D66: Onderzoek geweld jeugdzorg moet breder

jeugdzorg | Doe ook onderzoek naar geweld tegen ama's en kinderen die vrijwillig in de jeugd-ggz zitten, stelt D66.

Mogelijk kan de commissie-De Winter, die onderzoek gaat doen naar fysiek en psychisch geweld in de jeugdzorg, honderden slachtoffers niet horen. Er is nog volop discussie over de breedte van de onderzoeksopdracht. De ministers Van der Steur en Van Rijn hebben onlangs toegezegd dat de commissie doven- en blindeninstituten ook tot haar taakopdracht mag rekenen. Maar D66 mist nog minderjarige asielzoekers (ama's) in asielcentra en kinderen die vrijwillig zijn geplaatst in jeugd-ggz.

Zij dreigen erbuiten te vallen, vreest Vera Bergkamp. "Als er geweld heeft plaatsgevonden in de jeugd-ggz, dan speelt de manier waarop kinderen er terechtkwamen helemaal geen rol." Ze dient dinsdag samen met SP-collega Nine Kooiman een motie in. Ze wil dat de Kamer uitspreekt dat het onderzoek ook gericht moet zijn op ama's en vrijwillig geplaatsten.

De commissie-De Winter heeft zelf, na een eerste vooronderzoek, aangedrongen op een zo groot mogelijke reikwijdte. Ook voor instellingen die niet direct onder toezicht staan, heeft de overheid volgens hem een zorgplicht. Ook bij de jeugd-ggz is ze verantwoordelijk voor het toezicht. De twijfel bij het ministerie zit hem erin dat daarmee de deur wordt geopend voor de hele gezondheidszorg of zelfs het onderwijs.

Hoogleraar pedagogiek Micha de Winter wacht nog op de officiële opdracht, maar wil het belang van een brede opzet best nog eens benadrukken. "Als je nu opnieuw onderscheid maakt, kun je straks weer een nieuwe commissie instellen. Deze mensen willen hoe dan ook gehoord worden." Hij heeft ook niet de indruk dat het hen om financiële compensatie gaat. "Ze willen erkenning."

Jeannette Brouwer werd in de jaren zeventig vrijwillig opgenomen in een psychiatrisch ziekenhuis. Dat wil zeggen: zij was minderjarig, haar ouders stemden toe. Ze bleef 2,5 jaar ingesloten, kreeg tegen haar zin hoge doseringen anti-psychotica en werd door een medewerker seksueel misbruikt.

Omdat ze niet geplaatst was door jeugdzorg of via een gerechtelijke dwangmaatregel, viel Brouwer ook al buiten de eerdere commissies-Deetman en Samson, die onderzoek deden naar slachtoffers van seksueel misbruik in de rooms-katholieke kerk en binnen instellingen en pleeggezinnen. Zij is bang dat ze nu weer niet meetelt. Brouwer: "Ik weet niet of het met werkbaarheid of aansprakelijkheid te maken heeft, maar het is heel pijnlijk als je bij voorbaat al tegen mensen zegt dat er niet naar hen geluisterd wordt."

De Winter heeft tijdens zijn vooronderzoek al tientallen verhalen zoals dat van Brouwer gehoord. Hij verwacht dat het met een officieel meldpunt op kan lopen naar enkele honderden. Het onderscheid tussen gedwongen en vrijwillig is volgens hem diffuus. "Tegenwoordig zijn ouders heel mondig, maar dertig, veertig jaar terug lieten ze zich veel meer leiden door een huisarts of een onderwijzer. Misschien was opname in een instelling wel beter voor die lastige tieners. Was er geen sprake van letterlijke dwang, dan toch wel van drang. Veel ouders dachten dat het moest."

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden