Concerten

Het Gelders Orkest. Sinds de sopraan Véronique Gens een veelgeloofde cd met Franse liederen uitbracht, is zij regelmatig verhinderd. Ze zong begin dit seizoen niet bij de Reisopera en ze zingt vandaag niet bij Het Gelders Orkest. Dat heeft de Amerikaanse sopraan Jeanne Piland bereid gevonden Gens te vervangen in 'Hermione' van Berlioz. Het orkest begint het concert met Messiaens 'Les offrandes oubliées' en besluit met de vierde symfonie van Beethoven. Arnhem, Musis Sacrum: 18/1; Nijmegen, De Vereeniging: 19/1; Zutphen, De Hanzehof: 20/1.

Leermeesters. Glinka is de aartsvader van de Russische componisten. Zijn invloed strekt zich via de negentiende-eeuwse Rimsky-Korsakov uit tot de muziek van Sjostakowitsj, Stravinsky, Prokofjev en Goebaidoelina. Pianist David Kuyken stelde een programma samen waarin die nationale traditie belicht wordt. Samen met Josje ter Haar (viool), Marieke Schneemann (fluit), Harmen de Boer (klarinet), Wendy Leliveld (hoorn) en Ronald Karten (fagot) speelt hij werken van deze componisten. Amsterdam, Felix Meritis: 19/1; Nieuwkoop, Remonstrantse kerk: 20/1; Den Haag, Diligentia: 21/1 (14.30 uur).

Middeleeuwen. Wat speelden, zongen en beluisterden inwoners van Nederland rond het jaar 1500? Uit het 'Handschrift Brussel II 270', dat vlak voor 1500 werd samengesteld, is op te maken wat voor liederen er bij burgers thuis geklonken hebben. De Moderne Devotie was in opkomst en liet zijn sporen na in de teksten. Een ander belangrijk kenmerk van deze periode is dat de economische voorspoed burgers in staat stelde tijd te besteden aan muziek, wat vroeger aan de adel was voorbehouden. Een grotere groep inwoners leerde een instrument bespelen. Uit dit handschrift stelde Aventure, een ensemble voor middeleeuwse muziek, een programma samen van kerst- en nieuwjaarsliederen en instrumentale muziek. Amsterdam, Engelse Kerk: 18/1.

L'Anima del filosofo ossia Orfeo ed Euridice is een hele mond vol voor de bekende Orpheus-mythe, maar dan in de versie die Joseph Haydn van muziek voorzag. Het libretto is veel uitgebreider dan de bekendere versies van Monteverdi en Gluck. Ook wordt Orpheus in de onderwereld begeleid door een goede geest Genio, die van Haydn een dankbare coloratuuraria te zingen krijgt. Maandag wordt deze in het Concertgebouw in Amsterdam gezongen door Cecilia Bartoli, die vorige maand dezelfde zaal met Rossini-aria's inpakte. Zij komt met de Academy of Ancient Music o.l.v. Christopher Hogwood de hele opera concertante zingen. Bartoli zingt de rollen van Euridice en Genio. Amsterdam, Concertgebouw: 22/1.

Het Orchestre des Champs-Elysées is een ander bekend authentiek orkest. Het richt zich echter op de romantische muziek uit de negentiende eeuw. O.l.v. oprichter Philippe Herreweghe speelt dit Franse orkest de eerste Serenade en de vierde symfonie van Brahms. Amsterdam, Concertgebouw: 21/1.

Györgi Ligeti. Er is de laatste maanden opvallend veel aandacht voor de componist Ligeti. De Hongaar komt deze week weer uitgebreid aan bod bij het ASKO-Ensemble dat twee van zijn werken in Nederlandse première brengt: het hoornconcert 'Hamburgisches Konzert' en 'Mit pfeifen, Trommeln, Schilfgeigen'. Rotterdam, De Doelen: 22/1.

Ton Koopman reconstrueerde vorig jaar de Markus Passion van Bach, met als voorbehoud dat hij zich hooguit een leerling van Bach voelde en zich niet gelijk wilde stellen met Bach zelf. Zaterdag dirigeert hij het Radio Kamer Orkest dat een nieuwe bewerking van zijn hand speelt. Dit keer bewerkte hij Bachs concert voor drie klavecimbels naar de (mogelijke) oorspronkelijke versie voor fluit, hobo en viool. Solisten zijn Jacques Zoon (fluit), Bart Schneemann (hobo) en Elisabeth Perry (viool). Rotterdam, De Doelen: 20/1; Amsterdam, Concertgebouw: 21/1 (11.00 uur).

Jazz

Philip Cathérine geniet als gitarist vooral bekendheid vanwege zijn samenwerking in de jaren tachtig met trompettist Chet Baker. Na Bakers tragische dood in 1988 speelde hij enige tijd met trompettist Tom Harrell en ook zijn huidige kwartet verraadt zijn voorliefde voor én de trompet én het concept dat hij met Chet Baker had ontwikkeld. In dat kwartet speelt Bert Joris bugel en trompet, Hein van de Geyn contrabas en Hans van Oosterhout drums. Op 24/1 speelt dit kwartet in de Concertzaal Tilburg. Het concert wordt voorafgegaan door een optreden door het duo pianisten Harmen Fraanje en Jeroen van Vliet. In hun muziek verwijzen ze naar jazz, Afrikaanse klanken, gospel, impressionisme en hedendaagse gecomponeerde muziek.

Michael Moore, de onvolprezen meesterklarinettist en rasimprovisator, presenteert de komende dagen een kwartet met bassist Mark Helias, slagwerker Han Bennink en pianist Alex Maguire. Vrijdag gebeurt dat in het Tilburgse Paradox, maandag in Jazzcafé Wilhelmina in Eindhoven en volgende week vrijdag in het Amsterdamse BIM-huis.

Jeanne Lee, de op 25 oktober jongstleden na een lang ziekbed overleden Amerikaanse zangeres/dichteres, behoort tot de belangrijkste jazzvocalistes van de tweede helft van de twintigste eeuw. Om haar ziekenhuisrekening te kunnen betalen, is er maandag in de Singel in Antwerpen een benefietconcert waaraan wordt meegewerkt door (Nederlandse) (oud)leerlingen en collega's onder wie Rachel Gould en Kristina Fuchs. Ook wordt er opgetreden door een groep met musici die Jeanne Lee van dichtbij hebben meegemaakt, zoals de pianisten Mal Waldron en Fred van Hove, bassist Arjen Gorter en saxofonist Frank Vaganee.

Joseph Holbrooke. Eveneens in De Singel is er woensdag een reunie-concert van de legendarische Britse improgroep Joseph Holbrooke. Hierin speelden in 1963 gitarist Derek Bailey, drummer Tony Oxley en bassist Gavin Bryars. De eerste twee behoren nu tot de top van de Engelse geimproviseerde muziek, Bryars is tegenwoordig een alom gerespecteerd componist van eigenzinnige 'minimal'-achtige muziek.

Pop

Huub van der Lubbe 'dicht en zingt nog één keer', 18/1 in het Patronaat Haarlem, 19/1 in Koningstheater Den Bosch, 25/1 De Harmonie in Leeuwarden.

Guus Meeuwis brak in 1995 als Tilburge rechtenstudent door met het nummer 'Het is een nacht'. Ter ere van het eerste bandlustrum staat hij met begeleidingsgroep Vagant op 18/1 in Ahoy' Rotterdam.

Beatles. Restauratoren van het Nederlands Audiovisueel Archief (NAA) in Hilversum ontdekten vorig jaar drie kwartier aan onbekend materiaal van het bezoek dat de Beatles in 1964 aan Nederland brachten. Die beelden zijn tot 10/2 te zien in de Cinema NAA-voorstelling in het Hilversumse Omroepmuseum. Info: 035/6885858.

An Pierlé. 19/1 Atak Enschede en 20/1 Gigant Apeldoorn.

Beef. 19/1 Waterfront Rotterdam en 20/1 Brogum Zierikzee.

Green Lizard. 19/1 De Stam in Almelo.

Dans

Dance Works Rotterdam (voorheen De Rotterdamse Dansgroep) begint het jaar waarin ze zich moeten waar moeten maken met een avondvullend Ton Simons-programma. 'Wall Part N.L.' (op The Goldberg Variations van Bach' en 'Gate of Heaven Road' (gezet op het laatste pianoconcert van Mozart) zijn groepswerken. 'Still Live III' (muziek Van Morrison) is een solo, gedanst door Caroline Harder. Op 21 (première) en 22/1 in de Rotterdamse Schouwburg, 25/1 Venlo (De Maaspoort). Beperkte tournee tot half mei.

Raz, dansvoorziening van het zuiden, vervolgt de reeks Italiaanse voorstellingen. Hans Tuerlings liet zich inspireren door een droomhuis aan het Gardameer, een huis doordrenkt van geschiedenis en herinnering. 'Zambracca' bevat een tafel, een stoel, twee microfoons en drie mensen. Het stuk beweegt zich langs de verborgen krachten van lichaam en geest en biedt de van Tuerlings vertrouwde combinatie van schoonheid en verval. Op 23 (première) en 24/1 in Schouwburg Tilburg, tournee t/m april.

Spirit of the Dance van de Irish International Dance Company is bezig aan een succesvolle tournee door Nederland. Glitter en glamour en 25 dansers zorgen voor een reis door de lange Ierse traditie. Vanavond in Schiedam (Theater a/d Schie), 19 t/m 21/1 Den Haag (Nederlands Congres Centrum), 23/1 Bussum ('t Spant), 24/1 Rijswijkse Schouwburg. Tournee tot half maart.

Nederlands Dans Theater III brengt het eerste programma van dit seizoen. Hans van Manen ('Two Faces') en Patrick Marin ('The Third of 2') maakten nieuw werk. Van Manen liet zich inspireren door Gioconda Barbuto en David Krügel, Marin (danser bij NDTI) creëerde zijn werk voor Sabine Kupferberg en Gérard Lemaitre. verder reprises van 'Small Moves' (Lightfoot) en 'Trompe L'Oeil' (Kylian). Uitsluitend vanavond nog in deze samenstelling te zien in het Danstheater a/h Spui.

Diana Elshout en Frank Hündeler lieten zich voor hun nieuwe voorstelling 'Boca' in Brazilië inspireren door de eeuwenoude 'Candomblé'-rituelen en de manier waarop deze in het dagelijks leven verweven zijn. 'Boca' is een multidisciplinaire viering van het leven voor zes dansers, waarin realistische en surrealistische scènes elkaar afwisselen. Te zien op 20/1 in Alphen a/d Rijn (Parktheater). In februari nog in Arnhem (Schouwburg, 1/2), Zoetermeer (Stadstheater, 3) en Enschede (Concordia, 21).

Suzy Blok maakte samen met Christopher Steel voor 'Say That Again' twee danssolo's met live videoprojectie. De eerste solo danst zij zelf, de tweede Gabrielle Uetz. De aanwezigheid van camera en projectie confronteert de danseressen met zichzelf. Op 24/1 in Schouwburg Arnhem; in februari nog te zien in Rotterdam, Den Haag, Breda en Leiden.

Jeugd

Swing. In 'Swing' van Jazzscool brengen jonge dansers werk van choreografen Terry Beekman, Gregory Magoma en Mirella van Pelt. De voorstelling biedt een swingende combinatie van jazzdans, klassieke tapdans en actuele streetdance en hiphop. Te zien 18/1 in het Zaantheater, Zaandam, 21/1 in de Schouwburg, Middelburg.

Frank Groothof bewerkt beroemde opera's tot levendige muzikale voorstellingen voor een jong publiek. In 'Fidelio' bevrijdt Leonore haar geliefde Florestan uit de gevangenis. Ze verkleedt zich als cipier en in een cel diep onder de grond vindt ze haar doodzieke man. Te zien 19/1 in Theater De Kolk, Assen, 21/1 in Theater Figi, Zeist.

Zusje Harmonika woont in een grauw land, waar musiceren ten strengste is verboden. Met haar broertje en zusje slaat zij op de vlucht en op reis door nieuwe streken toveren zij de mooiste klanken tevoorschijn. Te zien, vanaf zes jaar, 19 en 20/1 in de Stadsschouwburg, Haarlem, 24/1 in Vooruit, Gent.

Pompoen is een nieuw educatief tijdschrift dat de fantasie en creativiteit van jonge kinderen wil ontwikkelen. Met beeldende verhalen rond magische figuren, doe-pagina's en informatieve spelletjes biedt het blad een handvat om de wereld te verkennen. Uitgeverij S.P.N., informatie: 035/6925237.

Wereldverhalen. In het Natuurmuseum Groningen is de expositie 'Wereldverhalen' te zien. Elf kinderen uit verschillende culturen maakten kennis met de collectie van het museum en stelden een tentoonsteling samen waarmee zij een eigen verhaal over de natuur vertellen. Te zien tot 6/5.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden