dans

UTRECHT - In 1982 trad de Franse choreograaf Jean-Claude Galotta met zijn Groupe Emile Dubois voor het eerst in Nederland op: de Odyssee maar ook de mythe van Daphnis en Chloe vormden zijn aanknopingspunt voor een dansimpressionistische zwerftocht met koffers vol Merce Cunningham en George Balanchine.

Wat ik me ervan herinner zijn rond- fladderende dansers in een omo-witte, fraai getailleerde aankleding. Zo Frans als postmoderne Franse dans van die dagen maar kon zijn en daarmee bedoel ik vooral pretentieus wollig en surrealistisch vaag. In de daarop volgende jaren werd Galotta, met zijn ondertussen in Grenoble gevestigde groep, tot wonderboy van de Franse dansvernieuwing uitgeroepen.

Vooral door zijn combinatie van choreografie en cinema beheerste hij menig modern dansfestival. Driemaal was zijn Groupe Emile Dubois ook in het Utrechtse Spring Dance te gast, want organisator Georges Brugmans was een groot bewonderaar, vooral van de filmische ontwikkelin. Pure dans of logische of dramatische bewegingscomposities liet de choreograaf met zijn kleine, besloten achterban steeds meer achter zich. Wel waagde hij zich aan theatrale ensceneringen van Romeo en Julia en De legende van Don Juan, die met gemengde gevoelens door zijn critici ontvangen werden. Kennelijk was hij daar zelf ook niet echt gelukkig over.

Zijn groep was bovendien aan doorstroming toe en met de komst van een nieuwe generatie keerde hij ook weer terug naar zijn oorsprong: dans. Voor de vierde maal is hij nu in het Spring Dance Festival te gast, om zijn bevrijding van legenden (zoals hij zijn Romeo en Julia en Don Juan noemt) met zijn produktie Prémonitions (1994) te vieren. De nieuwe Galotta-dansers viel zelfs de eer te beurt om de zeventiende editie van het Utrechtse dansfestival te openen. Brugmans heeft het roer overgegeven aan Kees Eyrond en Matti Austen.

Bevrijdend blijkt Prémonitions, waaraan een wandeling door een vervuild bos ten grondslag lag, geenszins te zijn. Vijfenzeventig uiterst vervelende minuten heb ik me in het Central Studio's complex opgesloten gevoeld, kijkend naar opgeblazen danslucht in haute couture vodden en todden. Want al gaat de wereld als een zinkend schip ten onder, de Fransen weten zelfs van rafels nog een ravissante zaak te maken. Zes dansparen bevinden zich in een soort scheepsruimte, met op de wit-zwart getegelde vloer een afgetrapte sintelbaan. Op dat symbool van de kringloop moeten zij de rat race van hun lief en leed uitzetten. De ratten van deze loop veranderde Galotta in konijnen, wat aan Watershipdown doet denken. De blauw-rood-paarse vodden herinneren aan vervlogen historische tijdperken, met lendedoekjes van Egyptische farao's of Afrikaanse krijgers, kokette mouwen uit barok en draperieën uit Biedermeier. Er wordt gedanst, bien sûr, maar dan wel met achteloos geblader door het handboek der choreografen uit de afgelopen eeuw en zonder enige theatrale noodzaak of spanning. Wat kan een uur in het theater toch lang duren!

Zeker als dansers zich in opgeklopte navelstaarderij uit de naad werken en hun publiek aan een drammerig langzaam kielhalen onderwerpen. Galotta schermt ondertussen lustig met een tekst van Arthur Rimbaud, met L'Ange Exterminateur van Bunuel en ziet een in het bos achtergelaten fles Gin zelfs aan voor een hommage aan Orson Welles. Zoveel humbug doet bij mij de deur dicht.

Henri Torque en Serge Houppin, zijn twee vaste componisten, hebben daarbij voor afgrijselijke muzikale behangsels gezorgd. In het vooronder van dit zinkende schip vol konijnen en een film van de Australische massamoord van 3000 miljoen konijnen is moeilijk op te maken of de Franse dansers verstekelingen dan wel drenkelingen zijn. Twaalf dansers, in zes paren, blijven rechtsomkeer unisono gaan of splitsen zich uit trio's en duetten zonder enig vervolg. 'Dansers laten verschijnen, hen laten verdwijnen', schrijft Galotta als toelichting. En: 'een spel creëren met het centrum. Het pad van de wereld, en soms er aan ontsnappen.' Nog minder als het weinige dat deze woorden te melden hebben, zei de daarmee opgelapte dans. Franse kitsch als chique verpakte slaappil.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden