Cowboydroom tot braderie verkruimeld

Het Openluchtmuseum in Arnhem wil op de nieuwe cowboy-ranch het straatspel van de jaren zestig doen herleven en nodigt kinderen uit om, net als hun ouders vroeger, de Amerikaanse helden van het Wilde Westen na te spelen. Maar je kunt cowboyhoeden, klapperpistolen en lasso's ook thuis laten, want de expositie 'De Amerikaanse droom in Nederland' spreekt ook zonder de cowboy-ranch tot de verbeelding van kinderen.

De nieuwe cowboy-ranch op het terrein van het Arnhemse Openluchtmuseum past in principe heel mooi bij de tentoonstelling over de invloed van Amerika op het leven van de Nederlanders in de periode van 1944 tot 1969. Door televisieseries als 'Bonanza' en 'Rawhide' en de boeken van Karl May droomden Nederlandse kinderen in die tijd over een leven als cowboy in het Wilde Westen. Op de cowboy-ranch kunnen kinderen van nu ervaren hoe hun ouders vroeger de stoere helden uit de Amerikaanse Westerns naspeelden, zo belooft het persbericht bij de activiteit 'Cowboys in het Openluchtmuseum'.

Maar niets is minder waar. Op de nieuwe ranch van het Openluchtmuseum schiet een groepje kinderen wat suf met pingpongballetjes op kartonnen cowboys. ,,Waar zijn de Indianen?'', vraagt een jongetje. In een greppel zoekt een groepje meisjes met een zeef in de hand naar goud geverfde steentjes tussen het zand. Verderop staat een gietijzeren ketel in het vuur, met gloeiende poken waarmee de cowboys vroeger hun vee brandmerkten. De 'activiteitenbegeleidster' deelt stukjes hout uit. ,,Zo kun je een leuk figuurtje of de eerste letter van je naam in het hout branden'', laat ze zien. Verkleed met hoeden en een zakdoek om hun nek, kunnen de kinderen ook nog lasso werpen en hoefijzers slaan op een laars van koeienbont.

De cowboy-ranch ontstijgt nauwelijks het niveau van een braderie met spelletjes en de link met de expositie 'De Amerikaans droom in Nederland' in de Entreehal van het Openluchtmuseum is vergezocht. Het is jammer dat de initiatiefnemers hun energie niet hebben besteed aan een kinderspoor door deze expositie, want dat heeft kinderen veel meer te bieden dan de ranch. De Amerikaanse droom bestrijkt namelijk de periode tussen de komst van de bevrijders in de Tweede Wereldoorlog en de landing van de eerste Amerikaanse astronauten op de maan.

De legerwagen en foto's in de eerste zaal geven een levendig beeld van de bevrijding. Met soldaten die kauwgum uitdelen aan kinderen op straat en teksten als 'Sjaan heeft een Amerikaan'. Na de bevrijding kun je zien hoe Amerika het naoorlogse Nederland nieuw leven inblies, met een reclamebord als 'Zonder Marshallhulp was uw boterham niet aangekleed en uw kinderen ook niet'. We zien de nieuwste snufjes die het leven van de huisvrouw van toen verlichtten, de verschijning van de eerste strips als Donald Duck en niet te vergeten de opkomst van de jongerencultuur met rock & roll, spijkerbroeken en helden als Elvis Presley en James Dean. Mooi vomgegeven is het 'Jail House Rock'-bioscoopje met een collage van Hollywood-films. Maar ook de pilaar vol Barbie's uit verschillende perioden en een enorme rose Cadillac zijn een trekker. Met politieke verwikkelingen als de moord op J.F. Kennedy, de strijd tegen het racisme van Martin Luther en de acties rond de oorlog in Vietnam eindigt de expositie in het teken van de teloorgang van de Amerikaanse droom. Was Amerika aanvankelijk het symbool van vrijheid, comfort en vernieuwing, nu viel het door de mand als symbool van het imperialisme.

In het streven om reguliere exposities aantrekkelijk te maken voor jonge bezoekers schieten musea soms hun doel voorbij. Het is niet altijd nodig om een aparte variant vol spelletjes voor kinderen te ontwerpen. Het is vaak veel leuker voor hen om met een kinderspoor dezelfde expositie te bezoeken die hun ouders zien.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden