Dat de voetbaldemocratie kan frustreren, is te zien aan Edwin van der Sar

Edwin van der Sar (l) en Jacco Swart van Eredivisie CV tijdens de persconferentie na de vergadering in Utrecht. Beeld ANP

Er komt geen eredivisie met zestien clubs en ook geen ban op kunstgras. Kleinere clubs willen het niet. En of ze zullen zwichten voor de nieuwe natuurgraspremie?

Als wordt gerapporteerd welke veranderingen de eredivisieclubs voor het Nederlandse voetbal zijn overeengekomen, is het mooi om naar het gezicht van Ajax-directeur Edwin van der Sar te kijken. In een stuurgroep van de ECV, de organisatie van eredivisieclubs, bleek hij – weinig verrassend – aan handen en voeten en aan uiteenlopende clubbelangen gebonden. Er zal weinig veranderen, optisch zelfs niets.

Als de NOS-verslaggever ECV-voorman Jacco Swart vraagt of dit eredivisie 2.0 of eredivisie 1.5 is, knikt Van der Sar naast hem begrijpend. Als Swart ergens in zijn antwoord zegt dat dit ‘echt substantieel’ is, tuit Van der Sar de lippen.

Teleurstelling

Daar staat dan de oud-sporter die als bestuurder zijn teleurstelling dan wel frustratie moeilijk kan verhullen. Ajax was voorstander van een inkrimping van de eredivisie van achttien naar zestien clubs, met play-offs met de ­beste clubs aan het einde van het seizoen. Meer zware duels, meer weerstand, meer weerbaarheid, was het idee daarvan.

Het was niet haalbaar. Hooguit zal worden bekeken of (met ingang dan van seizoen 2020-2021) er uit de eredivisie van achttien clubs twee zullen degraderen, in plaats van nu één rechtstreeks. Kleinere clubs wilden, was al langer duidelijk, niet aan een kleinere competitie, bang natuurlijk er (eerder) buiten te vallen.

Ook van een ban op kunstgras in de eredivisie, het andere hoofdthema, komt het niet. Clubs met natuurgras worden beloond met maximaal 350.000 euro per jaar. Dat zou voor kunstgrasclubs de aanmoedigingspremie kunnen zijn om op natuurgras over te stappen. Maar de kosten daarvan zijn op 500.000 euro per jaar berekend. Ook zou in sommige gevallen een nieuwe trainingsaccommodatie moeten worden gebouwd.

“Een aantal van de kunstgrasclubs overweegt het serieus”, zei Swart. Maar het is moeilijk voorstelbaar dat ze onder die voorwaarden snel overstag gaan – als ze dat al zullen doen.

De voetbaldemocratie werkt nu eenmaal belemmerend, voor wie althans ingrijpende veranderingen wenst, veranderingen waaraan in de recente neergang van het Nederlandse voetbal behoefte heette te zijn. Bij stemmingen is een meerderheid van vijf zesde vereist, wat in dit geval iets was afgezwakt: dertien van de achttien clubs zou genoeg zijn geweest. Maar ook die meerderheid was er niet voor een veranderde competitieopzet.

Swart erkende dat de ‘revolutie niet wordt gepredikt’, maar het is nog sterker. Een competitie van zestien clubs met play-offs had moeilijk een revolutie genoemd kunnen worden. Het systeem werd in 2009 in België al ingevoerd. Sindsdien steeg België door resultaten in Europa zienderogen op de ranglijst van de Uefa.

Vorige eeuw

Het is nóg sterker: in Nederland wordt met enige regelmaat al sinds het einde van de vorige eeuw over een eredivisie met zestien clubs gesproken. Oud-PSV-voorzitter Harry van Raaij, wiens visionaire gedachten over de ontwikkeling van het Europese en het Nederlandse voetbal evenmin werden gehoord, was er een van de voorvechters van.

Ruim twintig jaar later zijn en blijven het er achttien, in een voor zo’n aantal toch klein land. Een klein deel van het geld uit Europees voetbal en de toch al niet vette pot aan tv-gelden wordt herverdeeld over de clubs. Een jeugdopleiding wordt voor clubs verplicht, het overnemen van elkaars jeugdspelers wordt tegengegaan. Dat zijn zo de veranderingen, met ingang van het seizoen 2020-2021.

Laatste vraag dan nog: is er zicht op dat aan het blokkerende stemreglement zal worden getornd, wordt de behoefte daaraan gevoeld? Van der Sar, het gezicht weer in de plooi: “Dat clubs niet willen degraderen, moeten we respecteren.”

Lees ook: 

Column: waarom de speeltuin die Eredivisie heet niet meer leuk is

Wat je niet meer hoort, bedenk ik me, is dat onze competitie zo leuk is. Dat werd nog lang gezegd: het niveau kelderde en kelderde, maar leuk was onze eredivisie wel, en dat was ook wat waard, toch?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden