De films van de bloeiende meisjes

Een klein golfje kun je het wel noemen. Geen ’woman’s film’, ’chickflick’ of vrouwenfilm, ook geen girlpower of lippenstiftfeminisme. Met feminisme heeft het sowieso allemaal welbewust weinig meer van doen, alleen maar heel verborgen en impliciet.

De ’cinema van de bloeiende meisjes’ zou misschien een mooie, onbevangen naam kunnen zijn. Niet dat de regisseuses zelf nog meisjes zijn, maar ze maken wel meisjesfilms die gaan over meisjes. Films die iets anders laten zien dan we gewend zijn.

Afgelopen jaar verscheen er een aantal films achter elkaar die onderling ook zeer verschillen maar die in hun gekantelde blik op de meisjeswereld wel subtiel elkaar raken. ’Marie Antoinette’ van Sofia Coppola, ’Me and You and Everyone We Know’ van Miranda July, ’La Niña Santa’ van Lucrecia Martel, ’Innocence’ van Lucille Hadzihalilovic.

De regisseuses zijn dertigers, opgegroeid na de tweede feministische golf, en ze zijn zodoende veel vrijer dan ’voorgangsters’ als Jane Campion, Sally Potter, Chantal Akerman en andere oudere filmmaaksters in hoe ze de meisjeswereld tegemoet treden.

Die vrijheid gebruiken ze ook. Normloos kun je het niet noemen maar het is wel bijzonder speels hoe Sofia Coppola de verstarde ideeën over Marie Antoinette terzijde schuift en haar eigen zoete draai geeft aan hof en hofhouding. In Coppola’s universum prikt onderdrukking en uitsluiting nog maar heel subtiel door die dromerige waas van sensualiteit, landerigheid en meisjesachtigheid heen.

Vrijgevochten is ook Lucrecia Martel die in ’La Niña Santa’ de clichés van onschuld en slachtofferschap op zijn kop zet door het ’heilige meisje’ zelf een eigen draai te laten geven aan wat haar overkomt. Zo ook Lucille Hadzihalilovic die in ’Innocence’ laat zien dat onschuld niet bestaat, omdat nieuwsgierigheid en angst er eerder zijn, waarbij het laatste geen hindernis vormt maar juist een motor is.

Hoewel de films van Lucille Hadzihalilovic en Martel veel duisterder zijn dan de roze werelden in de films van July en Coppola, voeren in alle vier de films speelsheid en sensualiteit de boventoon. Er is geen eenduidig uitsluitsel over goed en kwaad in deze films, dat is Coppola, Martel en Hadzihalilovic overigens ook verweten.

Maar in die waardevrije inschatting van wat de adolescentie inhoudt, schuilt juist de frisse kijk van deze jonge vrouwelijke regisseurs. Meisje zijn is eindeloos rondhangen in het buitenverblijf, en dan af en toe (per ongeluk of expres) botsen op de regels van daarbinnen. Dat heeft zo zijn prettige kanten.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden