De bittere zaak van de vrouw

Elma Drayer, u weet wel, pleitte er gisteren in de Volkskrant voor om het waarderingssysteem van sterren en ballen dat de literaire kritiek in sommige kranten begeleidt af te schaffen. Het is kinderachtig en voert er toe dat boeken met minder dan vier sterren nauwelijks nog kansen krijgen. Maar ook de kritiek zelf moet het bezuren, want recensies waar maar drie sterren boven staan, waarom zou je die nog willen lezen?

Lezers van deze krant hebben die zorgen allemaal niet, want de boekenrubriek in het mooist vormgegeven katern van krantenland, Letter & Geest, is gevrijwaard van sterren en ballen, daar kan men de hopelijk inspirerende redenering van de criticus gewoon tot het einde volgen en intussen op eigen afwegingen kauwen.

Ik kocht het laatste nummer van het TLS, het Times Literary Supplement, dat het ook zonder stempels van de meester en de juf moet stellen, vanwege een bespreking van de lijvige biografie van Steven Runciman, de grote Britse historicus van Byzantium. Met dat Byzantium hield ik me vorig jaar intensief bezig tijdens een verblijf in Griekenland en nog steeds gaat het onderwerp me aan het hart, als ik lees over de opening van een grote Russisch-orthodoxe kerk in Parijs of de toekenning van een prijs door Poetin aan de Servische, nationalistische regisseur Kusturica.

Allemaal Byzantium, denk ik dan, al zou ik die complexe historische relatie tussen het Westen en de christelijke orthodoxie, tussen het oude Rome en Constantinopel, of nu tussen Brussel en Moskou, graag nader uitdiepen.

Maar in het TLS viel mijn oog eerst op een aantal andere artikelen, die met elkaar gemeen hadden dat ze de zaak van de vrouw bespraken. En die zaak is bitter. Twee boeken verschenen er van voormalige BBC-correspondenten - Lara Pawson's 'This is the Place to Be', waarin Pawson verslag doet van haar ervaringen bij brandhaarden in Afrika, en vooral Angola, en ook onderzoekt wat al dat geweld met haarzelf deed, en Sue Lloyd-Roberts' 'The War on Women' dat verhaalt van vele gruwelijkheden jegens vrouwen, een boek dat ook in deze krant al is besproken.

Op de pagina ernaast werd aandacht gevraagd voor een Amerikaanse studie van Peggy Orenstein onder de titel 'Girls & Sex' waarin de seksuele ervaringen van meisjes en jonge vrouwen tussen de vijftien en twintig jaar werden onderzocht; veel onzekerheid en zoekend naar precies de juiste dosis sletterigheid die je niet te preuts doet lijken, maar ook niet te hoerig. Maar ieder van de zeventig meisjes die ze sprak en uitvoerig interviewde bleek op school seksueel lastig te zijn gevallen, de helft van hen aangerand of verkracht.

En ook heel treurig stemmend en wrang was het openingsverhaal van dit TLS, een beschouwing van emerita hoogleraar Elaine Showalter over de misogynie, de vrouwenhaat die Hillary Clinton over zich uitgestort krijgt, bemodderd en besmeurd is ze, als een dweil door emmers met vuil water geslagen, en niet pas sinds ze zich kandidaat stelde voor het presidentschap en ook niet alleen gemangeld door Republikeinen. De weerstanden die Clinton als vrouw moet overwinnen, zijn enorm. Is ze te vrouwelijk, dan is ze incompetent, is ze te sterk dan is ze niet genoeg vrouw. Ook als ze wint, of juist als ze wint, blijft de modder vliegen.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden