COT laakt autoriteiten Den Bosch

DEN BOSCH - De overheid moet beter anticiperen op wat in achterstandsbuurten op straat leeft. Als de Bossche politie tijdens de rellen in de Graafsewijk doeltreffend gebruik had gemaakt van alternatieve informatiebronnen, zoals spotters, was ze niet zo voor verrassingen komen staan.

Dat concludeert het Crisis Onderzoek Team (COT) van de Universiteit van Leiden in het rapport 'Bossche Avonden'. Daarin is onderzocht hoe eind vorig jaar ongeregeldheden naar aanleiding van de dood van FC Den Bosch- supporter Pierre Bouleij uit de hand konden lopen en hoe bestuur, politie en justitie -de driehoek- hebben opgetreden.

Bouleij werd op zaterdagochtend 16 december, in een poging hem te arresteren, door een agent doodgeschoten. Drie avonden van rellen, waarbij voor 3,5 miljoen gulden schade werd aangericht, waren het gevolg. Het onderzoek door de rijksrecherche naar de exacte toedracht van het schietincident is nog altijd niet gereed.

Het hardste verwijt van het COT luidt dat de rellen 'een avond te lang' duurden. ,,Maandag was niet nodig geweest. De autoriteiten waren steeds verrast door de hevigheid van het geweld. Na twee keer verrast te zijn, had men -door ME'ers in te zetten- het zekere voor het onzekere moeten nemen'', zegt onderzoeksleider prof.dr. U. Rosenthal.

Burgemeester Rombouts is het daar niet mee eens. Door de vele steegjes en brandgangen en het feit dat de wijk aan water grenst, was het volgens hem te riskant om de ME de wijk in te sturen, temeer daar de politie informatie had dat relschoppers vuurwapens hadden en er brandbommen klaar lagen. ,,Ons uitgangspunt was steeds dat er geen slachtoffers mochten vallen. In die opzet zijn wij geslaagd.''

In 'Bossche Avonden' schetsen de COT-wetenschappers een beeld van de Graafsewijk, waarvan zij zijn geschrokken. De criminaliteit heeft er zich genesteld en bewoners weten dat. ,,Verbaal en fysiek geweld maken deel uit van de informele sociale controle. Dit geldt ook voor het dreigen met geweld en voor intimidatie. De wijk is eraan gewend. Geweld maakt deel uit van het dagelijks leven. Criminele infrastructuren hebben wortel geschoten. Aan huizen hangen zware rolluiken en in ramen zit kogelvrij glas''.

De Graafsewijk is niet de enige sociale achterstandswijk waarvoor dit geldt. Rosenthal waarschuwt dan ook dat, als er niets tegen wordt gedaan, ,,de kans op 'flitspunten' (kleine aanleidingen met grote gevolgen) zal toenemen. De politie moet meer oog hebben voor 'zachte signalen' uit buurten, meer luisteren naar wat op straat wordt gezegd. Geruchten moeten beter gewogen worden. De criminele gelegenheidsstructuur in dit soort wijken moet met kracht worden afgebroken.''

Volgens hoofdofficier van justitie mr. R. Craemer moet de grens van de rechtsstaat dan wel goed worden bewaakt. ,,Ik ben geen voorstander van een samenleving waarin politie en justitie alles weten en alle informatie bij de burgemeester terecht komt. Het gaat niet om meer horen, maar om het veredelen van informatie.''

De Bossche politie erkent, in een eigen rapport, dat de verwerking van belangrijke informatie, onder meer uit het kamp van de relschoppers, te wensen overliet. ,,Maar dat had geen gevolgen voor het politieoptreden op straat.'' Alleen een plan om op maandag overdag de wijk met platte petten 'blauw te verven', om samenscholing te voorkomen, mislukte jammerlijk door een communicatiestoornis. De politie zegt intussen maatregelen te hebben getroffen om binnenkomende informatie beter te verwerken. De gemeenteraad praat op 19 april over de rapportages.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden