Complot tegen de bejaarden

Zou het waar zijn dat er achter het protest tegen het bejaardenbeleid van minister D'Ancona een complot zit van lieden die in de ouderenzorg hun brood verdienen en er niet voor terugschrikken, de bejaarden voor hun eigen karretje spannen door hen te chanteren en bang te maken? Marcel van Dam oppert deze nogal krasse suggestie in zijn Volkskrant-column van vorige week die hij besluit met de uitdagende vraag: “Want wie had die demonstratie nu eigenlijk georganiseerd?”

Een suggestie? Je mag wel van een insinuatie spreken. Die Van Dam lijkt nogal zeker van zijn zaak en je begrijpt niet dat hij niet een team van wakkere Vara-journalisten aan het werk zet om de feiten die zijn beschuldiging kunnen staven aan het licht te brengen en de complotteurs in een felle reportage te ontmaskeren. Als je al weet waar je de boosdoeners moet zoeken, kan dat zo moeilijk niet zijn. Toch blijft die ontmaskering uit; misschien bestaat dat complot dus niet en dan zou zo'n uitval als die van Van Dam een typisch voorbeeld kunnen zijn van de beledigde reactie van de progressieve weldoener die het niet kan hebben dat de begunstigden van zijn goede daden hem niet wenend van dankbaarheid om de hals vallen.

Wat zeuren ze over die bezuiniging op de uitgaven voor verzorgingstehuizen? Zien ze dat dan niet 'tegen de achtergrond van een fundamentele verandering in de zorg voor ouderen'? Hebben ze dan niet door dat er wel meer geld wordt uitgetrokken voor verpleegtehuizen en thuiszorg? Hoe kortzichtig, hoe ondankbaar! Blijkbaar hebben ze totaal niet in de gaten dat deze dingen passen in het grote concept van de individualisering dat ons aller stralende toekomst zal bepalen.

Nee - de meeste ouderen schijnen tegenwoordig niet naar deze zaken te talen. Hoe zou dat komen? Om te beginnen zullen ze mogelijk een beetje wantrouwend zijn geworden. Hebben zij de laatste jaren niet keer op keer de befaamde kaasschaaf zijn werk zien doen die zowel hun koopkracht als hun zorgvoorzieningen heeft aangetast? De bezuinigingen op verzorgingstehuizen blijken toevallig steeds een beetje sneller te worden gerealiseerd dan de nieuwe woon-zorgprojecten die ervoor in de plaats komen. Er zijn navrante, bangmakende berichten over zeer oude mensen die uit weg te saneren oorden naar een totaal nieuwe omgeving moeten verhuizen - oude bomen die ondanks hun hoge leeftijd toch worden verplant. Daartegen is tot nu eigenlijk weinig geprotesteerd, maar, naar nu wel is gebleken, er is des temeer opgekropt.

Wat zich wreekt, is een klaarblijkelijk zeer onvoldoende communicatie tussen de wereld van de ouderen en die van de politiek. De politiek heeft nauwelijks pogingen gedaan, de ouderen uitleg te geven over en hen te winnen voor het nieuwe beleid. En omgekeerd hebben ouderen nauwelijks toegang tot de politiek. Een jaar of 25 geleden zijn de partijen begonnen, kandidaten van 60 jaar en ouder systematisch van hun verkiezingslijsten te weren. Wie in de huidige Tweede Kamer kan geacht worden de oudere generaties te representeren? Van Dis (junior) is 70 jaar, maar heeft zijn handen vol om zich de legioenen vrouwen van het lijf te houden die tot de SGP willen toetreden. Van Mierlo is wel 62 jaar, maar die heeft nog te veel van de oudere jongere dan dat bejaarden zich in hem zouden kunnen herkennen. Bolkestein is dit jaar 60 geworden - ook die kun je niet echt oud noemen. In het kabinet is minister Andriessen de senior, 63 en blakend van werklust, maar verdoemd door zijn leeftijd: hij weet dat na deze kabinetsperiode afdanking onherroepelijk zijn deel zal zijn.

Een leeftijdscategorie die binnenkort 20% van de bevolking zal uitmaken, is doelbewust politiek en het bestuur uitgewerkt en wordt in de volksvertegenwoordiging niet meer gerepresenteerd. De ergenis die zich door de jaren heen binnen die groep heeft opgehoopt, kon daardoor niet worden opgemerkt en is nu in een snauw van woede naar buiten gekomen. De autoriteiten zijn er danig van geschrokken.

Eigenlijk was er wel degelijk een complot: dat van verwaten dertigers en veertigers die de ouderen achteloos opzij hebben gezet en dachten hen te kunnen behandelen als waren zij teruggekeerd tot voor de jaren waarop mensen worden geacht handelingsbekwaam te zijn.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2021 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden