De deur staat open voor nieuwe Turkije-deals

Beeld ANP

Voor GroenLinks ging het te ver, Rutte III wil er wel aan: afspraken met landen aan de rand van Europa om migratie terug te dringen. 

In het ideale plaatje van Rutte III vraagt niemand meer asiel aan op Europese bodem. Vluchtelingen moeten opgevangen worden in veilige gebieden aan de rand van Europa of nabij brandhaarden, bijvoorbeeld in Jordanië en Libanon. Om daar toegelaten te worden, moet de migrant eerst met succes een asielprocedure doorlopen. Pas daarna kan hij in aanmerking komen voor een verhuizing naar een Europees land. Wie daar op eigen houtje heen reist, wordt teruggestuurd.

Het was dat toekomstscenario dat GroenLinks deze zomer te ver ging en dat het einde betekende van de formatiebesprekingen met VVD, CDA en D66. Met de ChristenUnie aan tafel kwam er wel overeenstemming, ook al was die partij ook fel gekant tegen de Turkije-deal, het akkoord dat nu gekopieerd kan gaan worden.

De ideeën in het regeerakkoord gaan zelfs nog verder dan de Turkije­deal. Zo wil het kabinet in ruil voor investeringen niet alleen de opvang van vluchtelingen uitbesteden aan veilige landen dichtbij conflictgebieden, maar moet ook de asielprocedure daar plaatsvinden. Verder zou het in de toekomst kunnen dat een migrant die in Libië in een boot stapt en onderweg wordt opgepikt, niet in een Europese haven wordt afgezet, maar in een veilig Noord-Afrikaans land waar de EU afspraken mee heeft gemaakt. 

In de plannen is wel een geste gemaakt richting de ChristenUnie. Leiden nieuwe deals ertoe dat er minder asielzoekers naar Nederland komen, dan is het kabinet bereid om meer vluchtelingen vanuit de opvangkampen over te laten komen ‘om de opvang in de regio te ontlasten’. Los daarvan gaat het aantal uitgenodigde vluchtelingen omhoog van 500 naar 750 per jaar. Kwetsbare minderheden krijgen daarbij voorrang.

In grote lijnen borduren de internationale migratieplannen van Rutte III voort op die van Rutte II. Sinds de EU vorig jaar op het hoogtepunt van de migratiecrisis de Turkije-deal sloot, beschouwt VVD-leider Rutte de overeenkomst als blauwdruk voor het reguleren van andere reisroutes. Ook het idee om alle asielaanvragen buiten Europa te verwerken, leeft bij de liberalen al langer. Kamerlid Malik Azmani kwam er in 2015 mee. De plannen passen eveneens bij het eerdere CDA-voorstel om ‘safe havens’ in Syrië, Libië en Irak te creëren.

Op de binnenlandse asielplannen hebben D66 en CU een duidelijker stempel kunnen drukken. Zo zullen asielzoekers met een grote kans op verblijfspapieren in de toekomst meteen in een kleine opvanglocatie in de buurt van hun nieuwe gemeente worden opgevangen. Werkervaring en lokaal banenaanbod bepalen mede die plek.

Dat betekent minder verhuizen, minder stress, tot tevredenheid van de ChristenUnie. Op die kleine opvanglocatie krijgen bewoners ‘vanaf dag één’ taalles en kan de gemeente beginnen met het inburgeringstraject beginnen, speerpunten van D66.

In ruil voor die hulp wordt wel toewijding verwacht. ‘Verwijtbaar niet inburgeren heeft consequenties’, staat in het regeerakkoord. Zo kunnen migranten hun verblijfsstatus verliezen en kan voor vluchtelingen de permanente verblijfsvergunning uit zicht raken. Ook kunnen mensen ‘die niet goed inburgeren’ gekort worden op hun uitkering. 

VluchtenlingenWerk is minder blij met de asielplannen. Lees ook: Asielplannen regeerakkoord ‘ademen afweren en buitensluiten’

Lees al onze berichtgeving over het regeerakkoord in ons dossier. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden