Clinton belooft Jeltsin door crisis heen te helpen

VANCOUVER (Reuter, AP) - De Verenigde Staten geven de hervormingspolitiek van de Russische president Boris Jeltsin een injectie van zo'n 2,8 miljard gulden. De Amerikaanse president Bill Clinton noemt het een eerste stap van een veelomvattende inspanning de Russische crisis te helpen bezweren, waarbij hij de hulp inroept van andere rijke landen.

"Wij steunen u" , beloofde de Amerikaanse president gisteren zijn Russische collega. Clinton en Jeltsin stelden tijdens hun eerste tweedaagse top-ontmoeting in het Canadese Vancouver het hulpprogramma vast. Een grote verrassing kon het voor de Russische president niet zijn: het ging voor een deel om oude voorstellen van Clintons voorganger die door het Amerikaanse Congres al zijn goedgekeurd.

Om eventuele binnenlandse kritiek toch het hoofd te bieden had de Amerikaanse president er van tevoren al op gehamerd dat elke dollar voor Rusland een goede investering is in de toekomst van Amerika. Terugkeer naar de Koude Oorlog zou de burgers veel meer kosten. "De Verenigde Staten hebben veel te winnen bij een sterk, succesvol en democratisch Rusland" , aldus Clinton. "Dat is in ons belang en ik ben zeer bemoedigd door de zaken waarvoor president Jeltsin staat en door het gevecht dat hij is aangegaan." De Russische president was het daar gloeiend mee eens: "Ik zie vandaag geen alternatief voor Jeltsin" , beaamde hij de analyse van het Witte Huis.

De Amerikaanse regering hoopt dat de hulp en het uitzicht op nog veel meer hulp Jeltsin veilig door het Russische referendum op 25 april heenloodsen. In die zin heeft Clinton zijn nek uitgestoken voor de Russische president wiens politieke lot ongewis is.

Het grootste deel van het pakket van 2,8 miljard gulden bestaat uit kredieten voor voedselhulp, waarvan Amerikaanse boeren profiteren: Rusland krijgt 1,5 miljard gulden waarvoor het vooral graan op de Amerikaanse markt zal kopen. De rest van het geld is voor verschillende doelen bestemd waaronder 325 miljoen gulden voor de ontmanteling van nucleaire installaties en zo'n 42 miljoen gulden om Amerikanen naar Rusland te sturen om de democratie te helpen verbreiden als een soort politieke missionarissen.

De VS willen handelsbeperkingen uit de tijd van de Koude Oorlog opheffen, bieden technologische samenwerking aan, en willen ijveren voor een volledige deelname van Moskou aan de tarieven- en handelsovereenkomst Gatt.

De VS blijken vooral toekomst te zien in de Russische energiesector. Bijna vierhonderd miljoen gulden is gereserveerd voor het kopen van Amerikaanse machinerie voor de aanleg van pijpleidingen en als garantie voor de deelname van een eveneens Amerikaans bedrijf aan een olie-project.

Het pakket viel meer dan een miljard gulden hoger uit dan functionarissen vorige week in Washington hadden laten doorschemeren. Het is niet duidelijk of Clinton na zijn gesprekken met Jeltsin grootmoediger is geworden danwel dat de Amerikaanse president bewust een lager bedrag had laten uitlekken om dit weekeinde alsnog zichzelf te kunnen overtreffen. In ieder geval toonde Boris Jeltsin zich zeer ingenomen met de Amerikaanse steun.

Clinton maakte gisteren duidelijk dat wezenlijke hulp niet alleen een Amerikaanse kwestie kan zijn. Hij riep de rijkste industrielanden op in hun G7-beraad nadere stappen te zetten. Hij noemde het de 'dure plicht van alle democratieen' om Rusland nu bij te staan.

De besprekingen stonden vooral in het teken van economische hulp en samenwerking. Woordvoerders maakten gewag van enkele' irritaties' op ondergeschikte politieke punten. Zo moest Clinton zijn excuses aanbieden voor het rammen van een Russische onderzeeer door een Amerikaanse in de Barentszee.

Maar Bill Clinton en Boris Jeltsin getroostten zich veel moeite blijk te geven van hun snel wederzijds gewonnen vriendschap. Het was meteen 'Boris' en 'Bill' zeiden de woordvoerders na de eerste gespreksronde zaterdag. Zij aten samen en wandelden in het zicht van de vele lenzen even buiten Vancouver. Jeltsin miste alleen het dagelijkse rondje joggen bij dageraad van Clinton. "Ik denk dat hij verstandiger is" , zei de president.

Pagina 5: Wat goed is voor 'Boris' is ook goed voor 'Bill'.

Meer over

Wilt u iets delen met Trouw?

Tip hier onze journalisten

Op alle verhalen van Trouw rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar copyright@trouw.nl.
© 2020 DPG Media B.V. - alle rechten voorbehouden