Update

Comité 4 en 5 mei trekt omstreden gedicht terug

De Dodenherdeking op de Dam, vorig jaar. Beeld ANP

Het Nationaal Comité 4 en 5 mei laat het gedicht Foute Keuze van de 15-jarige Auke de Leeuw niet voordragen tijdens de dodenherdenking op 4 mei op de Dam in Amsterdam. Het comité laat vandaag weten dat de Nationale Herdenking van té grote waarde is om te laten overschaduwen door de discussie die door het gedicht is ontstaan.

Auke de Leeuw schreef het gedicht over zijn oudoom, die zich in de Tweede Wereldoorlog bij de Waffen SS aansloot. Hij sneuvelde.
Het comité, dat onder meer de dodenherdenking op de Dam organiseert 'betreurt het dat een integer gedicht van een jongere speelbal wordt in een discussie van volwassenen'. Het benadrukt dat de terugtrekking van het gedicht niets af doet aan de waardering die het comité heeft voor het gedicht van Auke. Verder vindt de organisatie het verdrietig dat de keuze om deze jongere aan het woord te laten tot zoveel emoties heeft geleid.

Het is nooit de ambitie of wens geweest de Nationale Herdenking te verbreden door ook daders te herdenken, laat het comité verder weten. Tijdens de Nationale Herdenking worden alle Nederlanders herdacht die slachtoffer zijn geworden van Duitse en Japanse oorlogsterreur.

Overvallen
Auke de Leeuw voelt zich 'overvallen door alle overweldigende aandacht' die zijn gedicht heeft opgeroepen. 'Het is niet mijn bedoeling geweest dat deze situatie ontstond', laat De Leeuw weten. 'Met dit gedicht doe ik juist een oproep om ook in de toekomst te blijven herdenken.' Verder zegt Auke: 'Ik ben zelf geboren in vrijheid. Voor mij is het al moeilijk genoeg om altijd de juiste keuzes te maken. Hoe moet het dan zijn geweest voor mensen in de oorlog? Dat heb ik proberen te vertellen met mijn gedicht. Hoe kunnen we leren van onze fouten als we die fouten niet kunnen benoemen?'

Alle ophef over zijn gedicht heeft De Leeuw zo overvallen dat hij nu niet meer in de publiciteit wil treden, zo heeft hij aan het Nationaal Comité laten weten.

Geschokt
Woensdag ontstond commotie toen het Centrum Informatie en Documentatie Israël (CIDI) een brief openbaar maakte aan het comité, waarin het zijn verontwaardiging over de voorgenomen voordracht uitte. Volgens het CIDI zou de SS'er uit het gedicht op eenzelfde niveau worden gezet als de echte slachtoffers van het nazibewind.

Directeur Nine Nooter van 4 en 5 mei toonde zich geschokt over de kritiek. Het CIDI zou het gedicht van Auke 'niet goed hebben gelezen en niet goed hebben begrepen', alsof hij een pleidooi houdt om daders te herdenken. 'Hoe fout kun je een kind begrijpen', zei Nooter.

De Leeuw vindt het belangrijk dat mensen de geschiedenis beter kennen, zei Nooter. Hij wilde volgens haar juist een dilemma onder woorden brengen door te beschrijven hoe er binnen een gezin goede en foute keuzes zijn gemaakt. Vier kinderen in het gezin van de oudoom zaten in het verzet en hebben waarschijnlijk levens gered; één kind trok naar het Oostfront.

 
'Met dit gedicht doe ik juist een oproep om ook in de toekomst te blijven herdenken.'
Scholier Auke de Leeuw
Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2019 de Persgroep Nederland B.V. - alle rechten voorbehouden