De bezieling is elke tel voelbaar

JAZZ


Vijay Iyer en Wadada Leo Smith


A Cosmic Rhythm With Each Stroke


****


Met elke toets, streling of uithaal een kosmisch ritme doen ontstaan. Het is nogal een opgave. De uitspraak is van de Indiase kunstenares Nasreen Mohamedi. Haar schilderijen en de even wilskrachtige als wanhopige aantekeningen in haar dagboek vormden de basis voor een project van pianist Vijay Iyer en trompettist Wadada Leo Smith.


De twee werkten al eerder samen, maar nog niet als duo. Tot wat voor fantastische muziek beide Amerikanen in staat zijn, bewijst hun vorig jaar bij het platenlabel ECM verschenen cd 'A Cosmic Rhythm With Each Stroke.' Een plaat die zijn kracht ontleent aan de consequent volgehouden contrastwerking tussen vrijheid en concentratie.


De veel oudere Smith was, en is, een spilfiguur in de tegendraadse scene van Chicago. Een onnavolgbare speler die hartverzengende tonen kan opdissen, maar soms ook klunzig misgrijpt. Die aberraties horen erbij. Ze maken de muziek levendig. Iyer is meer een intellectueel musicus. Ook wanneer hij voor robuust klinkende toonclusters kiest, komt zijn spel vaak berekenend over.


Als wilden ze dat niemand hun tegenpoligheid zou ontgaan, stonden ze zondag in het Rotterdamse Lantaren Venster als uitersten van elkaar op het podium. Iyer in een strak zwart pak compleet met das, rastaman Smith in het wit, van kapsel tot schoeisel fladderig. Iyer de man achter piano, Rhodes en laptop, de man met controle. Smith bij iedere noot weer tastend, maar intens.


Als gezegd had het duo zich nogal een doel gesteld. Een dat ze op plaat wel maar live niet volledig waarmaakten. De perfecte balans tussen focus en vrij spel was er nu niet altijd. Niet iedere toets, streling of uithaal was raak. Zeker Iyer leek soms meer doende het gesprek gaande te houden dan dat hij op die momenten echt iets te zeggen had. Dat is de schaduwkant van de dienstbare rol die hij in dit duo heeft en die hij overigens goeddeels voortreffelijk invult.


Belangrijker is dat de bezieling bijna elke tel voelbaar was. Vooral Smith ging vaak heel diep. Perfect was het niet, maar uit het optreden sprak de essentie van jazz: niets staat vast en wie niet faalt, heeft niet gezocht, niets geprobeerd. Hoeveel apparatuur er ook aan te pas kwam, mechanisch en voorspelbaar werd het concert nooit. Voor wie dat nog niet had gehoord, was er het ontroerende slot. Beide musici voorop het podium elkaar langdurig liefdevol omhelzend. Jazz is mensenwerk.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden