De barst in een van 's werelds grootste kerken wordt nu wel erg fors

Aartsbisschop van Canterbury Justin Welby (l), de leider van de anglicaanse gemeenschap. Beeld afp

Zou hij er dan toch komen, de kerkscheuring die al jaren in de lucht hangt? Bij een vergadering komende week in Engeland gaan leiders van de anglicaanse kerken op zoek naar een oplossing voor hun diepe onderlinge verdeeldheid over homo's. Afrikaanse leiders spreken al dreigende taal.

De 37 zogenoemde primaten, onder wie de leider van de Kerk van Engeland, treffen elkaar maandag in Canterbury. Zes dagen lang gaan ze in gesprek over de toekomst van het anglicanisme (na het rooms-katholicisme, protestantisme en oosters-orthodoxe christendom de grootste hoofdstroom van het christendom).

Hun meest prangende vraag: kan die ruim 80 miljoen zielen tellende gemeenschap wel één blijven, nu een aantal Westerse kerken homo's toestaat om priester of bisschop te worden en te trouwen?

De Episcopaalse Kerk in de Verenigde Staten bijvoorbeeld, besloot afgelopen zomer om homohuwelijken te gaan sluiten. Sinds 2003 staat ze openlijke homoseksuelen al toe om priester en bisschop te worden. De Anglicaanse Kerk van Canada beslist in juli over het toestaan van homohuwelijken. En in de Kerk van Ierland mogen homoseksuele priesters trouwen. Conservatieve kerkleiders in Afrika gruwen daarvan.

Conservatieven komen, maar het kan de laatste keer zijn
Het gesteggel over homo's is allesbehalve nieuw. Al jaren gaapt er een kloof tussen de conservatieve Afrikanen en hun relatief progressieve Westerse broeders. Maar inmiddels lijkt het geduld bij de Afrikanen op te raken. We zullen erbij zijn, meldt een groep van zeven conservatieve primaten woensdag op haar website. Maar er is wat de groep betreft nu wel 'actie nodig om de spirituele en doctrinale integriteit van de Communie (de gemeenschap, red.) te herstellen'. Anders komen ze de volgende keer niet meer.

Het anglicanisme bestaat niet - zoals bijvoorbeeld bij de de rooms-katholieken - uit één grote kerk, maar uit 38 nationale kerken. Die hebben een zekere mate van autonomie. Wel delen ze een hoogste geestelijke: de aartsbisschop van Canterbury. De stroming is ontstaan in de nasleep van de Reformatie. Engelse katholieken scheidden zich toen, onder leiding van hun vorst, af van Rome.

Justin Welby. Beeld epa

Volgens boulevardblad The Daily Mail wil een groep van 'acht tot twaalf conservatieve' geestelijken nog scherper aan de wind varen. Op gezag van 'insiders' claimde de krant vorige week dat zij dreigen om komende week uit de vergadering weg te lopen als de Amerikanen het homohuwelijk niet opnieuw in de ban doen.

'Kerk heeft al een serieuze breuk'
Dat bericht is niet bevestigd, maar Uganda's primaat Stanley Ntagali heeft wel laten weten dat hij het zo gaat aanpakken. Ntagali is er komende week naar eigen zeggen voor het laatst bij, tenzij de 'goddelijke orde wordt hersteld'. Van eenheid is volgens hem al geen sprake meer. De Anglicaanse gemeenschap heeft 'een serieuze breuk beleefd, en de wond is nog steeds diep'.

Helemaal nieuw zijn zulke dreigementen niet. De vorige keer, in 2011, bleef ook al een aantal primaten weg. Komende week is het in ieder geval menens, waarschuwt Justin Welby in een videoboodschap. Welby is als aartsbisschop van Canterbury de leider van de anglicaanse gemeenschap.

"We gaan ons bezighouden met een paar onderwerpen die heel, heel moeilijk liggen", voorspelt Welby. In september schreef hij al dat hij 'met een frisse blik wil kijken naar de manier waarop de anglicaanse gemeenschap samenwerkt, met name als primaten'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden