Megastad

De eeuwige file in Lagos biedt ook kansen

De Idumota-markt in de Nigeriaanse hoofdstad Lagos Beeld REUTERS

Uitdijende metropolen bieden een groeiend deel van de wereldbevolking onderdak. Hoe houden mensen het daar leefbaar? Trouw-correspondenten doen wekelijks verslag hun eigen megastad.

Hét onderwerp van gesprek bij de schoonfamilie in Lagos is, zoals altijd, het verkeer. Iedereen klaagt over de eindeloze uren die ze gedwongen doorbrengen tussen huis en werk in het zakencentrum van Nigeria. 

De meeste bedrijven bevinden zich in dat centrum, waar de huizen te duur zijn voor de gemiddelde Lagosiaan die daarom naar de buitenwijken trekt. Het gevolg: een dagelijkse trek van 16 miljoen inwoners. Een transportfirma berekende vorig jaar dat de gemiddelde Lagosiaan ruim zeven uur per dag in z’n auto of het openbaar vervoer zit. 

Dat is geen nepnieuws, ervaar ik momenteel zelf. Voor een afspraak die een uur duurt, breng ik zo’n zes uur door in de auto. De afstand heen en terug is 70 kilometer. Maar Lagosianen zouden geen Lagosianen zijn als ze niet probeerden om iets positiefs van de misère te maken. Zo is er inmiddels een hele hoop economische activiteit simpelweg naar de file verhuisd.

Wie het zich kan permitteren heeft een chauffeur en werkt op de achterbank. Scholieren maken, opeengepropt in volle en gammele busjes, hun huiswerk. Ik interview een econoom in de auto terwijl zijn chauffeur hem van zijn kantoor naar een afspraak brengt. 

De files zelf bieden ook werkgelegenheid. Het is één lange, langzaam voortbewegende marktplaats – je kunt het zo gek niet verzinnen of je krijgt het aan het autoraam te koop aangeboden. Van rattengif tot kinderspeelgoed, en van ondergoed tot opvouwbare harken. Gekoeld water en frisdrank vinden gretig aftrek in de hitte van Lagos. En dan is er een verscheidenheid aan snacks in de aanbieding. 

Een vrouw die witbrood ­verkoopt terwijl ze tussen de ­auto’s loopt en bromfietstaxi’s ontwijkt, vertelt dat ze van 5 tot 10 uur ­’s morgens werkt, en dan weer ’s middag van 16 uur tot soms middernacht, afhankelijk van hoe lang het verkeer vaststaat. 

Een paar dagen geleden regende het, en ik merkte dat het rubber van de ruitenwissers vergaan was. Ik kon in de file niet alleen een nieuwe set kopen, maar die werd ter plekke ook bevestigd. De verkoper meldde dat hij ook auto’s repareert die het uren stationair draaien in de hitte niet aankunnen. Ze blokkeren dan een ­rijbaan en zorgen voor nóg meer ­file. Sowieso oogt de helft van de voertuigen rijp voor de sloop. 

Gezond zijn de files niet. Lagosianen die er dagelijks inzitten, lijden aan stress en hoge bloeddruk. Vermoedelijk gaan verkopers een vroege dood tegemoet, omdat ze enorme hoeveelheden smerige uitlaatgassen inademen. Ook worden ze niet rijk van de files: het levert nauwelijks genoeg op om een gezin van twee maaltijden per dag te voorzien. Maar in ieder geval behoren ze daarmee niet tot de helft van de Nigerianen die in extreme armoede leeft.

En ook in de file raast de 24-uurseconomie door, zelfs op zondag: dan vormen zich opstoppingen op de wegen naar de vele megakerken in de stad. Wel passen venters hun aanbod deels aan. Er zijn bijbels te koop, en fraaie kaften voor eromheen. Ook waaiers, witte zakdoeken en kruisen van allerlei materialen vinden gretig aftrek. Juist op zondag vragen de straathandelaren iets hogere prijzen – in de hoop dat de kopers bijbelteksten over mededogen hebben onthouden.

De Megastad 

Uitdijende metropolen bieden een groeiend deel van de wereldbevolking onderdak. Hoe houden de mensen het daar leefbaar? Trouw-correspondenten doen wekelijks verslag uit hun eigen megastad. Lees alle bijdragen hier.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden