De corruptie blijft de lachende derde in Pakistan

Van onze buitenlandredactie AMSTERDAM - Met het toenemend geweld tussen betogers en ordetroepen stijgt in Pakistan de spanning over de vraag of de regering overeind blijft.

De oppositie eist het vertrek van het corrupte en autoritaire bewind in Islamabad. Net als drie jaar geleden, maar toen waren de rollen omgekeerd. De fundamentalistische moslimpartij Jamaat-i-Islami (JI) heeft gisteren de Pakistanen opgeroepen in alle grote steden te demonstreren tot de regering-Bhutto valt. De oproep kwam na een weekeinde van geweld tussen JI-aanhangers en de politie. Daarbij vielen duizend gewonden en werden 2000 mensen opgepakt. Drie gearresteerde leiders van de partij werden gisteren vrijgelaten.

De JI-partij die altijd over meer activisten dan politieke steun beschikte - de drie JI-parlementariërs stapten zaterdag op uit protest over het regeringsbeleid, vormt een speerpunt van de oppositie. Deze heeft zich verenigd in de Moslim Liga van ex-premier Nawaz Sjarif. Deze voormalige regerinsgleider moest in '93 het veld ruimen na felle anti-regeringsbetogingen door de oppositie onder aanvoering van ... Benazir Bhutto, de huidige premier. Net als in '93 verwijt de oppositie de huidige regering corruptie en een economisch wanbeleid. De familie van Bhutto, met haar man Asif Zardari als “meneer Tien Procent” aan het hoofd, heeft het zwaar te verduren in de pers. Zo groeide de aankoop door de Bhutto's van een 'buitenhuisje' in het Engelse Surrey - voor een slordige zes miljoen gulden - in Pakistan uit tot een schandaal, nu het land gebukt gaat onder de zwaarste economische crisis sinds jaren.

Toen de man van Bhutto een week of twee geleden onverwacht het land verliet, brak opwinding uit, omdat iedereen dacht dat hij het zinkende schip wilde verlaten. Dat was niet het geval. Asir Zardari keerde triomfantelijk terug. Maar niettemin lijken de dagen van de Bhutto's geteld.

De premier houdt het langer uit dan toen zij in '88 aan de macht kwam - toen werd zij na twintig maanden door het leger aan de kant gezet -, maar het bootje van Bhutto's regering is zo lek als een mandje. De kritiek over mateloze corruptie is terecht. Probleem is dat de regering in Islamabad bijna niet meer weet hoe de gaten te stoppen. Naar verluidt was er vorige week nog slechts een anderhalf miljard gulden in kas, genoeg voor vier weken import. Ontwikkelingsgelden verdwijnen in bodemloze putten, zo is er een 5 miljard geleend door politieke vriendjes die vertikken hun schulden terug te betalen.

De staatsschulden zijn bijna niet meer te financieren nu ook de economie nog eens stagneert. Bhutto (tot maandag ook minister van financiën) moest met de hakbijl in de weer om het Internationaal Monetair Fonds te paaien, dat een lening van een miljard gulden heeft bevroren. Dit weekeinde devalueerde de nationale munt, de roepie, met acht procent. En de premier presenteerde een pakket van belastingverhogingen en bezuinigingen, dat 1,5 miljard gulden moet opbrengen.

Tegen de maatregelen is de afgelopen dagen fel gedemonstreerd en de protesten gaan door, zo is aangekondigd. Bhutto lijkt dan ook moeilijk publieke steun te kunnen verwerven voor haar noodpakket. Doorslaggevend voor haar is echter hoe het leger en de handvol families die het land runnen, hun positie inschatten. Als haar aanblijven niet leidt tot een spoedig herstel, kan Bhutto haar koffer pakken. Veelzeggend is dat president Farooq Leghari, een partijgenoot die met haar steun tot president werd gekozen, afstand heeft genomen van Bhutto. Als staatshoofd kan hij de regering ontslaan. Zijn voorganger Ghoelam Ishaq Khan deed dat in '93.

In Islamabad wordt openlijk gespeculeerd op het aftreden van Bhutto. Geopperd wordt een interim-regering van technocraten, net als drie jaar geleden, toen Moeen Quresji tijdelijk premier werd, een voormalig bestuurder van de Wereldbank. De interim-premier zou de financiële puinhoop moeten ruimen, waarna verkiezingen kunnen volgen. Benazir Bhutto heeft echter aangekondigd dat zij de huidige politieke storm zal weerstaan en aanblijft tot de algemene verkiezingen in 1998.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden