Dat was niet de bedoeling: getuigen ICC vragen asiel

De Rwandese Hutu-leider Callixte Mbarushimana (achterin, vierde van links) staat terecht in het Internationaal Strafhof. ©anp Beeld
De Rwandese Hutu-leider Callixte Mbarushimana (achterin, vierde van links) staat terecht in het Internationaal Strafhof. ©anp

Hier waren ze bij de oprichting van het Internationaal Strafhof (ICC) al benauwd voor: getuigen uit verre oorden die, eenmaal in Nederland, asiel gaan aanvragen. Toch is dit precies wat er gebeurde, en de overheid zit er duidelijk mee in haar maag.

Vier Congolezen worden door de Immigratie- en Naturalisatiedienst IND (voorlopig) niet toegelaten tot de procedure, ondanks aandringen van hun advocaten. Die stapten naar de rechter om toelating af te dwingen.

Drie van de vier Congolezen zijn onlangs 'getelehoord', uitzonderlijk voor de asielprocedure. Al moest het via een camera, de rechtbank Amsterdam wilden ze toch zelf zien. Via een videoverbinding zagen ze hoe drie Congolezen plaatsnamen in een kamertje van het ICC-detentiecentrum in Scheveningen. Het beeld was wazig, zoals wel vaker het geval is als bijvoorbeeld wordt getelefoneerd via de internetbeldienst Skype.

De Congolezen zaten jaren zonder vorm van proces vast in hun land van herkomst. Ze werden, als gevangenen, naar Nederland overgebracht om te getuigen bij twee Strafhof-zaken. Omdat ze zich tijdens hun getuigenissen kritisch hebben uitgelaten over de Congolese president Kabila, vrezen ze bij terugkeer in Congo gevaar te lopen. Twee van hen kampen inmiddels met hun gezondheid, een heeft kanker en wordt wekelijks behandeld in het Bronovo-ziekenhuis.

Het videobellen was een noodgreep. Het ministerie van buitenlandse zaken had bij de vorige zitting geweigerd de Congolezen van het ICC-detentiecentrum in Scheveningen (waar ze sinds hun aankomst vastzitten) naar de Amsterdamse rechtbank te vervoeren.

Inmiddels bestudeert het ministerie voor immigratie, integratie en asiel de risico's van terugzending naar Congo. "Als de heren bescherming nodig hebben, kan dat niet aan de orde zijn", stelde de landsadvocaat. De advocaten Schüller en Sluiter eisen echter zwart-op-wit dat de Congolezen asiel mogen aanvragen. De rechter doet uiterlijk 4 januari uitspraak.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden