CU: Onderzoek ’verdachte’ Afghanen opnieuw

Verdachte oorlogsmisdadigers uit Afghanistan verdienen nieuw onderzoek naar hun schuld, zegt de ChristenUnie. Coalitiegenoten CDA en PvdA zijn terughoudend.

De ChristenUnie wil dat Nederland opnieuw onderzoek doet naar Afghaanse vluchtelingen die worden verdacht van oorlogsmisdaden. De partij betwijfelt of de verdenking in alle gevallen terecht is. De verdachten werkten in de jaren tachtig voor de Khad, de communistische geheime dienst. Volgens een ambtsbericht van Buitenlandse Zaken uit 2000 heeft iedereen die daar als officier of onderofficier werkte, zich persoonlijk schuldig gemaakt aan ’arrestaties, martelingen en soms zelfs executies’ van politieke tegenstanders.

Die zin zet de voormalige Khad-medewerkers voor een omgekeerde bewijslast. Zij moeten aantonen onschuldig te zijn. De ChristenUnie twijfelt aan de stelligheid in het ambtsbericht waarmee de hele groep als misdadiger wordt bestempeld. De partij schrijft in een gisteren verschenen notitie dat het rapport is opgesteld tijdens het bewind van de taliban, en dus deels onbetrouwbaar kan zijn. De ChristenUnie wil een nieuw, individueel onderzoek naar alle Afghaanse verdachten. De Adviescommissie voor Vreemdelingenzaken (ACVZ) pleitte al eerder voor een geactualiseerd ambtsbericht.

CDA en PvdA vinden de wens van hun coalitiegenoot te voorbarig. CDA-Kamerlid Van de Camp ziet geen redenen te twijfelen aan de conclusies uit het ambtsbericht. Collega Spekman (PvdA) wacht met een reactie tot volgende week. Dan houdt de Tweede Kamer een hoorzitting over de 1F-vluchtelingen, een verwijzing naar een artikel van het internationale vluchtelingenverdrag. Daarin staat dat mensen die van oorlogsmisdaden worden verdacht, geen recht hebben op een vluchtelingenstatus.

In Nederland wonen minimaal 250 1F’ers, met 350 gezinsleden. Zij zijn illegaal en zijn hier meestal tien jaar of langer. Veruit de meesten komen uit Afghanistan. De rest is gevlucht uit voormalig Joegoslavië, Irak, Rwanda of Congo. Nederland heeft deze verdachten jaren gedoogd. Van strafrechterlijke vervolging is nagenoeg niets terechtgekomen.

Het kabinet maakte in juni bekend dat het 1F’ers alsnog hard gaat aanpakken. Justitie wil meer verdachten vervolgen, liefst in het land van herkomst. Nederland probeert met Afghanistan afspraken te maken over het terugnemen van onderdanen. Vooralsnog weigert Afghanistan dat.

De verantwoordelijke bewindslieden Hirsch Ballin en Albayrak (justitie) vinden dat kinderen niet het slachtoffer mogen worden van de misdragingen van een van hun ouders. Wanneer de kinderen langer dan tien jaar in Nederland wonen, komen ze in aanmerking voor een verblijfsvergunning. De ChristenUnie dringt bij het kabinet aan snelheid te maken. Een grote groep mensen staat volgens haar ’geparkeerd’ – „zij kunnen niet voor- of achteruit”.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden