De afwas, de strijk, de stoelgang

'Het slijten van onze dagen' is een mooie, stoffelijke uitdrukking. Prachtig woord: slijten. Het drukt wrijving uit, herhaling en tijd. 'Door gebruik in kwaliteit afnemen' zegt het woordenboek. Eigenlijk slijten niet wij onze dagen, maar de dagen slijten ons. Terwijl wij versleten raken, gaan de dagen verder.

Er zit veel cyclisch in dat slijtproces, van dagen en nachten, van seizoenen en jaren, en binnen die cyclus treden andere cycli op, in de wijze waarop we onze dagen en maanden inrichten.

Mij overvalt dat soms, die herhaling, vooral in het vroege uur, als alles nog stil is of juist ontwaakt. Ik sta op, sla - nog slaapdronken - een vest om, daal de trap af, bezoek het toilet, was mijn handen en betreed de keuken om daar de vaatwasser uit te ruimen en het ontbijt te gaan klaarmaken.

Het water in de koker, de koffie, de thee, de borden, de koppen, het brood in de rooster, zo alledaags zijn de bewegingen, de handgrepen en automatismen, dat u ze ongetwijfeld ook kent.

Duizenden keren heb ik die gang gemaakt, diezelfde handelingen verricht, en af en toe komt de gedachte op om dat tredmolenachtige te doorbreken, als het niet zo'n inspanning zou kosten om van het ingesleten pad af te wijken. Die dagelijkse handelingen zijn de structuur, het web, waarbinnen we slijten.

De kunstenaar David Mulder bracht een jaar lang, in 2011, al zijn herhalingshandelingen in kaart, letterlijk.

Hij turfde ze. En zette de bevindingen om in staafdiagrammen en grafieken. Hoe vaak hij naar de wc ging, de strijk deed, de afwas (hij fotografeerde dagelijks zijn aanrecht), hoeveel thee, koffie, bier of water hij dronk en op welke tijdstippen, hoe vaak hij belde, of gebeld werd, of sms'te, hoeveel kilometers hij fietste, hoeveel uren hij sliep, welke woorden er gesproken werden bij het uiteengaan na een ontmoeting, 'groeten', 'liefs', 'hou je haaks', 'tot morgen', (allemaal in een grafisch meesterwerk op een groot vel geschreven). Hier was een boekhouder van het banale aan het werk.

Afgelopen week waren de grafieken, diagrammen en schetsen drie dagen te zien in een galerie in Utrecht, terwijl de kunstenaar zelf volledige dagen met een thermoskan koffie en een houtskoolstift doorbracht in de etalage - om voorbijgangers te turven.

Geturfd worden, zei hij, is een vorm van gezien worden.

Zelf motiveerde hij zijn kunstwerk als volgt: 'Sociale media stellen ons in staat om elke gedachte die omhoog komt te publiceren. Mensen delen hun mijmeringen, hun vakantiefoto's en hun alledaagse beslommeringen met een potentieel miljoenenpubliek. Turf is een uitvergroting van die tendens.'

Ik dacht aan die berichtjes op Twitter. 'Stap nu in de trein', 'ik eet nu patat', 'ra, ra waar ben ik' (met foto) 'heb net gedoucht' - het pandemonium van meldingen en futiliteiten, van zichtbaar willen zijn. En dat allemaal om de sleet te verhullen, die permanente wrijving van onze dagen, de maanden, de jaren, de omwentelingen van de aarde, in zijn baan om de zon.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden