Complex drama met minimale middelen en maximale winst

L'Economie du Couple

Regie: Joachim Lafosse

Met: Bérénice Bejo, Cedric Kahn

****

Volgens de Franse schrijver Michel Houellebecq zijn relaties slechts winst- en verliesrekeningen waarop partners de kosten tegen de baten wegstrepen. Is het Nederlands eigenlijk de enige taal die geliefden 'partners' noemt, alsof het deelnemers in een vennootschap zijn? Of ligt het andersom: beschouwen we vennootschappen als liefdesrelaties?

De Waalse regisseur Joachim Lafosse (1975) is minder cynisch dan Houellebecq, maar 'L'economie du couple' is onder meer een verhaal over hoe de taal van liefde en verlangen in een relatie gaandeweg vervangen wordt door de taal van geld en bezit. Of dat de oorzaak of het gevolg is van de breuk tussen Boris en Marie blijft in het midden.

Waarom ze na vijftien jaar uit elkaar gaan blijft sowieso in het midden, maar script en acteurs (Bérénice Bejo en Cedric Kahn) zijn zo goed op elkaar ingespeeld dat je ergens wel voelt waarom. Kleine ergernissen worden groot. Hij is wat lakser, zij wat meer secuur, hij wat energieker, zij wat afstandelijker. Irritant zijn ze allebei. Beiden manipuleren ze de gesprekken die zonder uitzondering in het bijzijn van hun twee dochters worden gevoerd. Toch voel je met allebei mee.

Had Boris na het besluit om uit elkaar te gaan wel meteen een eigen appartement kunnen huren, wie weet hoe het dan was gelopen. Maar hij heeft geen geld en bleef wonen in het huis dat Marie van haar vader erfde en dat hij zelf in de loop van de tijd heeft opgeknapt. In een aparte kamer, opzij van de woonkamer, waarvan de ramen zijn afgeplakt. Zo dicht leven ze op elkaar, een vel papier van elkaar verwijderd. Bijna elke scène speelt zich in de woonkamer/keuken/slaapkamer van het gelijkvloerse huis af. Het wordt geen moment theatraal maar echo's van Sartres 'Huis clos' of 'Who's afraid of Virginia Woolf' klinken door de gangen.

Niet alle huwelijken en relaties hebben een uiterste houdbaarheidsdatum, maar de meeste wel. Wat dan? Hoe doe je dat met de kinderen? En dus ook: hoe niet? Zo kun je de film ook bekijken: als een aftasten van wat mogelijk is, met alle ballast die twee ex-geliefden met zich meedragen. Die ballast hoor je in de subtekst van de spaarzaam geschreven dialogen: achter elke zin klinken de ruzies en ergernissen uit het verleden door. Maar het blijft bij subtekst: het stadium van ruzies is voorbij. Nou ja, bijna.

Hoe je de film ook bekijkt - als bewijs voor de vergankelijkheid van de romantische liefde of, laten we zeggen, als toonbeeld voor de internationale klassenstrijd (zij heeft geld, hij niet) - Lafosse blijkt, gegeven de ogenschijnlijk eenvoudige opzet, opnieuw een meester in het schetsen van complexe psychologische situaties. Minimale middelen. Maximale winst.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden