn ottomane naar het Alla Turca uit Mozarts elfde pianosonate. Dat was hard nodig om de snel groeiende anti-Turkse stemming in mij te bestrijden. 

Mij was weliswaar niks gevraagd maar ik stond vierkant achter het besluit van de Nederlandse regering om die ongevraagde Turkse ministers van het platform te weren. Ook bij mij escaleerde het en het was denk ik maar goed dat er afgelopen weekend geen plebisciet over onze houding jegens Turkije gehouden werd.

Terwijl op tv programma's als 'Wie is de Mol' en 'De Gevaarlijkste Wegen ter Wereld' probeerden ons aller drift te kanaliseren, liep in de onstuitbare realiteit mijn woede rap op. Zij liet zich ontbinden in twee factoren: boosheid op de Turken met hun grote bek die zich slecht verhield tot hun geringe recht van spreken en de behoefte om jezelf eens lekker op te winden.

Haat-liefde

Wat het eerste betreft, het is historisch gezien altijd haat-liefde tot de Turken geweest. In de Middeleeuwen haatten we ze vanwege hun expansiedrift, in de negentiende eeuw werden we verliefd op ze vanwege hun exotische spulletjes, maar nu was kennelijk het tijdperk van de hekel weer aangebroken. Wat dachten ze wel met hun 'wij Ottomanen'. Het deed denken aan het foute nazi-Duitsland met zijn 'Germaanse' cultuur dat zij, bittere ironie, hun tegenstanders steeds weer voorhielden. Wee het volk dat zijn voorouders oproept om de strijd te voeren! 

Mijn primitieve boosheid op de Turken had iets weg van kwaadheid vanwege huisvredebreuk, zoals dat bij 'De Rijdende Rechter' almaar aan bod komt. Waag het niet op mijn landje te komen! Drift is geen waardige emotie en je ziet hoe landen, die bovenmenselijke instituten, althans de indruk proberen te wekken dat ze boven al dit soort emoties staan. Diplomatie wordt dan een soort kalm schreeuwen. Maar wij van het volk zijn geen diplomaten en ik voelde dat de hekel in mij kolkte. Mede gevoed door de verontwaardigde koppen aan de overkant die me voor nazi en fascist uitscholden en riepen dat ik gestraft moest worden.

Drift!

Zo werkt woede dus. Joost Lagendijk had in 'Nieuwsuur' weliswaar beweerd dat het de schuld van de Nederlandse regering was die gewoon die bijeenkomst had moeten laten doorgaan en de gevoelige Turken niet op de tenen had moeten trappen maar ammehoela, mogen wij misschien ook eens zeggen waar het op staat! Wat je bij zo'n ruzie merkt, is dat het om wederzijdse verongelijktheid gaat, de wortel van alle kwaad in de wereld. Je luistert niet naar me! Jawel, ik luister wel! Maar waarom schreeuw je dan zo! Ik schreeuw niet!

Beethoven (van de Turkse Mars opus 113) schreef een kanon op de volgende tekst 'Signor Abbate io sono, io sono, io sono amalato. Santo Padre vieni e data mi la benedizione, la benedizione. Wenn sie nicht kommen, hol sie der Teufel.' Na het smekende Italiaans begint de zieke opeens onbeheerst in het Duits te vloeken. Drift! Een plotseling oplaaiend gevoel dat je moet zien te beheersen. Daarom luisterde ik op mijn ottomane naar Mozarts Alla Turca, Köchel Verzeichnis 331.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden