De boekenwurm gaat vooral zomers digitaal

Een vrouw leest een boek op een e-reader. Beeld Hollandse Hoogte / Sabine Joosten
Een vrouw leest een boek op een e-reader.Beeld Hollandse Hoogte / Sabine Joosten

In de zomer leeft digitaal lezen op. Maar ondanks 'all you can read'-concepten heerst het papieren boek.

De zomervakantie is in aantocht en dat is een uitgelezen moment om zoveel mogelijk boeken te verslinden. Liefst digitale boeken want die nemen zo lekker weinig plaats in, zegt Lisa Kuitert, hoogleraar boekwetenschap aan de Universiteit van Amsterdam. Bol.com, een grote verkoper van zowel digitale boeken als e-readers, meldt desgevraagd inderdaad een zomerpiek.

Volgens cijfers van het Centraal Boekhuis waren in het eerste kwartaal van dit jaar 2,2 miljoen e-readers in omloop waar de boekenwurm 51.000 titels op kan lezen. De grafiekjes vertonen een stijging van zowel het aantal apparaten als het aantal titels, maar om over naar huis te schrijven is die toename niet. Het aandeel van e-books op de totale boekenmarkt is 7,1 procent, een mini-groei van 0,1 procent.

Toch ziet Bol brood in abonnee-lezen. Het zette vorig jaar samen met e-readerfabrikant Rakuten de e-bookdienst Kobo Plus op, waarmee leesliefhebbers voor een tientje per maand onbeperkt digitale boeken kunnen downloaden, als een soort Spotify voor lezers. Volgens de Ahold-dochter werd Kobo Plus het afgelopen jaar door 125.000 mensen in Nederland en België geprobeerd en stapt driekwart daarvan na de kosteloze eerste maand over op een betaald abonnement. In een jaar groeide het aanbod van 18.000 naar inmiddels 214.000 digitale boeken, waarvan 22.000 Nederlandstalig. De bedrijven werken samen met Nederlandse en buitenlandse uitgeverijen.

Aanbod

Of de verkoop van e-readers ook piekt door de zomerse leeshonger is moeilijk te zeggen. Navraag bij de aanbieders Mediamarkt, BCC en Expert leverde gisteren niks op. Maar de verkoop van apparaten zegt volgens een woordvoerder van Bol ook niet alles: "Er wordt steeds meer op andere apparaten gelezen, met name op smartphones en tablets. Daarmee wordt digitaal lezen steeds toegankelijker en ook gestimuleerd." Maar de belangrijkste voorwaarde voor succes is volgens het online-warenhuis het aantal beschikbare titels: "Goed aanbod is een voorwaarde voor gebruikers om lid te blijven".

Maar niet alle 'All you can read'-concepten slagen. Zo zag Bruna zijn eigen abonneedienst Bliyoo stranden. Te weinig klanten vonden de weg naar het concept waarmee je voor tussen de 10 en 15 euro per maand onbeperkt (luister)boeken en tijdschriften kon lezen. Bruna verwijst klanten nu door naar partners Bookchoice en Leeslounge, die vergelijkbare diensten leveren.

Volgens hoogleraar Kuitert is digitaal lezen bij uitstek iets voor de zomer. "Voor vakanties - dat merk ik zelf ook - is een digitaal voorraadje boeken heel handig. Je hebt dan ook meer keus. Als je ze fysiek meeneemt dan zijn het er twee of drie en daar moet je het dan maar mee zien te rooien als je naar een ver en vreemd land gaat."

Vintage

De rest van het jaar zijn het volgens Kuitert vooral de gevorderde lezers en 'leesverslaafden' die op de e-reader zitten. "Beginnende lezers worden eerder gegrepen door een papieren boek. Het is een object, een tastbaar bewijs van wat je gelezen hebt, het is een beetje vintage, want juist nu eens een keer niet digitaal. Een papieren boek leest makkelijker, dwingender ook."

Een andere oorzaak van de dominante positie van het fysieke boek is de aangetrokken economie, denkt Kuitert. "Mensen hebben weer meer geld over voor een mooi boek. Zeker oudere lezers, die vaak toch al wat meer te besteden hebben aan cultuurgoederen."

Kuitert denkt dat de werkelijke cijfers van digitaal lezen moeilijk zijn vast te stellen, vanwege het hoge aantal illegale downloads van e-books. Bovendien is de uitleen van e-books via de openbare bibliotheek een groot succes. "Dit heeft ook een groot effect op de verkoopcijfers."

top-5 bestgelezen Kobo Plus-titels

1. Achter gesloten deuren B.A. Paris

2. Sexdagboek Heleen van Royen

3. Ik zie je op het strand Jill Mansell

4. Heks Camilla Läckberg

5. Enter Willem Asman (Winnaar van de Gouden Strop 2018)

(bron: Bol.com)

Lees verder:

Goed nieuws na tien jaar somberen: de boekwinkel bestaat nog

Licht positieve verkoopcijfers fleuren de boekenmarkt iets op, maar de branche is broos. En waar blijft toch de doorbraak van het e-book?

Wat lezen we, áls we überhaupt nog lezen?

Het leesdieet van 2017 was een ratjetoe.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden