Consument pakt vaker fairtrade

Vooral chocola populair, ondanks negatieve berichten Keuze niet altijd bewust

Nederlanders hebben vorig jaar ondanks de economische crisis vaker en meer fairtrade-producten gekocht. Dat blijkt uit een onderzoek van de Nationale Commissie voor internationale samenwerking en Duurzame Ontwikkeling (NCDO) dat vandaag verschijnt. Hoofdoorzaak van de groei is niet zozeer een grotere bewustwording onder consumenten, maar een ruimer aanbod in de supermarkten.

Het onderzoek onder zesduizend huishoudens gaat over de keurmerken Fairtrade/Max Havelaar en Fair Trade Original. Maar ook met het keurmerk Utz Certified, dat een breder duurzaamheidsdoel nastreeft dan het Fairtrade-label, gaat het uitstekend, zo blijkt uit het jaarverslag dat eveneens vandaag uitkomt. Vorig jaar steeg de wereldwijde verkoop van cacao met het Utz-label met 178 procent naar 119 miljoen kilo. De verkoop van Utz-gecertificeerde koffie steeg met 38 procent naar 188 miljoen kilo. Op de Nederlandse koffiemarkt heeft Utz een marktaandeel van ongeveer 50 procent, zegt een woordvoerster.

Uit het NCDO-onderzoek blijkt dat het aantal Nederlandse huishoudens dat minstens één fairtrade-product kocht, in 2012 met 8 procent is gestegen: het zijn er inmiddels 4,5 miljoen. Ze kochten ook vaker fairtrade en gaven er meer geld aan uit: de gemiddelde jaarlijkse besteding ging van 15,58 naar 16,86 euro.

Liefst 90 procent van de totale fairtrade-omzet komt op rekening van de supermarkten. Alleen Albert Heijn is al goed voor 29 procent.

Het populairste fairtrade-product is nog steeds chocola: 30 procent van de huishoudens kocht die vorig jaar fairtrade. Die populariteit lijkt niet te lijden onder de negatieve publiciteit die afgelopen najaar uitbrak rond Max Havelaar-chocola. Afrikaanse onderzoeksjournalisten meldden toen dat veel West-Afrikaanse cacaoboeren geen cent beter worden van een fairtrade-afnemer vergeleken met een reguliere afnemer.

Opvallend genoeg vertoonden de verkoopcijfers van fairtrade-producten juist een piek na deze negatieve berichten: de sinterklaastijd brak immers aan, met de bijbehorende run op chocola. "En bijna alle chocoladeletters zijn inmiddels fairtrade", zegt onderzoekster Irene de Goede.

Fruit, vruchtensappen en kookproducten zoals sauzen en kruidenmixen zijn het sterkst in opkomst als fairtrade-product. Het aantal huishoudens dat deze producten kocht, steeg met bijna een kwart.

Suiker en rijst zijn de enige fairtrade-producten die vorig jaar minder vaak werden verkocht.

Door het toegenomen aanbod kopen veel klanten een fairtrade-product zonder het in de gaten te hebben. Dat komt ook doordat sommige 'oude' producten ineens een keurmerk krijgen. "Het is inderdaad soms geen bewuste keuze", zegt De Goede.

Het onderzoek van de NCDO hangt samen met de jaarlijkse Wereld-Fairtrade-dag op 11 mei.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden