De anderen praten liever niet over LPF-sores

DEN HAAG - O nee, over de LPF praten we niet, zei een kamerlid van CDA-huize dat gisterochtend even uit het fractieberaad was gelopen. Het CDA had de handen zo vol aan het strategisch document van informateur Donner dat het voor problemen in andere partijen echt geen tijd had.

De Lijst Pim Fortuyn instabiel? Kamerleden van CDA en VVD praten liever niet over de crisis bij de LPF, laat staan dat ze zich er bezorgd over tonen. Ze zitten in de pioniersfase, daarna komt de consolidatie, zegt de een. Wij hebben ook problemen gehad, zegt de ander. Ach, de crisis kan snel voorbij zijn, meent een derde lid van een toekomstige regeringsfractie. Een vierde wil nog wel toegeven dat 'iedereen' buiten het Binnenhof zich bezorgd afvraagt of het wel goedkomt met de nieuwkomer. Maar ja, zijn er alternatieven?

Met die terughoudende reacties gedragen de parlementariërs zich naar de Haagse gewoonte dat de ene partij zich niet bemoeit met perikelen in een andere partij. Alle partijen weten immers dat wie vandaag zorgeloos rondloopt, morgen dik in de problemen kan zitten.

Ook de onderhandelaars van CDA en VVD, Balkenende en Zalm, houden zich op de vlakte. Toen LPF-leider Herben vorige week de formatiebesprekingen voortijdig moest verlaten om de partijcrisis te bezweren, kwamen ze schijnbaar zorgeloos naar buiten. Wij hebben met de fractie te maken, zeiden ze. Die straalt eenheid uit en Herben lijkt de zaak goed in de hand te houden.

Maandag leek die eenheid in de LPF waar CDA en VVD zich aan vastklampen voorbij. De woordvoerster van de partij bezwoer in Trouw dat de LPF-fractie vierkant achter de lijn van vice-fractievoorzitter Hoogendijk staat dat zij uit de partij stapt als de problemen niet worden opgelost. In de Volkskrant beweerde kamerlid en bemiddelaar Van As dat dat allemaal flauwekul was, maar dat bleek allemaal iets genuanceerder te liggen. ,,Je moet niet meteen een atoombom inzetten'', had Van As bedoeld te zeggen. Herben had geen van beide stukken gezien, zei hij, en hij kwam 's middags met een verklaring dat er geen vuiltje aan de lucht was -om 'savonds na de formatiebesprekingen naar Des Indes te vertrekken voor het zoveelste crisisberaad.

De LPF-fractie is volop partij geworden in het conflict. Gisteren moesten de 26 kamerleden voor de zoveelste keer urenlang vergaderen. Over het document van Donner, maar vooral ook over het compromis dat Herben maandagnacht had bereikt. De bestuursleden Langendam en Dost kunnen -functieloos- blijven, terwijl niet de minsten in de fractie (Hoogendijk, Eerdmans) vorige week hadden gezegd dat zij 'absoluut' weg moesten.

Maar goed, klonk het ook gisteren weer: zolang de fractie zich kan vinden in de afspraken die de onderhandelaars hebben gemaakt, is alles oké. En dat de oppositie nu al roept dat dit niet lang goed kan gaan, ach ja, daar is het oppositie voor.

CDA en VVD mogen dan nonchalant doen over de turbulentie in de LPF, het hindert hen wél bij het aantrekken van nieuwe ministers. Diverse kandidaten hebben volgens ingewijden ruime bedenktijd gevraagd. Zij willen eerst weten welke mensen LPF naar voren schuift, voordat ze toehappen. Aan politieke avonturiers hebben ze geen behoefte: ze willen bestuurlijke kwaliteit. Voor een instabiel kabinet gaan zij hun carrière niet onderbreken, zeker niet nu het afgelopen jaar is gebleken dat reputaties in de politiek snel kunnen knakken.

Anderzijds komt het de afgelopen weken ook voor dat mensen zich spontaan melden om minister te worden. Dat oud-minister Winsemius, een gewaardeerd man, liet weten dat hij beschikbaar is, zal ook buiten de VVD als een opsteker worden ervaren.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden