De CU ontkerstent slim het prostitutie-debat

Het opvallendste aan de EO-documentaire 'Schone schijn' is niet het Zweedse prostitutiemodel, want dat de klant daar strafbaar is, weten we. Nee, veel frappanter is het succes van een kleine partij als de ChristenUnie. De CU, zes zetels in de Kamer, heeft, met Stockholm als voorbeeld, onze legale prostitutie onstuitbaar onder vuur genomen. En dat op een heel slimme manier.

Je ziet het in de docu: nergens verwijst CU-Kamerlid Gert-Jan Segers expliciet naar de christelijke moraal. Net als zijn reisgenote naar Zweden, PvdA-Kamerlid Myrthe Hilkens, hult hij zich in seculier taalgebruik: mensenhandel, ongelijkwaardigheid, moderne slavernij. Het christelijk geloof zal ongetwijfeld zijn bron zijn, maar Segers is erin geslaagd het debat geheel te ontkerstenen. Met als resultaat dat de PvdA zonder moeite met de CU in het vliegtuig stapt. Officieel om het liberale Nederlandse beleid te 'toetsen'. Het is zeer de vraag of de PvdA met de voorgangers van de CU, de 'Staphorster'-partijtjes GPV en RPF, ook zo graag in deze anti-prostitutiefilm was beland.

Tweede wat opvalt: Segers gebruikt de televisie behendig als overredingsmachine. Niet door pontificaal zijn eigen standpunt te etaleren, nee, hij doet het tactischer. Segers werpt zich op als verdediger van het Nederlandse model (de prostituee als kleine zelfstandige en de klant als consument), om dat vervolgens aan flarden te laten schieten door Zweedse autoriteiten. Met als doel dat bij de kijker de vraag rijst: hebben we ons dan zó vergist?

Een voorbeeld. Segers zegt tegen een sociaal-democratische parlementariër: "Jullie beleid beperkt de vrijheid van de vrouw." "Nee", antwoordt de Zweed, "we beperken de vrijheid van de man om anderen uit te buiten." Of Segers speelt advocaat van de duivel bij de politie van Stockholm. Ze hebben daar een actief opsporingsbeleid, pluizen internet uit op prostituees, luisteren mensenhandelaren af en houden klanten aan. "Hier achter deze grafzerk", zegt de politie, "hebben we anderhalf jaar geleden een topadvocaat gearresteerd, die het daar deed met een Roemeens meisje."

Segers: "Dat grijpt toch wel heel erg in in de privacy van die man." De kijker denkt: privacy voor een wip op een kerkhof? Maar de politie heeft een formeler antwoord: "Het is geen contract tussen gelijkwaardige partijen." Hilkens houdt haar twijfels: "De klant is niet de misdadiger, dat zijn de pooiers en de handelaren." "Nee", zegt de politie, "de klant sponsort mensenhandel. Zonder hem zou het probleem helemaal niet bestaan."

Minpuntje aan de Zweedse trip, die maakster Tamme de Leur volgens de VPRO Gids uit eigen zak betaalde, is dat de kijker niet goed zicht krijgt op de omvang van mensenhandel in Nederland. Het getal van vijftig procent gedwongen prostitutie lijkt uit de lucht gegrepen.

Niettemin is Segers tegen het eind van de documentaire 'om'. Hij adopteert het Zweedse model met een typisch Nederlandse draai: de klant is strafbaar als hij weet dat 'zijn' prostituee slachtoffer is van dwang. Op de dag van uitzending verschijnt het voorstel op teletekst. En ook dát is politiek en mediatechnisch weer heel slim van de CU.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden