Dam maakt varen op de Maas snel mogelijk

Stremming | Als alles volgens plan verloopt, kunnen binnenvaartschepen over twee weken weer gewoon langs Grave varen. Een tijdelijke dam van stenen moet het waterpeil doen stijgen.

Het einde van de problemen voor de binnenvaart op de Maas is in zicht. Gisteren is Rijkswaterstaat begonnen met de bouw van een dam bij de kapotte stuw in Grave. Als die er over ongeveer twee weken ligt, kan de scheepvaart volledig worden hervat.


De dam wordt gebouwd tegen de stuw waar eind december een tanker tegenaan voer, legt Eric van Beerendonk van Rijkswaterstaat uit. "Hij wordt stroomafwaarts gebouwd, op de betonnen voet van de stuw." Die voet ligt onder het wateroppervlak, op 2 meter 30 boven NAP. De dam van dertig meter breed wordt 5 meter 60 hoog, waardoor het waterniveau na voltooiing zal uitkomen op de 7 meter 90 boven NAP. Dat is gelijk aan het niveau dat de Maas tussen Sambeek en Grave had voor de botsing. Door het gat dat bij de botsing ontstond, is het waterpeil de afgelopen weken gestaag gedaald naar ongeveer 5 meter boven NAP.


De dam wordt vanaf een kraanschip gebouwd met grote stenen. De zwaarste, van 300 kilo, komen onderop te liggen. Door de wand schuin in de richting van de stuw te laten overhellen, is hij sterker. De dam zal, naarmate de bouw vordert, steeds meer water gaan tegenhouden. Daarom zijn er geen pompen nodig om het waterpeil weer op niveau te krijgen, zoals onlangs in het Maas-Waalkanaal.


De geleidelijke stijging is ook veiliger voor de woonboten en jachten die schuin zijn komen te liggen door het lage waterpeil, zegt Van Beerendonk: "Het water zal niet ineens krachtig stijgen. Daardoor zal de extra schade aan de boten beperkt blijven." Hij kan niet uitsluiten dat er water via de raampjes de schepen instroomt; daardoor zouden sommige boten kunnen zinken.


De dam is ook weer makkelijk af te breken, en dat moet ook omwille van de veiligheid. Binnen 48 uur moet de dam met een meter verlaagd kunnen worden om overstromingen te voorkomen. Van Beerendonk: "De Maas is een regenrivier. Als er in de Ardennen forse regenbuien vallen of veel sneeuw smelt, kan het waterpeil snel stijgen. Op dit moment ziet het er qua hoogwater gunstig uit, maar het weer is grillig."


Als de dam er staat, kunnen de herstelwerkzaamheden aan de stuw beginnen. De schade is fors, en de reparatie gaat naar verwachting een half jaar duren. "De reparatie is niet alledaags", zegt Van Beerendonk. "De stuw staat er sinds 1928 en dergelijke schade is nooit eerder voorgekomen."


Drie jukken - waar de ophaalbare schuiven in hangen - zijn dermate beschadigd dat ze helemaal vervangen moeten worden. Twee jukken worden hersteld. Ook moeten de steunberen waar één van de jukken op staat, worden gerepareerd.


Die reparaties kunnen niet onder water plaatsvinden. Daarom wordt rondom de kapotte delen beurtelings een kuip gebouwd van vijf meter breed en negen meter hoog, die leeggepompt kan worden. Zo is ook te zien of er meer schade is dan tot nu toe vastgesteld. De kapotte onderdelen worden één-voor-één aangepakt, omdat de waterdruk te groot zou zijn als de gehele stuw in één keer wordt drooggezet.

Hoe staat het met het onderzoek naar de schipper?

Over de toedracht van het ongeluk bij Grave is nog niet veel meer bekend dan vlak na de botsing. De Slowaakse schipper werd de dag na de aanvaring vrijgelaten, hij is nog verdachte. Een woordvoerder zegt dat de politie wacht op het resultaat van bloedtesten. Daarmee is bijvoorbeeld vast te stellen of hij had gedronken.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden