De drugs jockey is in opkomst: hij gebruikt van alles een beetje

Cocaïne is dé uitgaansdrug van dit moment, wist het Amsterdamse Criminologisch Instituut Bonger onlangs te melden. Waar het gebruik van xtc aan het stabiliseren is en wiet zelfs afneemt, sluipen steeds meer stappers gewapend met een rietje naar het toilet om hun neus te vullen met het witte poeder. Of ze nemen thuis een feestelijke lijn samen met vrienden.

Naast de stijgende populariteit van coke die zeker ook buiten de Randstad plaatsvindt, signaleert het onderzoeksrapport NL.Trendwatch dat het mixen van muziekstijlen het drugsgebruik beïnvloedt. En laat dit nou net de nieuwste trend zijn. „Je kent het wel: het ene moment galmt de acid versie van Snoop Dogg uit de boxen en het volgende ogenblik schalt Michael Jackson door de ruimte en schakelt de breakdancende massa over op een andere dansstijl”, zegt onderzoeker Ton Nabben van het Criminologisch Instituut Bonger. Deze tendens, waarin verschillende muziekgenres samenvloeien op hetzelfde feest of in dezelfde club, noemt hij ’een inspirerende ontwikkeling’. En niet alleen vanwege het veranderende drugsgebruik, want door de samensmelting van muzieksoorten beleeft ook de integratie gouden tijden. „Iedereen heeft het altijd over het multiculturele drama, maar het uitgaansleven is juist een panorama van zwart en wit dat met elkaar uit gaat, plezier maakt, flaneert en flirt. Erg hoopgevend in de huidige angstcultuur.”

Het lijkt op het eerste gezicht misschien wat ver gezocht, maar tussen drugsgebruik en muziek zit een directe link. Vroeger werden uitgaansgelegenheden gedomineerd door housemuziek, terwijl nu urban de overhand neemt, een verzamelnaam waaronder muziekstromingen als hiphop, dancehall, R&B en new soul vallen. Als gevolg zie je dat allochtonen een steeds groter deel uitmaken van het uitgaansleven en dat het drugsgebruik daalt. „De zwarte jonge generatie is totaal niet xtc-minded. Ze creëren een andere sfeer; het gaat erom dat je je vermaakt en er vooral ook met je kop bij blijft. Heel anders dan de witte hardcoreparty’s die een arena van xtc-gebruikers zijn.”

Willie uit Amsterdam herkent die verdeling in hokjes maar al te goed: „Softdrugs worden toch vooral gebruikt op R&B en alternatieve feesten, terwijl ik die housefeesten associeer met pillenslikkers.” Zelf gaat de 22-jarige vooral uit in tenten waar pop en alternatieve muziek wordt gedraaid. „En ja, dan blowen we wel eens ja. Soms hebben we het over cocaïne, maar ik ben niet van plan het ook echt te gaan snuiven. Ben nogal bang voor een slechte trip.”

Willie en haar vriendinnen zijn niet de enige jongeren bij wie het gebruiken van cocaïne wel eens ter sprake komt. Uit NL.Trendwatch blijkt dat blowen steeds minder populair wordt in tegenstelling tot coke, waarnaar steeds meer stappers nieuwsgierig worden. Het IVO (Instituut voor Onderzoek naar Leefwijzen & Verslaving), dat momenteel het drugsgebruik in het Rotterdamse uitgaansleven onderzoekt, beaamt dat. Hoofdonderzoeker Agnes van der Poel: „Het gebruik van cocaïne is zeker toegenomen. Het wordt gezien als een drug die spannend is om voor het eerst te gebruiken. Het beeld uit films van een lijntje maken en dan de drugs via een rietje opsnuiven blijkt opwindend.” De populariteit van coke drukt xtc niet helemaal weg. Waar de zogenaamde ’elitedrug’ coke duur is, zijn de pilletjes vrij goedkoop en makkelijk verkrijgbaar. „Vooral bij blanke jongeren is xtc in trek. Donkere jongeren blowen vooral - een stickie draaien is over het algemeen wel populair.”

Het combineren van drugs is een ander probleem dat in NL.Trendwatch wordt aangehaald. Van der Poel: „Het komt vaak voor dat er tijdens het stappen speed of xtc wordt geslikt en voor het slapen nog snel even een jointje wordt gerookt om rustig te worden.” Geïnspireerd door de onschuldige, gemixte muziekstijlen in discotheken, gaan drugsliefhebbers zelf achter ’de mixtafels’ zitten. „Gebruikers zijn eigenlijk individuele dj’s: drugs jockeys”, constateert Nabben.

Gelegenheidsgebruiker Steven (22) uit Zundert kan erover meepraten. Eén keer per twee maanden bezoekt hij een housefeest waar hij xtc, speed of wiet gebruikt. „Of een combinatie: speed met xtc bijvoorbeeld of drugs met wat alcohol.” EHBO-ervaringen heeft hij niet, maar in zijn omgeving heeft hij al de nodige gevolgen voorbij zien komen. „Volledig wegdraaiende ogen, mensen in shock toestand, mensen die een knock-out krijgen”, somt hij op. Het weerhoudt Steven er in elk geval niet van om te stoppen met gebruiken: „Ik doe het altijd met mate.”

Niet alleen het combinatiegebruik baart zorgen, maar ook de toename van alcoholische consumptie in het algemeen. Bier moet het op urbanfeesten steeds vaker afleggen tegen de sterkere, chiquere drankjes en cocktails waaraan zwarte jongeren de voorkeur geven; het typische blingbling-cultuurtje uit de veelgedraaide videoclips. Ook de indrinkgewoontes van beginnende stappers zijn zorgwekkend. Van der Poel van IVO: „Ondanks alle varianten blijft alcohol toch de belangrijkste drug. De jeugd begint steeds jonger met drinken en meisjes maken een inhaalslag. Vijf of zes glazen op een avond is heel normaal.”

Noud van Heuvel, bedrijfsleider van discotheek Zino in Tilburg, sluit zich daarbij aan. „De sfeer wordt vooral bepaald door drank.” Van een stijgende lijn in het cocaïnegebruik merkt hij niets. „Wij voeren een streng fouilleerbeleid dus bij ons komen ze er niet in. Een jointje roken ze wel, maar geen coke.”

Danny (22) uit Zeist is wat meer thuis is het drugswereldje. Zelf laat hij zich ongeveer één keer per drie maanden verleiden door het witte poeder. „Vroeger was het zelfs één keer per maand, maar ik ben gaan minderen. Over het algemeen bevalt coke goed, maar het veroorzaakt wel slapeloosheid. Erg vervelend als je supermoe bent en alleen maar hyper naar je plafond kan staren.” Blowen doet hij regelmatiger en ook gebruikt hij af en toe pillen en paddo’s om zijn avond iets extra’s te geven. „Van tevoren snuif ik nooit; met grote, opgezette ogen kom je geen enkele tent meer in. Eén keer is een vriend van me door een uitsmijter betrapt, toen werden we er uit gegooid.”

Wat dat betreft is het gebruik van cannabis ’veiliger’ tijdens het stappen. Bij uitgaansgelegenheid Paard van Troje in Den Haag word je ’er gelijk uitgeflikkerd’ als je betrapt wordt op harddrugs. „Sowieso geldt voor iedereen die over de rooie gaat: er uit! Ongeacht of ze net ruzie hebben gehad met hun vriendin, teveel hebben gedronken of in de snoepjespot hebben gezeten”, vertelt directeur Jeroen van Wiel. In tegenstelling tot de uitkomsten van het onderzoek, merken de meeste clubs en cafés weinig van de stijgende populariteit van coke. Het Paard van Troje evenmin. „We hebben erg strenge huisregels”, zegt Van de Wiel. „Wellicht dat we daarom niets merken van een verandering in gebruikersgedrag. Hooguit dat voor ons gevoel het pilletje op zijn retour is.” Dick Poppers, directeur-eigenaar van de Escape in Amsterdam, is eveneens terughoudend met zijn reactie. „Ik denk niet dat ik hier iets zinnigs over kan zeggen. Qua sfeer voelen wij geen verandering, het is niet gejaagder of zo. Sommige mensen voelen zich nou eenmaal genoodzaakt drugs te gebruiken. Dan kan je op je hoofd gaan staan, maar het gaat toch heel heimelijk, je merkt er niets van.”

Willie, Steven en Danny wilden niet met hun achternaam in de krant.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden