Credo in kleur

Mochten vorige week mensen die blij van hun cd-speler genieten zich over mijn bedenkingen aangaande de vreemd snelle invoer daarvan in Nederland geergerd hebben, ze mogen weten dat zoiets geenszins uit een klagerig anti-techniekcomplex voortkomt.

Dat vermoed ik tenminste omdat een ander technisch produkt wel met een zeker enthousiasme door mij begroet wordt: de videorecorder. Ik denk dat zo'n apparaat echt een vooruitgang kan betekenen. Aan mensen bijvoorbeeld kans biedt om losser tegenover het media-aanbod te staan. Hun eigen tijd te kiezen. Een vinding voor bewuste personen. En the cinema of the poor, zei gisteren op deze pagina bisschop Agre uit Ivoorkust.

Ik kom op dit thema omdat de KRO een boeiende produktie op een minder boeiende tijd heeft geplaatst. De serie 'Ik geloof...' wordt op zondagmiddagen op 15 22 uur uitgezonden. Dat is roepen om video, voor sparen naar later.

De eerste aflevering, voorbije zondag, hangt als een kleurig tafereel in mijn hoofd. De bedoeling van heel de serie is om in tien afleveringen het credo door te werken. Gewone mensen worden gevraagd naar hun geloof (sommigen vervangen dat woord liever door meteen door vertrouwen).

Het begon met minister Jan Pronk die niet vertelde hoe weinig goeds maar hoeveel en hoe wezenlijke inspiratie hij uit zijn gereformeerde opvoeding heeft meegenomen. Even later werd ineens iets duidelijker waarom professor H. J. Van Os, directeur van het Rijksmuseum, in zijn 'Museumschatten' 's avonds laat bij de Vara, nooit een vals geluid over de inhoud van de kunst der eeuwen laat horen (wat onwetender kunsthistorici nogal eens overkomt). Belijdend lid van de episcopaalse kerk proeft de ruimte waaruit die werken voortkomen. Hoe hij met die kerk in aanraking kwam, blijkt nog een leuk verhaal ook.

Ontwapenend is even daarna de glimlach waarmee de Surinaamse Carmencita van de Vijver beschrijft hoe God een houvast is dat niet je hersenen uitschakelt maar ze helpt. "Vindt u het niet lastig dat u voor het geloof allerlei dingen niet zeker zult weten?" "Maar heel het leven is onzeker, elke dag een verrassing" , zegt ze met diezelfde stralende goede zin.

Dat had een fraai slot kunnen zijn, maar daarna is er weer ruimte voor een andere sfeer, de close genomen kop van professor Bas van Iersel, exegeet uit Nijmegen, de enige vaktheoloog in het programma, maar dit keer met een persoonlijk doorleefde credo-tekst. Eerder in dat halve uur is er nog het gezicht van de 15-jarige Anja van Lent geweest, jong, zoekend naar eigen woorden.

Vijf gezichten. De serie is in opdracht van de KRO/RKK gemaakt door C. B. Media uit Hilversum. Wat me van deze aflevering bijblijft is een zekere 'densiteit', dichtheid. Ook inclusiviteit, niet naar een kant hollen. Daaronder valt dat denken (kennis) en beleving (spiritualiteit) niet gescheiden zijn.

Ik bedoel dit. Het belevingselement is ooit jarenlang een soort monopolie van de EO geweest. Hulde dat zij het onderwerp introduceerden. Maar ook ander soorten geloof hebben hun binnenkant. Er is bij mensen die wat ruiger, of intellectueler of hoe je het ook noemen wilt, in het leven staan, een spirituele taal die aan hun leven beantwoordt. Dit programma is niet het eerste dat uit die taal put, maar doet het zeker degelijk.

Cees Brinkhuizen is eindredacteur en interviewer, weidt daarbij niet uit, blijft buiten beeld, maar zet toch de toon. Nuchter, direct, bijna ruig. Menig ondervraagde zie je even met zijn mond trekken; hoe moet ik hier nu op antwoorden? Maar dan volgt de ruimte voor een woord waar je als kijker je tenen niet voor hoeft samen te trekken. Het zijn immers onderwerpen die het licht kunnen velen. Dat is wat deze aflevering uitstraalt, dat je niet gek of extreem of zalig hoeft te zijn om te geloven. Wanneer je echt gelooft, is dat iets van het gewone leven.

Als de makers nu maar niet in de eerste aflevering al hun kruit verschoten heben. Dan zou u zondag voor niets uw video afstellen op dat merkwaardige 15 22.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden