Dat Oranje al 'zo compleet' kon zijn, had ook Koeman niet verwacht

Ronald Koeman Beeld ANP

Soms klonk er zelfs iets van emotie door in de woorden van Ronald Koeman, de strenge en veeleisende trainer, aan het einde van de memorabele avond van de 2-0 zege op wereldkampioen Frankrijk. 

Toen de bondscoach van Oranje sprak over de reserves die het feest op het veld eendrachtig hadden meegevierd. Toen hij het spel van zijn ploeg 'zo compleet' noemde. Toen hij zei dat het - de avond, alles - 'geweldig' was.

Het was bijna een andere Koeman. De Koeman zoals die we vooral kennen, had vooraf in de Franse sportkrant L'Équipe gezegd dat Oranje vorige maand tegen Duitsland met de rug tegen de muur was gezet, maar dat iedereen dat door de uitslag (3-0) al is vergeten. Hij had gezegd dat Oranje er nog lang niet is.

Ja, Koeman, een volkse jongen van inborst, kan emotioneel zijn, maar de trainer in hem moet er zuinig mee zijn. Hij zal zich herpakken, de prof ook van inborst, en voorlopig weer alleen grijnzen als hij ziet dat het goed gaat, of goed blijft gaan.

Maar hoe begrijpelijk was het vrijdagavond. Driekwart jaar is hij bondscoach, en zie: gewonnen van de huidige én de vorige wereldkampioen, van Portugal ook, de status van groepshoofd voor de EK-loting afgedwongen (hoe groot is daarmee al de kans, met twee kwalificatieplaatsen per poule, dat na twee mislukkingen weer een toernooi wordt gehaald), en dan ook nog zicht op poulewinst en daarmee de finaleronde van de Nations League.

Verrast

Ook dat zal allemaal door zijn hoofd zijn geschoten. Het was Koeman wel toevertrouwd om een zware klus aan te vatten en dan, midden in crisistijd, te zeggen dat wij zo slecht niet zijn en zij zo goed niet. Maar ergens had hij in de afgelopen maanden toch ook gezegd dat hij er weliswaar geen slapeloze nachten van had gehad, maar dat hij natuurlijk weleens had gedacht wat dit zou moeten worden. Vrijdag erkende hij dat hij verrast was, dat ook hij niet had verwacht dat zijn ploeg al zo compleet kon zijn.

Dat blijft ook aangenaam aan deze altijd heldere bondscoach: het besef van de betrekkelijkheid van zijn vak, als de trainer die niet alles kan weten en voorzien. Zo zei Koeman eerder eerlijk dat ook hij voor de zomer niet had kunnen denken welk nieuw bloed zich zou aandienen: het Ajax-talent Frenkie de Jong voorop en met hem de PSV'ers Bergwijn, Dumfries en Rosario. Niet alles weten of voorzien, maar lijnen trekken tussen de spelers, ze zo opstellen dat ze elkaar kunnen aanvullen; dat is de hoofdtaak van een trainer.

Kerels in het centrum

Loop met die gedachte het nieuwe Oranje na, de kern van wat al de contouren van een vaste ploeg heeft. Met Van Dijk en De Ligt heeft nu ook Oranje zoals elders in de wereld kerels in het centrum van de verdediging, door de oud-verdediger Koeman scherp gehouden kerels. Ja, ze zullen eens een foutje maken, dat doen de kerels elders ook. Maar het zijn kerels, dat is het belangrijkste.

Ronald Koeman bedankt het publiek in De Kuip na de 2-0 zege op wereldkampioen Frankrijk, afgelopen vrijdag. Beeld Getty Images

Op het middenveld gaat veel aandacht, van kijkers en tegenstanders, uit naar Frenkie de Jong. Maar eerst de anderen, De Roon en Wijnaldum. De Roon, verkozen uiteindelijk door Koeman boven de ook alweer wat gehypete Rosario, was als betrekkelijk onopvallende schakel goed en vooral betrouwbaar tegen Duitsland en Frankrijk, wat toch weinig internationals hem kunnen nazeggen. Wijnaldum lijkt eindelijk in Oranje te gedijen, als de loper die hij is, met een spelmaker achter zich.

Verhaal apart

Dan die spelmaker, De Jong, het verhaal apart. Misschien was zijn spel vrijdag wel het meest opvallende van de avond, juist omdat het onopvallender dan gewoonlijk was. Frankrijk bood hem vooral in de eerste helft op een vol middenveld weinig ruimte, zoals tegenstanders dat meer zullen doen, en sommige vasthoudender dan de vrijdag niet tot het uiterste geladen Fransen.

Hier werd al getoond hoe De Jong straks na een transfer op hoger niveau moet spelen, en wat (zijn rushes over het middenveld) dan vaak niet meer zal kunnen. Het talent paste zich aan, zuinig op de bal - bijna volwassen, zou je het kunnen noemen. "Het is exceptioneel hoe hij het spelletje ziet", zei Koeman.

In de aanval voelt Depay zich gekieteld als de eerste in rang. Het dwarse ego vertoont in Oranje een groeiend ploegbesef. Koeman gaf hem een meer ongebonden rol, als spits. Hij moet niet ook met een back bezig zijn, zei hij vrijdag. Dat vuilere werk moet Babel als vleugelspits opknappen. Het is moeilijk om hem, de dertiger in zijn tweede of derde voetballeven, als een volwaardige international te zien, maar met opofferingsgezindheid dient hij dit team. "Het klopt, het past", zei Koeman in zijn algemeenheid.

Misschien, zei hij, weer de trainer die niet alles kan weten, hebben we verkeerd gedacht over de spelers. Ook hij, bedoelde hij, toen hij nog geen bondscoach was. “Misschien zijn ze ouder, verstandiger. Word ik ook", zei Koeman met een knipoog.

Ongedacht

Het heeft ook meegezeten, in wedstrijden soms (vooral tegen Duitsland) en in bredere, mentale zin: ontwikkelingen kruisten elkaar. Oranje krabbelde op, veel was al vlug mooi, ongedacht. Duitsland duizelde na van de klap op het WK, Frankrijk kon juist soms wegsoezen in de glorie ervan.

Maar we zijn, wat Koeman de Fransen via hun sportkrant ook wilde doen geloven, niet vergeten dat Oranje door Duitsland met de rug tegen de muur werd gezet. Dit was een stap vooruit, nu verder. De Jong, om juist over hem eens iets te zeggen, zal voor zo'n talent aanvallend bepalender moeten worden. Niemand hoeft het Koeman te vertellen.

Hoe hij nu voorkomt dat spelers gaan zweven, werd hem vrijdag nog gevraagd. "Als spelers anders gaan denken", zei hij, grijnzend weer, "moeten we een ander opstellen."

'Wat meer ontspannen naar Duitsland'

Oranje heeft vanavond in Gelsenkirchen aan een gelijkspel tegen Duitsland genoeg voor de eindzege in zijn Nations League-poule. Het uitgespeelde Frankrijk heeft 7 punten uit 4 wedstrijden, Nederland 6 uit 3. Duitsland is met 1 uit 3 al gedegradeerd. Bij een gelijk aantal punten geeft het onderlinge resultaat in Nederlands voordeel de doorslag. De poulewinnaar speelt met de drie andere nummers één in juni in Portugal een minitoernooi om de eindzege in de Nations League, met geldprijzen van 2,5 tot 6 miljoen euro.

"We gaan wat meer ontspannen naar Duitsland", zei bondscoach Koeman na het duel met Frankrijk. "Wie had gedacht dat wij er met zes punten heen zouden gaan en dat zij er één zouden hebben? Maar we zijn wel gretig om er een resultaat te halen."

Lees ook:

Oranje slaagt voor een mooie test tegen de wereldkampioen

In De Kuip bleek vrijdagavond hoezeer Oranje al door bondscoach Koeman is hervormd. Wereldkampioen Frankrijk werd verslagen, waardoor zelfs poulewinst lonkt.

Frenkie de Jong blijft dicht bij zichzelf: ‘Je filosofie moet je nooit loslaten’

De bondscoach was na de memorabele overwinning op Frankrijk vol lof over het spel van middenvelder Frenkie de Jong. Of hij het lastig vond om geduld te bewaren? ‘Nee, eigenlijk niet.’

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden