Dammen, daar wil de jeugd alles van weten

BNN is een jonge, brutale omroep, die vanaf september het jeugdige publiek naar Nederland 2 zal trekken. Maar wat wíl de jeugd? Het zo goed doordachte, van honderd procent naamsbekendheid genietende jongensblad Webber, vier jaar geleden opgericht, gaat wegens gebrek aan belangstelling van de jeugd volgende maand ter ziele. Terwijl het opzetje van twee piepjonge meisje die een programma bedachten dat 'Brutale meiden' moest heten, een overdonderend succes is.

Brutaliteit, dat is wat jongeren willen. Maar ook weer niet teveel brutaliteit. Seks, maar voorzichtig. Popmuziek, posters, eigen helden. Bart de Graaffs BNN wordt gewaardeerd, omdat Bart zijn twijfels heeft wat betreft heilige huisjes en durft. Maar zodra Bart iets gaat maken dat bedacht is om jongeren te vermaken, zullen de jongeren afhaken. “Het moet echt zijn, je kunt kinderen niet belazeren.”

Zoals het programma van Jennifer de Jong en Tatum Dagelet, dat vanaf vanavond weer te zien zal zijn bij SBS 6. 'Brutale meiden' heet het, en dat is geen vertaling van 'Spice Girls'. “Toen wij ons programma bedachten hadden we nog nooit van girl power gehoord.”

Tatum en Jennifer hebben van wel meer nog nooit gehoord. Maar wat zou het, ze zijn ook jong. Tatum, de blonde, is 23. En Jennifer, de wat oosters ogende, wordt binnenkort 22 jaar. Gewone hondsbrutale Amsterdamse meisjes, die de straat op gaan om beroemdheden aan de tand te voelen. “Hoe vaak poets je nou eigenlijk je tanden? Hoe vaak doen jullie het nou?” En dat slaat aan.

Jennifer begon haar carrière op de mavo. Ze wilde naar de toneelschool, maar om daarop terecht te komen moest ze eerst nog een andere opleiding volgen. MDGO activiteitenbegeleiding werd dat. Na een jaar was dat al zo saai dat ze gewoon 'ging werken', afgewisseld met soms wat televisiewerk. Haar vriendin Tatum maakte de havo af en begon een hbo-opleiding fotografie. Maar ook dat trok niet bepaald. En opeens was daar, tussendoor, de casting voor de Tros-serie 'Fort Alpha'. De meisjes gingen er met overgave tegenaan.

Twee jaar duurde dat, daarna dreigde weer het zwarte gat. Terug naar school vonden ze allebei geen optie. Nooit meer school, hadden ze al besloten. 'Dat killt me'', zegt Tatum. En Jennifer knikt. Televisie, dat is waar hun toekomst ligt. Ze schreven een opzetje voor een jongerenprogramma. Vijfentwintig minuten maakten ze. En SBS 6 zei: ja.

“Toen hebben we wel even in onze broek gescheten”, zegt Jennifer. “We wisten wel: als dit niets wordt, dan kunnen we het verder wel vergeten. Je stelt je zó kwetsbaar op.”

Het werd geen zeperd. De eerste fanbrieven kwamen binnen, het aantal kijkers groeide. Het jongerenprogramma werd aantrekkelijker geprogrammeerd: in plaats van op vrijdagmiddag zal het nu op zaterdagavond worden uitgezonden. En schoppen gaan de meiden, al improviserend, tegen alle glitter en glamour in Nederland.

Het programma bestaat, zo zien volwassenen het, voornamelijk uit kinderachtigheid en onderbroekenlol. Motto: zolang het maar nergens over gaat.

“De aflevering van vanavond is geheel gewijd aan de internationale speelfilm van Tatum en Jennifer. Talrijke bekende Nederlanders ventileren hun mening over deze film, waarin ze samen de hoofdrollen vervullen met een nationaal bekend sekssymbool van wie de naam angstvallig geheim wordt gehouden”, zo kondigt SBS 6 de nieuwe aflevering aan. Kolder, maar wél leuk.

Hun kracht is hun brutaliteit. Hun eigenzinnigheid. Niet verzonnen, maar echt. Zo nieuwsgierig en respectloos dat Jenny, die zich onder hypnose ging gedragen als Tatum, aan Rasti Rostelli durfde te vragen of dat nou niet lastig beffen is, met zo'n ringbaardje. Of dat ze aan Marco Borsato vragen of hij wel weet wie de zoontjes van Donald Duck zijn, en dan, als hij 'Kwik, Kwek en Kwak' antwoordt, uitroepen: 'Dat zijn zijn neefjes!'. Op het verlanglijstje staat nog Willem-Alexander, aan wie ze willen vragen of en wanneer hij met Emily trouwen gaat.

Het is de echtheid, denken uitgevers van jongerenbladen, die maakt dat jongeren in een bepaald programma gaan geloven. Webber redde het niet omdat het onecht werd, denken de concurrenten. “Het is te moeilijk om voor jongens een blad te maken dat echt verkoopt”, zei de uitgever. Webber was voorloper op de jongerenmarkt. Het blad ('not for girls and parents') richtte zich op stoere jongens die meiden eigenlijk maar niks vinden - behalve dan om mee te dammen, wat in Webber-taal gelijk stond aan neuken.

“Webber was een blad voor gefrustreerde provinciejongens”, zegt de hoofdredacteur van het wél succesvolle, maar veel voorzichtigere Break Out!, een blad dat schrijft over popgroepen en seks. “Webber was te hoog gegrepen”, zegt de redactrice van het eveneens succesvolle meidenblad Fancy.

“Het was een te bedachte formule”, zegt die redactrice, Ciska Mulder. “Het werd een beetje saai, met dat dammen, met die problemen die ze zogenaamd hadden met seks ('ze wil geen acht keer' en 'mijn condoom is te klein'). Zo verzonnen. Ik moet erbij zeggen dat het heel moelijk is om voor jongens een blad te maken. Die lezen gewoon niet. Hoewel ze wel de Fancy lezen, van hun zus.”

“Fancy is een brutaal blad. Wij schrijven in de taal die ze zelf ook gebruiken. Zoals ze zelf ook zijn. Over alles wat ze bezig houdt.”

Wat jongeren, of in het bijzonder meisjes, bezighoudt is simpel: seks en muziek. “De rubriek 'Vrij & jij' wordt helemaal gelezen. En dat is een flinke lap tekst. Daaruit blijkt wel weer dat jongeren best kunnen lezen. We hebben mode, beauty, een interview met een popster. Soms een bekende, vaak ook meer alternatieve bands. En we hebben een deskundige, een boyoloog, die uitlegt wat jongens zoal beweegt. Heel belangrijk voor meiden.”

Ook Break Out! heeft een seksrubriek. Daarin gaat het er iets harder aan toe. Veel minder dan in Fancy wordt er aandacht besteed aan alle onzekerheden die samenhangen met de puberteit, en in plaats daarvan geeft de probleemrubriek antwoord op vragen als 'is het erg dat ik mezelf bevredig met de elektrische tandenborstel?'. “Allemaal echt”, zegt de hoofdredacteur. “Dat is de kracht.”

In Break Out! ook mode, sport en popmuziek. Een gouden greep. Iedere week een poster met een meidenband én een jongensband. Break Out! is in vijftien maanden de grootste jongerentitel geworden. De formule, gekopieerd van Duitse en Engelse jongerenbladen, slaat aan.

“We praten de taal van de school. We houden de jongeren niet voor de gek. Ook in onze seksrubriek. Ouders zouden misschien wel willen dat we het wat omfloerster brachten, maar die kinderen zeggen toch echt 'kut' op het schoolplein. Dan gaan wij niet over 'vagina' schrijven. Het ís kut.”

Het zal vanaf september brieven gaan regenen bij de NOS. 'Nederland 2 onwaardig', zullen de vaste kijkers van de publieke omroepen over BNN melden. Maar weet, vooraf, dat jongeren alleen maar kijken naar de programma's waarin andere jongeren, of mischien zelfs wel volwassenen, precies doen zoals jongeren zijn. Niet stoerder, maar ook niet kinderlijker.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden