De controle op witwassers en criminelen kan beter, vindt De Nederlandsche Bank

Klaas Knot, president van De Nederlandsche Bank. Beeld ANP

Mooi dat er duizenden bankmedewerkers zijn die checken of bankklanten en hun transacties deugen. Toch kan de controle op klanten beter, vindt De Nederlandsche Bank.

Nederlandse banken weten beter dan vroeger wie hun klanten zijn en doen meer om het witwassen van geld te bestrijden en het financieren van criminele activiteiten en terrorisme te voorkomen. Maar het kan beter. Er zijn nog te veel financiële instellingen die te weinig werk maken van de controle van klanten en hun transacties.

Dit oordeel sprak de top van De Nederlandsche Bank (DNB) vandaag uit bij de presentatie van het jaarverslag over 2018 van DNB. Banken nemen hun controlerende taak tegenwoordig serieus, oordeelde Frank Elderson, bij DNB verantwoordelijk voor het toezicht op de bankensector. De boete van 775 miljoen euro die ING vorig jaar kreeg omdat deze bank, ondanks eerdere waarschuwingen, veel te weinig deed om witwassen te voorkomen, heeft volgens Elderson indruk gemaakt in de financiële sector. Maar banken kunnen hun poortwachterfunctie nog beter vervullen, zei Elderson, die in dit verband overigens geen banken met name noemde.

Risico

Bovendien, meent DNB, bestaat het risico dat banken terugvallen in hun oude gedrag. In het verleden is het volgens Elderson ook voorgekomen dat banken eerst meer en daarna minder aandacht schonken aan controles van klanten en transacties. Elderson: “Banken moeten niet controleren omdat DNB het wil. Het moet in hun DNA zitten.”

Elderson liet in het midden wat banken dan zouden moeten, al hintte hij onder meer op verbetering van hun it-systemen. Ook kunnen banken zijns inziens meer samenwerken op dat gebied. Eerder dit jaar maakten Rabobank en ABN Amro bekend dat zij elk zo’n duizend mensen in dienst hebben die klanten en transacties controleren. ABN Amro wil er nog 400 extra aannemen. ING meldde in februari dat het screenen van klanten en het napluizen van transacties zijn belangrijkste prioriteiten in 2019 zijn. Naast ING hebben onder meer Rabobank (1 miljoen) en de Volksbank (500.000 euro) boetes gehad omdat hun controles tekortschoten of dubieuze transacties niet werden gemeld. De kleine Triodos-bank kreeg vorige week een aanwijzing van DNB; de bank moet zijn screening van klanten dit jaar op orde hebben.

Uitbundig

Zoals gebruikelijk bij zijn toelichtingen op jaarverslagen ging DNB-president Klaas Knot in op de mondiale economie (“iets minder groei dan verwacht”), op ontwikkelingen die de economische groei bedreigen (brexit, handelsruzies, minder groei in China), de Nederlandse economie (“groei is niet meer uitbundig maar dat is niet erg”), op de hoogte van de lonen (“eindelijk een stijging in 2018"), op het pensioenstelsel (“dat moet snel worden hervormd”) en op de besteding van het huidige begrotingsoverschot (“zorg voor buffers zodat er in crisistijden niet bezuinigd hoeft te worden”).

Pluim

Een pluim kreeg het kabinet van Knot voor het klimaatakkoord (“de aanpak is voortvarend maar moet nu wel tot daden leiden”) en voor het plan om een heffing op de uitstoot van CO2 in te voeren. DNB is voorstander van zo’n heffing en berekende vorig jaar dat een heffing voor bedrijven ertoe kan leiden dat de economie licht groeit, de inkomens van huishoudens stijgen en de werkloosheid afneemt. Tenminste, als de opbrengst van de heffing in de vorm van belastingverlaging deels ten goede komt aan huishoudens.

Duurzaam katoen

Naast die studie deed DNB meer aan duurzaamheid. Het verkocht voor 10,5 miljoen euro muntjes van 1 en 2 cent aan Luxemburg. Dat bespaarde het slaan van nieuwe muntjes. Bankbiljetten van 5 en 10 euro (en vanaf 2020 ook van 20 euro) krijgen een vuil afstotende coating waardoor hun levensduur met 50 procent wordt verlengd. Met zeven andere centrale banken heeft DNB in een aanbesteding voor nieuwe bankbiljetten de eis opgenomen dat de briefjes van duurzaam geproduceerd katoen zijn gemaakt.

DNB draait op groene stroom en compenseert de CO2 die de bank en zijn medewerkers uitstoten. De taxi’s die de toezichthouder gebruikt zijn volgens het jaarverslag elektrisch en worden in principe bestuurd door 50-plussers met een handicap.

Lees ook:

Klaas Knot: Praten over een nieuwe recessie of crisis is prematuur

Nederland staat er economisch goed voor. Het is prematuur om te praten over een recessie of een crisis, nu de economie wat minder op stoom is in vergelijking met de voorbije periode. 

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden