Opinie

Crisis en de nieuwe reactie

Verwacht het onverwachte, bedenk het ondenkbare. Het zijn wellicht de belangrijkste adviezen die je in crisistijd kunt krijgen.

De opening van de wakkere krant van Nederland van maandag 16 februari voldeed niet aan die oproep. Geheel in lijn met het al jaren in de Nederlandse onderbuik levende gevoel dat elke euro die de grens over gaat weggegooid geld is, kopte de ochtendkrant: Stop geld in óns land. Heerlijk als je zo eendimensionaal mag denken.

Waarop is de kop gebaseerd? Op de uitkomsten van het Continu Onderzoek Burgerperspectieven van het Sociaal Cultureel Planbureau (SCP) over het vierde kwartaal van 2008. Wat staat daar nu eigenlijk? Niet echt veel en zeker niet voldoende om een kop met chocoladeletters aan te wijden. Negentien procent van de Nederlanders vindt dat er veel minder geld moet gaan naar internationale missies en mondiale conflictbeheersing. 41 procent vindt dat het een tandje minder moet. Bij elkaar is dat 60 procent. Dat is veel, maar is er sprake van een verschuiving in het denken? Nee, want over dit onderwerp denkt de gemiddelde Nederlander al een tijd zo, het vierde kwartaal is echt geen trendbreuk. Uiteraard komt uit de onderbuik ook de behoefte aan minder hulp voor ontwikkelingslanden. Elf procent vindt dat er veel minder geld naar arme landen dient te gaan. En 28 procent is van mening dat ’minder geld’ volstaat. Samen is dat overigens 39 procent. En dat is weer evenveel als het percentage mensen dat zegt dat het budget voor Ontwikkelingsamenwerking op het huidige niveau moet blijven. Overigens vindt 19 procent dat er meer geld moet komen voor de mondiale armoedebestrijding.

Is dit nieuws? Welnee. In vorige metingen kreeg het internationaal bestede geld een vergelijkbare beoordeling. Als het om bezuinigen gaat is het altijd ’eigen volk’ eerst. Dit keer mag er ook weer minder geld naar de integratie van minderheden gaan, de kunst moet het ontgelden en aan het welzijn van de dieren moet volgens een kwart van de Nederlanders ook wat minder geld besteed worden. Niets nieuws dus en dat is jammer.

Helaas zal de hulpsector, al jaren in Nederland goed voor verkrampte reacties, zich wel weer vreselijk gaan opwinden over dit zogenaamd afnemende draagvlak voor internationale samenwerking. Ook hier geldt: bedenk nu eens het nog niet bedachte. Even wat voorbeelden. Probeer nu eindelijks eens te laten zien dat armen in Afrika onbenut arbeidspotentieel zijn. Dat Afrikaanse spaargelden niet onder matrassen horen te liggen maar op spaarrekeningen dienen te staan en zo een bijdrage kunnen leveren aan de oplossing van de kredietcrisis, hoe bescheiden ook. Probeer nu eens en voor altijd de arme in ontwikkelingslanden als een toekomstige klant te zien in plaats van een bedelaar die gedoemd is zijn hele leven verlangend te kijken naar de geldpotten in Europa.

De Wereldbank becijferde ooit dat een procent economische groei in de VS te danken was aan de zo verguisde illegalen. Iets meer economische blik op de wereld en iets minder geborrel in de onderbuik graag. En als ik die tandenknarsende hulporganisaties en die ongetwijfeld bezorgde minister Koenders (ontwikkelingssamenwerking) een kleine raad mag geven: reken nu eens uit hoeveel Afrika bijdraagt aan onze open economie. Hoeveel belang hechten wij aan een ongehinderde aanvoer van cacao uit West-Afrika, katoen uit dezelfde regio, de boontjes uit Zimbabwe, de fresia uit Ethiopië, de mango uit Mali, de steenkool uit Zuid-Afrika, de vis uit de wateren voor Namibië en Mauretanië....En straks het gas uit Noord-Afrika.

Laat toch eens zien dat hulp meer is dan charitas en laat vooral exporteurs, importeurs en ontwikkelingsorganisaties tonen dat zij wellicht zelfs meer overeenkomsten hebben dan ze zelf denken.

Bedenk het niet bedachte en Stop niet met investeren in internationale samenwerkingsvormen zoals hulp en handel. En voor de liefhebbers van bezuinigen: Met een krimpend bruto nationaal product daalt de hulp vanzelf. Was niet het budget voor Ontwikkelingsamenwerking 0,7 procent van het bbp?

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden