Cobain heeft geen voetstuk meer nodig

Het is vertederend om Kurt Cobain te zien rondrennen. Als kleuter, verkleed in Batmanpakje. Het beeld anderhalf uur later in de documentaire is minder vertederend: van een nauwelijks aanspreekbare Cobain op de eerste verjaardag van zijn dochtertje Frances.

Kurt is dood, Frances inmiddels 22, en tevens producent van de indringende documentaire 'Montage of Heck' die komende week eenmalig in de bios draait. Regisseur Brett Morgen biedt het zoveelste inkijkje in de getroebleerde ziel van de zanger van grungeband Nirvana, maar om verschillende redenen is dit een wel heel bijzonder inkijkje.

Ten eerste kreeg Morgen zowel Cobains gescheiden ouders, stiefmoeder, bandleden, dochter Frances én weduwe Courtney Love om de tafel. Naar goed dode-rocksterrengebruik konden al deze belanghebbenden de afgelopen twintig jaar namelijk nauwelijks met elkaar door één deur.

Ook bijzonder is dat Morgen onbeperkte toegang kreeg tot alle archieven. Veel van Cobains dagboekaantekeningen zijn al een jaar of tien openbaar - toch zit er veel nieuws in de film, zoals de talloze homevideo's en een aantal geluidscollages die Cobain als tiener maakte. Eén daarvan gaf de film zijn naam: 'Montage of Heck'.

Daarnaast vertelt Cobain zelf hoe hij afglijdt. Onder zijn ingesproken dagboeken en rauwe Nirvana-demo's komen de jonge jaren met animatiebeelden tot leven, onder andere dankzij de Nederlandse animator Hisko Hulsing. Het maakt dat de film inderdaad het dichtst benadert 'hoe Kurt Cobain zijn eigen verhaal in zijn eigen woorden zou hebben verteld', aldus dochter Frances Cobain vorige week in Rolling Stone.

Het is niet altijd even gemakkelijk om naar te kijken. Door de soms abstracte animatiesequenties, maar vooral door confronterende homevideo's. Zoals het zelfgemaakte filmpje van een pasgetrouwde Kurt en Courtney. Samen, dolverliefd, en knettertjestoned van de heroïne.

Het is een absolute must voor Nirvana-fans. Maar de film is vooral sterk doordat hij mythes ontkracht en een menselijke Cobain neerzet. Terwijl, dixit Frances Cobain, in Rolling Stone: "...onze cultuur is geobsedeerd met dode muzikanten. We plaatsen ze op een voetstuk. Als Kurt nou een gewone man was geweest die zijn familie op de meest verschrikkelijke manier in de steek liet... maar dat was hij niet."

Deze documentaire maakt hem dat juist wel. De dode rockster wordt mens. Dat doet denken aan twee openhartige Nederlandse muziekdocumentaires die vorig jaar verschenen, over de aanstormende talenten Sharon Kovacs en Jett Rebel - beide overigens gemaakt voordat de twee überhaupt een debuutplaat hadden. En beide zetten de (aankomende) sterren neer als kwetsbare, ofwel echte, mensen. Wat bij Cobain 21 jaar na zijn dood ook gebeurt.

Want vandaag de dag hoeven rocksterren niet meer op een voetstuk te worden geplaatst. Kijk naar hoe de wereld lacherig reageert op de grootheidswaan van Kanye West of de aanstellerij van Madonna. Echte rockhelden tonen hun menselijke kant. Hoe triest, duister of saai die ook is. Daarmee is 'Montage of Heck' naast een prachtig portret van één van 's werelds meest legendarische rocksterren, tegelijkertijd een herevaluatie van het rocksterrendom.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden